Το «Άγιο Δισκοπότηρο των ναυαγίων»: Ο θησαυρός αξίας 20 δισ. δολαρίων ανασύρεται μετά από 300 χρόνια (vid)
- Το πλοίο με τα 11 εκατ. χρυσά και ασημένια νομίσματα και η μυστική τοποθεσία
- Έρευνα και όχι κατάσχεση του θησαυρού
- Τι προκάλεσε το ναυάγιο
- Έρευνα με προηγμένα συστήματα
- Η διαμάχη για τον θησαυρό
Ένα κανόνι, τρία νομίσματα και ένα κύπελλο πορσελάνης ήταν από τα πρώτα αντικείμενα που ανέσυραν οι Κολομβιανοί επιστήμονες από τα βάθη της Καραϊβικής Θάλασσας, όπου βυθίστηκε η μυθική ισπανική γαλέρα «San José».
Η ανάσυρση αποτελεί μέρος επιστημονικής έρευνας που η κυβέρνηση ενέκρινε πέρυσι, με στόχο τη μελέτη του ναυαγίου και των αιτίων της βύθισης.
Το πλοίο με τα 11 εκατ. χρυσά και ασημένια νομίσματα και η μυστική τοποθεσία
Κολομβιανοί ερευνητές εντόπισαν την γαλέρα το 2015, γεγονός που προκάλεσε νομικές και διπλωματικές διαμάχες. Η ακριβής τοποθεσία του παραμένει κρατικό μυστικό.
Το πλοίο πιστεύεται ότι κατέχει 11 εκατομμύρια χρυσά και ασημένια νομίσματα, σμαράγδια και άλλα πολύτιμα φορτία από ισπανικές αποικίες, που θα μπορούσαν να αξίζουν 20 δισεκατομμύρια δολάρια εάν ποτέ ανακτηθούν.
Στο πλοίο υπάρχει τόσο πολύτιμος θησαυρός που το ναυάγιο έχει χαρακτηριστεί ως «Άγιο Δισκοπότηρο των ναυαγίων». Το πλοίο κατευθυνόταν προς τον βασιλιά Φίλιππο Ε΄ της Ισπανίας όταν βυθίστηκε μαζί με 600 ναυτικούς. Μόνο 11 από αυτούς επέζησαν.
Έρευνα και όχι κατάσχεση του θησαυρού
Η κυβέρνηση του προέδρου Γουστάβο Πέτρο έχει δηλώσει ότι ο σκοπός της αποστολής στα βαθιά νερά είναι η έρευνα και όχι η κατάσχεση του θησαυρού. Ο Πέτρο εθεάθη να εξετάζει το χάλκινο κανόνι που ανασύρθηκε και βρίσκεται ακόμη σε εξαιρετική κατάσταση.
Το υπουργείο Πολιτισμού της Κολομβίας ανέφερε ότι το κανόνι, τα νομίσματα και το πορσελάνινο κύπελλο θα υποβληθούν σε διαδικασία συντήρησης σε ειδικό εργαστήριο. Το ναυάγιο βρίσκεται σε βάθος 600 μέτρων (σχεδόν 2.000 πόδια).
Τι προκάλεσε το ναυάγιο
Η επικρατούσα θεωρία ήταν ότι μια έκρηξη προκάλεσε τη βύθιση του πλοίου των 62 πυροβόλων και τριών καταρτιών, όταν δέχτηκε ενέδρα από αγγλικό στολίσκο. Αλλά η κυβέρνηση της Κολομβίας έχει υπονοήσει ότι ίσως βυθίστηκε για άλλους λόγους, όπως ζημιά στην καρίνα.
Το πλοίο αποτελεί αντικείμενο νομικής διαμάχης στις ΗΠΑ, την Κολομβία και την Ισπανία σχετικά με το ποιος έχει δικαιώματα στον βυθισμένο θησαυρό. Η Κολομβία βρίσκεται σε διαιτητική διαμάχη με την Sea Search Armada, μια ομάδα Αμερικανών επενδυτών, για τα οικονομικά δικαιώματα του «San José».
Η εταιρεία διεκδικεί 10 δισ. δολάρια, που θεωρεί ότι αντιστοιχούν στο 50% του θησαυρού, τον οποίο υποστηρίζει ότι ανακάλυψε το 1982. Νωρίτερα φέτος δόθηκαν στη δημοσιότητα φωτογραφίες που απεικονίζουν δεκάδες νομίσματα σκορπισμένα γύρω από το ναυάγιο.
