Η «χρονομηχανή» του Μεσαίωνα στη Γαλλία: Χτίζουν κάστρο χωρίς γερανούς και τρυπάνια εδώ και 29 χρόνια
- Ένα κάστρο σαν να βγήκε από τον 13ο αιώνα
- Ένα πείραμα αρχαιολογίας σε πραγματικό χρόνο
- Πότε θα ολοκληρωθεί το κάστρο
Στην καρδιά ενός γαλλικού δάσους, περίπου 70 άνθρωποι κατασκευάζουν από το 1997 ένα αυθεντικό μεσαιωνικό κάστρο, χρησιμοποιώντας αποκλειστικά τεχνικές και εργαλεία του 13ου αιώνα.
Στο εργοτάξιο του Château de Guédelon δεν υπάρχουν γερανοί, ηλεκτρικά τρυπάνια ή σύγχρονα μηχανήματα. Οι πέτρες μεταφέρονται με τη δύναμη των ανθρώπων, δύο αλόγων και ενός γαϊδουριού, ενώ η ολοκλήρωση του έργου αναμένεται να χρειαστεί ακόμη αρκετά χρόνια.
Ένα κάστρο σαν να βγήκε από τον 13ο αιώνα
Το Château de Guédelon βρίσκεται σε ένα παλιό λατομείο ψαμμίτη, μέσα στο δάσος Guédelon, κοντά στην κοινότητα Treigny, στο διαμέρισμα της Υόν. Η κατασκευή ξεκίνησε το 1997 σε μια έκταση περίπου επτά εκταρίων, όπου εκτός από το κάστρο δημιουργήθηκε ένα ολόκληρο χωριό εργαστηρίων για την παραγωγή όλων των υλικών που χρειάζονται. Οι τεχνίτες εργάζονται κάθε χρόνο από τον Μάρτιο έως τον Νοέμβριο, αναπαράγοντας τον τρόπο με τον οποίο έχτιζαν οι άνθρωποι κατά τον Μεσαίωνα. Κατασκευάζουν μόνοι τους τα εργαλεία, κόβουν ξύλα και λαξεύουν πέτρες, προσπαθώντας να ανακαλύψουν ξανά τεχνικές που είχαν χαθεί με τον χρόνο.
Το χαρακτηριστικό που κάνει το Guédelon μοναδικό είναι η πλήρης απουσία σύγχρονης τεχνολογίας. Δεν χρησιμοποιούνται ηλεκτρικά τρυπάνια, τσιμεντομίξερ ή μηχανοκίνητοι γερανοί. Για τις βαριές εργασίες χρησιμοποιούνται παραδοσιακές μέθοδοι, όπως ο ξύλινος γερανός που κινείται από ανθρώπους οι οποίοι περπατούν μέσα σε έναν μεγάλο τροχό. Με αυτόν τον τρόπο ανυψώνονται οι τεράστιοι λίθοι μέχρι την κορυφή των τειχών, όπως ακριβώς γινόταν πριν από περίπου 800 χρόνια. Ακόμη και οι μετρήσεις γίνονται με παλιές μονάδες που βασίζονται στο ανθρώπινο σώμα, όπως παλάμες, πόδια, σπιθαμές και πήχεις.
Ένα πείραμα αρχαιολογίας σε πραγματικό χρόνο
Το έργο δεν δημιουργήθηκε μόνο ως τουριστικό αξιοθέατο, αλλά και ως ένα μεγάλο πείραμα πειραματικής αρχαιολογίας. Η ιδέα ανήκει στον Michel Guyot και τη Maryline Martin. Ο Guyot, κατά τη διάρκεια εργασιών αποκατάστασης ενός γειτονικού κάστρου, θέλησε να δημιουργήσει ένα φρούριο από την αρχή με τις μεθόδους του Μεσαίωνα. Η περιοχή επιλέχθηκε επειδή διαθέτει όλα τα φυσικά υλικά που χρειάζονταν οι παλιοί κατασκευαστές όπως πέτρα, ξύλο, νερό και μετάλλευμα. Ιστορικοί και αρχαιολόγοι παρακολουθούν το έργο, μελετώντας παλιά χειρόγραφα και αρχεία ώστε κάθε βήμα να ανταποκρίνεται στις πραγματικές πρακτικές της εποχής.
Λιθοξόοι κόβουν την πέτρα από το λατομείο, σιδεράδες κατασκευάζουν εργαλεία, ξυλουργοί επεξεργάζονται κορμούς με τσεκούρια, ενώ άλλοι τεχνίτες φτιάχνουν κεραμίδια, σχοινιά και καλάθια. Όλα τα υλικά προέρχονται από την περιοχή. Η πέτρα βγαίνει από το λατομείο, το ξύλο από το δάσος, ενώ άμμος, ασβέστης, σίδηρος και χρωστικές ουσίες παράγονται χωρίς τη χρήση σύγχρονων μεταφορών. Στον χώρο υπάρχει ακόμη και νερόμυλος που λειτουργεί με τη δύναμη του νερού και χρησιμοποιείται για το άλεσμα σιτηρών.
Πότε θα ολοκληρωθεί το κάστρο
Μετά από περισσότερες από δυόμισι δεκαετίες εργασιών, μεγάλο μέρος της κατασκευής έχει ήδη ολοκληρωθεί. Οι τέσσερις γωνιακοί πύργοι έχουν φτάσει στο τελικό τους ύψος, τα τείχη έχουν σχεδόν ολοκληρωθεί, ενώ το κάστρο διαθέτει ήδη μεγάλη αίθουσα με ξύλινη στέγη, παρεκκλήσι, κουζίνες και τον νερόμυλο. Οι εργασίες πλέον επικεντρώνονται στους εσωτερικούς χώρους, στην αίθουσα του άρχοντα, στις ζωγραφισμένες οροφές, στην πύλη εισόδου, στη γέφυρα και στον κεντρικό πύργο, ο οποίος αναμένεται να φτάσει περίπου τα 30 μέτρα ύψος. Η ολοκλήρωση του έργου υπολογίζεται μεταξύ 2030 και 2035.
Το Château de Guédelon έχει γίνει ένα από τα πιο ιδιαίτερα αξιοθέατα της Γαλλίας, προσελκύοντας εκατοντάδες χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο και αποτελώντας θέμα διεθνών ντοκιμαντέρ. Ένα έργο που ξεκίνησε ως μια προσπάθεια αναβίωσης της μεσαιωνικής οικοδομικής τέχνης έχει μετατραπεί σε ένα ζωντανό εργαστήριο, όπου κάθε πέτρα αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο χτίζονταν τα κάστρα πριν από αιώνες.
