Ο «Νόμος του Γιάντε»: Η περιοχή όπου οι άνθρωποι αποφεύγουν να φορούν χρυσά

Επιμέλεια:  Νίκος Δενδρινός
Ο «Νόμος του Γιάντε»: Η περιοχή όπου οι άνθρωποι αποφεύγουν να φορούν χρυσά
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης.
Προσθήκη του gazzetta.gr στην Google
Η επίδειξη πλούτου και τα εντυπωσιακά χρυσά κοσμήματα στη Σκανδιναβία αντιμετωπίζονται συχνά με σκεπτικισμό λόγω της κουλτούρας της ισότητας.

Σε πολλά μέρη του κόσμου - αν όχι σε όλα - ο χρυσός συνδέεται στενά με τον πλούτο και την κοινωνική θέση. Στην Ινδία, για παράδειγμα, τα χρυσά κοσμήματα είναι ιδιαίτερα δημοφιλή σε φεστιβάλ και γάμους, αποτελώντας τρόπο επίδειξης της οικονομικής επιφάνειας.

Ωστόσο, στη Σκανδιναβία τέτοιου είδους εκδηλώσεις πλούτου δεν έχουν τέτοια πέραση. Η Σουηδία, μάλιστα, φημίζεται για την πολιτισμική της προτίμηση στην μετριοπάθεια, την κοινωνική ισότητα και την αποφυγή κάθε φανερής επίδειξης status.

Και παρότι είναι μια εύπορη χώρα με υψηλό βιοτικό επίπεδο, στους δρόμους ή στις κοινωνικές συγκεντρώσεις σπάνια συναντάει κανείς ανθρώπους φορτωμένους με χρυσά κοσμήματα ή με πολυτελή ρούχα. Αυτό οφείλεται σε μια κοινωνική νοοτροπία που αποθαρρύνει τους κατοίκους της να προβάλλονται ως ανώτεροι απ' τους άλλους.

Ο «Νόμος του Γιάντε» που έχει κάνει τους Σκανδιναβούς πιο ταπεινούς

Η κεντρική έννοια που εξηγεί αυτή τη στάση είναι ο «Νόμος του Γιαντέ», που εισήχθη το 1933 από τον Δανό-Νορβηγό Άξελ Σαντεμόσε στο μυθιστόρημά του «A Fugitive Crosses His Tracks», περιγράφοντας μια φανταστική σκανδιναβική κοινωνία με άγραφους κανόνες κατά της ατομικής υπεροχής.

 

Δεν επρόκειτο για ρεαλιστικό νόμο, αλλά για μια ισχυρή κοινωνική νοοτροπία. Τα άτομα αποθαρρύνονται απ' το να καυχιούνται για τα επιτεύγματα, τον πλούτο ή την υποτιθέμενη ανωτερότητά τους, καθώς κανείς δεν πρέπει να θεωρεί τον εαυτό του σημαντικότερο απ' τους υπόλοιπους.

Σε αυτό το πλαίσιο, η δημόσια προβολή ακριβών πραγμάτων θεωρείται συχνά εσκεμμένη προσπάθεια επίδειξης. Αντί να προκαλεί θαυμασμό, η υπερβολική πολυτέλεια εκλαμβάνεται ως αλαζονική και αντίθετη με τις αξίες της κοινωνικής ισότητας.

Δηλαδή, δεν φοράνε κοσμήματα οι Σκανδιναβοί;

Αυτό δεν σημαίνει πως οι Σκανδιναβοί απορρίπτουν τον χρυσό ή δεν φορούν κοσμήματα. Η ουσιαστική διαφορά εντοπίζεται στη στάση απέναντι στην επιδεικτική κατανάλωση και τη χρησιμοποίησή τους ως μέσο προβολής.

Αυτή η προσέγγιση βασίζεται στην πεποίθηση ότι η οικονομική επιφάνεια δεν πρέπει να καθορίζει τη μεταχείριση ενός ανθρώπου, είτε πρόκειται για κάποιον εξαιρετικά εύπορο, είτε για έναν απλό εργάτη. Η έμφαση δίνεται στη διατήρηση της ισότητας!

ΤΙ ΔΙΑΒΑΖΕΤΑΙ