Ψήφισμα - σταθμός για τις γυναίκες θύματα της κυπριακής τραγωδίας

Μια σημαντική πολιτική και ιστορική δικαίωση για τις γυναίκες που βίωσαν τη βία και τον ξεριζωμό κατά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974 σηματοδοτεί η έγκριση του σχετικού ψηφίσματος από την Επιτροπή Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (FEMM) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Το ψήφισμα, με εισηγήτρια την ευρωβουλευτή της Νέας Δημοκρατίας, Ελεονώρα Μελέτη, εγκρίθηκε με ευρεία πλειοψηφία και καταγράφεται ήδη ως μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες των τελευταίων ετών για την ανάδειξη των τραυματικών συνεπειών της τουρκικής εισβολής στις γυναίκες και τα κορίτσια της Κύπρου.

Από την αποστολή στην Κύπρο στην ευρωπαϊκή αναγνώριση

Η εξέλιξη αυτή αποτελεί την κορύφωση μιας συστηματικής προσπάθειας που ξεκίνησε το 2024, όταν η Ελεονώρα Μελέτη ηγήθηκε της αποστολής της FEMM στην Κύπρο. Κατά τη διάρκεια των επαφών της με επιζήσασες, θεσμικούς φορείς και οργανώσεις γυναικών, συγκέντρωσε μαρτυρίες που ανέδειξαν μια λιγότερο γνωστή αλλά εξαιρετικά επώδυνη πτυχή της κυπριακής τραγωδίας: τη σεξουαλική βία που υπέστησαν γυναίκες και ανήλικα κορίτσια κατά τη διάρκεια της εισβολής και των συνεπειών της.
Το ψήφισμα αναγνωρίζει για πρώτη φορά σε ευρωπαϊκό επίπεδο τις ιδιαίτερες επιπτώσεις που είχε η εισβολή στις γυναίκες, ενώ παράλληλα αναδεικνύει τον βιασμό και τις άλλες μορφές σεξουαλικής κακοποίησης ως εγκλήματα που χρησιμοποιήθηκαν ως όπλα πολέμου. Παράλληλα, δίνει έμφαση στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης και στην ανάγκη η διεθνής κοινότητα να συνεχίσει να στηρίζει τα θύματα και τις οικογένειές τους.

Η δήλωση της Ελεονώρας Μελέτη

Μετά την υπερψήφιση του ψηφίσματος στην Επιτροπή FEMM, η Ελεονώρα Μελέτη δήλωσε:
«Μετά την αποστολή της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων στην Κύπρο πέρυσι, δεσμευτήκαμε να ακούσουμε τις επιζήσασες και να μεταφέρουμε τη φωνή τους στην καρδιά της ευρωπαϊκής δράσης. Το Κυπριακό είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τις αρχές του διεθνούς δικαίου και τις ευρωπαϊκές αξίες. Σήμερα, με αυτό το ψήφισμα, τηρούμε αυτή τη δέσμευση, διασφαλίζοντας ότι ο πόνος αλλά και η ανθεκτικότητα των Κυπρίων γυναικών και κοριτσιών αναγνωρίζονται επιτέλους σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Πενήντα δύο χρόνια μετά την εισβολή στην Κύπρο, πολλές γυναίκες εξακολουθούν να κουβαλούν το τραύμα της βίας, του εκτοπισμού και της σιωπής. Καθήκον μας δεν είναι μόνο να θυμόμαστε, αλλά και να αναλαμβάνουμε δράση, να στηρίζουμε τις επιζήσασες, να υπερασπιζόμαστε τα δικαιώματά τους και να διασφαλίζουμε ότι αυτά τα εγκλήματα δεν θα ξεχαστούν ούτε θα επαναληφθούν».

Ευρεία στήριξη και το επόμενο βήμα

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η πρωτοβουλία εξασφάλισε ευρεία διακομματική στήριξη στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, υπερβαίνοντας πολιτικές και ιδεολογικές διαφορές. Η εισηγήτρια εργάστηκε επί μήνες προκειμένου να διαμορφωθεί ένα κοινά αποδεκτό κείμενο που θα αποτύπωνε με σαφήνεια τα ιστορικά γεγονότα και τις ανθρώπινες διαστάσεις της τραγωδίας.
Το επόμενο καθοριστικό βήμα αναμένεται τον Ιούλιο στο Στρασβούργο, όταν το ψήφισμα θα τεθεί προς ψήφιση στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Η χρονική συγκυρία έχει ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς συμπίπτει με την επέτειο της τουρκικής εισβολής του 1974.
Για πολλούς στην Κύπρο, η σημερινή εξέλιξη δεν αποτελεί μόνο μια πολιτική επιτυχία, αλλά και μια ηθική δικαίωση για γυναίκες που για δεκαετίες κουβαλούσαν σιωπηλά τα τραύματα του πολέμου. Η έγκριση του ψηφίσματος ανοίγει τον δρόμο ώστε οι προσωπικές τους ιστορίες να αποκτήσουν τη θέση που τους αναλογεί στη συλλογική ευρωπαϊκή μνήμη.