Τι συμβαίνει λίγα λεπτά πριν από τον θάνατο: Νοσηλευτής περιγράφει ένα επαναλαμβανόμενο φαινόμενο
- Η ξαφνική αίσθηση ηρεμίας
- Η απροσδόκητη επιστροφή της επικοινωνίας
- Το φαινόμενο της «τελικής ανάτασης»
Λίγο πριν από τον θάνατο, πολλοί ασθενείς φαίνεται να περνούν από μια μετάβαση από τη ζωή προς το τέλος της, παρουσιάζοντας ορισμένα κοινά χαρακτηριστικά. Ο Neal K. Shah, νοσηλευτής σε ξενώνα ανακουφιστικής φροντίδας, δημοσιεύει συχνά βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπου εξηγεί τη διαδικασία του θανάτου. Σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχουν συγκεκριμένα «μοτίβα» που επαναλαμβάνονται.
Όπως αναφέρει, οι νοσηλευτές των μονάδων είναι από τους πλέον έμπειρους παρατηρητές της διαδικασίας του θανάτου, καθώς έρχονται καθημερινά αντιμέτωποι με παρόμοιες καταστάσεις και αναγνωρίζουν γρήγορα τα χαρακτηριστικά σημάδια.
Η ξαφνική αίσθηση ηρεμίας
Αν κάποιος θέλει να γνωρίζει ένα από τα πιο συνηθισμένα σημάδια ότι ο θάνατος πλησιάζει, ο Shah αναφέρει πως υπάρχουν ορισμένες αλλαγές που παρατηρούνται συχνά. Μία από αυτές είναι αυτό που οι επαγγελματίες αποκαλούν «settling», δηλαδή μια κατάσταση ηρεμίας και χαλάρωσης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, ασθενείς που προηγουμένως ήταν σφιγμένοι, αγχωμένοι ή είχαν έντονη σωματική ένταση, ξαφνικά δείχνουν να χαλαρώνουν.
Είναι σαν να ηρεμούν πλήρως και να βρίσκουν μια εσωτερική γαλήνη λίγο πριν από το τέλος. Παράλληλα, η αναπνοή τους φαίνεται να αλλάζει και να γίνεται πιο σταθερή και συνειδητή, καθώς ένα αίσθημα ηρεμίας τούς κατακλύζει σαν κύμα.
Η απροσδόκητη επιστροφή της επικοινωνίας
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ασθενείς που για μεγάλο χρονικό διάστημα ήταν σχεδόν εντελώς μη ανταποκρινόμενοι, ξαφνικά εμφανίζονται πιο δραστήριοι, επικοινωνιακοί και σε θέση να συνομιλήσουν με τους ανθρώπους γύρω τους. Άλλοι μπορεί να στρέψουν το βλέμμα τους προς κάποια «παρουσία» μέσα στο δωμάτιο ή να αναφέρουν ότι βλέπουν αγαπημένα πρόσωπα που έχουν πεθάνει εδώ και πολλά χρόνια.
Ο νοσηλευτής εξηγεί ότι ορισμένες φορές οι επαγγελματίες υγείας παρατηρούν εκφράσεις στα πρόσωπα των ασθενών που είναι δύσκολο να περιγραφούν με αμιγώς κλινικούς όρους κατά τις τελευταίες αυτές στιγμές.
Το φαινόμενο της «τελικής ανάτασης»
Η ξαφνική βελτίωση της κατάστασης ενός ασθενούς λίγο πριν από τον θάνατο είναι γνωστή ως «surge» ή «rally». Πρόκειται για ένα φαινόμενο που έχει περιγράψει και η Julie McFadden, νοσηλεύτρια ανακουφιστικής και εντατικής φροντίδας στο Λος Άντζελες. Όπως έχει εξηγήσει στους ακολούθους της: «Πρόκειται για ένα φαινόμενο που συμβαίνει κατά τη διαδικασία του θανάτου και το οποίο οι επαγγελματίες υγείας, όπως εγώ, δεν μπορούν να εξηγήσουν πλήρως. Συμβαίνει όταν κάποιος είναι πολύ άρρωστος και βρίσκεται κοντά στον ενεργό θάνατο, δηλαδή αναμένεται να πεθάνει μέσα στις επόμενες ημέρες, και ξαφνικά φαίνεται σαν να βελτιώνεται.
Αυτό μπορεί να εκδηλωθεί με διάφορους τρόπους. Συχνά αρχίζει ξανά να τρώει, να μιλά, ακόμη και να περπατά. Συμπεριφέρεται περισσότερο όπως ο παλιός του εαυτός. Γελά, κάνει αστεία, συμμετέχει στις συζητήσεις, αλλά συνήθως πεθαίνει μέσα στις επόμενες ημέρες, μερικές φορές ακόμη και το ίδιο βράδυ. Το φαινόμενο αυτό εμφανίζεται περίπου στο ένα τρίτο των ασθενών που φροντίζουμε σε ξενώνες ανακουφιστικής φροντίδας, επομένως δεν είναι σπάνιο. Προσπαθούμε να ενημερώνουμε τις οικογένειες εκ των προτέρων, ώστε να μην καταρρεύσουν όταν ο ασθενής φύγει από τη ζωή ύστερα από λίγες ημέρες φαινομενικής βελτίωσης».
Σύμφωνα με την ίδια, οι περιγραφές του Shah συμβαδίζουν με όσα έχει παρατηρήσει και η ίδια στην επαγγελματική της εμπειρία. Η ακοή είναι μία από τις τελευταίες αισθήσεις που χάνονται .Ο Shah επισημαίνει επίσης ότι κατά τη διαδικασία του θανάτου η ακοή θεωρείται μία από τις τελευταίες αισθήσεις που παύουν να λειτουργούν. Για τον λόγο αυτό, όταν ένα αγαπημένο πρόσωπο βρίσκεται στις τελευταίες στιγμές της ζωής του, πολλοί επαγγελματίες υγείας ενθαρρύνουν τους συγγενείς να συνεχίσουν να του μιλούν και να του απευθύνουν τα τελευταία τους λόγια.
