Η Ευρώπη πιάστηκε στον ύπνο

Αντικειμενικά, όταν ο Αντώνης Καλκαβούρας, στο Gazzetta, καταπιάστηκε με το συγκεκριμένο ζήτημα καταθέτοντας το σύνολο των πληροφοριών επί των συντριπτικών αλλαγών του νομικού πλαισίου που διέπει τα αμερικανικά πανεπιστήμια, αρκετοί δεν είχαν αντιληφθεί τη σημασία του πράγματος. Η ουσία του ζητήματος προφανώς βρίσκεται στην «άτακτη» μετατροπή ενός (αυστηρά) ερασιτεχνικού Πρωταθλήματος σε (αυθεντικά) επαγγελματικό κι ενώ επί σειρά ετών κάθε μορφή επαγγελματικής συνδιαλλαγής μεταξύ πανεπιστημίων και αθλητών επέφερε βαριές ποινές. Τώρα μπήκε στην… κολυμπήθρα των επιταγών της παγκοσμιοποίησης και της ξεκάθαρης πρόθεσης επίδειξης κυριαρχίας των Ηνωμένων Πολιτειών προκαλώντας ραγδαίες αλλαγές στην παγκόσμια αγορά.

Οι ευρωπαϊκές ομάδες, κυριολεκτικά, πιάστηκαν στον ύπνο επιδεικνύοντας αδυναμία πρόβλεψης των προθέσεων των Αμερικάνων και τώρα η FIBA «τρέχει» να τις εξασφαλίσει καθώς η δημιουργία νομικού πλαισίου για την προστασία τους δεν είναι απλά απαραίτητη, αλλά θα έπρεπε να είχε γίνει… χθες. Μέχρι πρότινος, τα τμήματα υποδομής των ευρωπαϊκών ομάδων λειτουργούσαν σαν εργοστάσια παραγωγής παικτών για τις ομάδες του ΝΒΑ καθώς η απόλαυση του ταλέντου ορισμένων νεαρών ήταν σαν τις σταγόνες που πέφτουν από μια βρύση που έχει στερεύσει. Τώρα, κάνουν αυτή τη δουλειά και για το NCAA.

Ο δε νεαρός παίκτης δεν χρειάζεται να βάλει τον εαυτό του σε δίλημμα γιατί το κίνητρο επιλογής ενός αμερικανικού πανεπιστημίου δεν σημαίνει απλά τη διασφάλιση (μελλοντικής) επαγγελματικής ή ακαδημαϊκής καριέρας αλλά μπορεί να του αποφέρει και πολλά περισσότερα χρήματα σε σύγκριση με αυτά που θα πάρει από μια ευρωπαϊκή ομάδα! Κοινώς, όλα είναι υπέρ του. Για παράδειγμα, στην Ελλάδα, η συντριπτική πλειοψηφία των ομάδων δίνει το χαμηλότερο συμβόλαιο σ’ έναν νεαρό.

Δεν γνωρίζω αν στοιχειοθετεί πραγματική σκέψη ή μοχλό πίεσης προς τους διεθνείς οργανισμούς η πληροφορία που διοχετεύεται τις τελευταίες ώρες περί πρόθεσης δύο ισχυρών brands – Ρεάλ Μαδρίτης και Μπαρτσελόνα – να κατεβάσουν τα ρολά αποφασίζοντας την παύση λειτουργίας των τμημάτων υποδομών τους, σίγουρα όμως πρόκειται για κάτι ανησυχητικό.

Στην παρούσα στιγμή δεν έχουν τον παραμικρό έλεγχο της κατάστασης ακόμη και ομάδες σαν τις δύο κορυφαίες ισπανικές. Ένας 18χρονος – εφόσον είναι αυθεντικό ταλέντο – όχι μόνο δεν χρειάζεται να υποβληθεί στη διαδικασία σταδιακής ένταξής του στην πρώτη ομάδα αλλά μπορεί να εξασφαλίσει περισσότερα χρήματα από το αμερικανικό κολέγιο και ταυτοχρόνως να είναι σε απόσταση αναπνοής από τους scout’s των ομάδων του ΝΒΑ που αποτελεί και τον βασικό αγωνιστικό σκοπό του. Και πέραν των χρημάτων παράλληλα των αγωνιστικών προσδοκιών, θα εξασφαλίσει και πτυχίο πανεπιστημίου το οποίο θα τον οδηγήσει σε ομαλή ένταξη στο περιβάλλον εργασίας, όταν αποφασίσει να ρίξει τίτλους τέλους στον αγωνιστική καριέρα του.

Για το κολεγιακιακό μπάσκετ και το ΝΒΑ, η εξέλιξη δεν είναι απλά ιδανική αλλά ονειρική. Για το ευρωπαϊκό μπάσκετ, καταλύει το σύνολο των «κανόνων» της αγοράς. Σκεφτείτε κάτι εξαιρετικά απλό, πέραν του δεν έχει δημιουργηθεί το πλαίσιο αποζημίωσης των ομάδων. Αν, παραδείγματος χάρη, μεταναστεύσουν στις Ηνωμένες Πολιτείες 15-20 ταλέντα του ελληνικού μπάσκετ, τι είδους συνθήκες θα δημιουργηθούν στην ελληνική αγορά; Προφανώς οι ελληνικές ομάδες δεν φημίζονται για το επίπεδο εμπιστοσύνης τους στους νεαρούς παίκτες, σε περίπτωση όμως που «φύγουν» από την αγορά αυτοί οι 15-20 παίκτες, αυτομάτως θα αυξηθεί το κασέ των παραμενόντων. Τούτο θα καλλιεργήσει νέες οικονομικές συνθήκες κι αν λογαριάσω το τί λέγεται στην πιάτσα στις τελευταίες ημέρες, αυτές ήδη έγιναν διακριτές.

Επόμενο βήμα της όλης ιστορίας, εικάζω ότι, θα είναι η ραγδαία αύξηση των αμερικανικών fund στο ευρωπαϊκό μπάσκετ με την πρόθεση αγοράς του ελέγχου των ομάδων από την κορυφή μέχρι τα νύχια. Υποχρεωτική προϋπόθεση θα αποτελέσει η θέσπιση νομικού πλαισίου προστασίας των ευρωπαϊκών ομάδων από τα πλούσια αμερικανικά πανεπιστήμια καθώς γνωρίζουν ότι αρκετά εξ’ αυτών έχουν συντριπτικά περισσότερα έσοδα σε σχέση και με την «αφρόκρεμα» του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Κι έτσι θα μπορούν να κάνουν business απευθείας με Αμερική και λογικά θα λανσάρουν το πλάνο αφοσίωσης στις ακαδημίες προς όφελος του club. Κι αν δημιουργηθεί μια νέα λίγκα, όπως λέγεται, τόσο το καλύτερο για την εφαρμογή του σχεδίου τους.