Έρευνα με προηγμένα συστήματα
Η αρχαιολόγος Ντανιέλα Βάργκας Αρίσα, από τη Ναυτική Σχολή Δοκίμων της Κολομβίας και το Εθνικό Ινστιτούτο Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, δήλωσε ότι η ομάδα της χρησιμοποίησε προηγμένα συστήματα υποβρύχιας απεικόνισης για να εξετάσει την περιοχή.
Η τεχνική αυτή περιλάμβανε υψηλής ανάλυσης σάρωση αργυρών νομισμάτων που βρέθηκαν κοντά στην πρύμνη. Τα νομίσματα αυτά, γνωστά ως «cobs» ή «macuquinas», φέρουν τη σφραγίδα της Λίμα στο Περού και χρονολογούνται από το 1707 (χρονιά που απέπλευσε το San José).
Μερικά φέρουν τα βασιλικά σύμβολα της Καστίλης και του Λεόν, εμβλήματα της ισπανικής αυτοκρατορίας. «Τα χειροποίητα, ακανόνιστα νομίσματα — γνωστά ως cobs στα αγγλικά και macuquinas στα ισπανικά — αποτέλεσαν το κύριο νόμισμα στην Αμερική για πάνω από δύο αιώνες», δήλωσε.
«Αυτό το σύνολο αποδεικτικών στοιχείων υποστηρίζει την ταυτοποίηση του ναυαγίου του San José. Η εύρεση νομισμάτων του 1707, κατασκευασμένων στο Νομισματοκοπείο της Λίμα, παραπέμπει σε πλοίο που ταξίδευε στη διαδρομή Tierra Firme στις αρχές του 18ου αιώνα. Το San José είναι το μόνο πλοίο που ταιριάζει σε αυτά τα χαρακτηριστικά», πρόσθεσε.
Κοντά στο ναυάγιο βρέθηκε επίσης κινεζική πορσελάνη της περιόδου Κανγκσί (1662–1722) καθώς και κανόνια του 17ου αιώνα, χρονολογημένα στο 1665.
Η διαμάχη για τον θησαυρό
Το 2015 η κολομβιανή κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι ομάδα του Πολεμικού Ναυτικού είχε βρει το θρυλικό πλοίο σε βάθος 3.100 ποδιών. Το 2022 άλλη ομάδα έφερε εντυπωσιακές εικόνες του άριστα διατηρημένου φορτίου. Και το 2023 η κυβέρνηση της Κολομβίας δήλωσε ότι το πλοίο θα ανασυρθεί πριν ολοκληρωθεί η θητεία του προέδρου Πέτρο το 2026.
Τότε μια αμερικανική εταιρεία ισχυρίστηκε ότι είχε βρει το πλοίο και απαίτησε το μισό του θησαυρού. Η ισπανική κυβέρνηση και μια αυτόχθονη ομάδα διεκδίκησαν επίσης δικαιώματα.
Η αμερικανική ερευνητική εταιρεία Glocca Morra ισχυρίστηκε ότι βρήκε το «San José» το 1981 και παρέδωσε τις συντεταγμένες στους Κολομβιανούς υπό τον όρο ότι θα λάμβανε το μισό θησαυρό όταν το πλοίο ανασυρόταν. Αυτό αναιρέθηκε το 2015 από τον τότε πρόεδρο της Κολομβίας, Χουάν Μανουέλ Σάντος, ο οποίος δήλωσε ότι το Ναυτικό εντόπισε το πλοίο σε διαφορετικό σημείο του βυθού.
Η γαλέρα των 62 πυροβόλων έπλεε από το Πορτομπέλο του Παναμά επικεφαλής στόλου 14 εμπορικών πλοίων και τριών ισπανικών πολεμικών όταν συνάντησε τον βρετανικό στολίσκο κοντά στο Μπαρού. Την εποχή εκείνη Ισπανία και Βρετανία βρίσκονταν στον Πόλεμο της Ισπανικής Διαδοχής και το Βασιλικό Ναυτικό, που πλησίαζε σε κυριαρχία στις θάλασσες, έστειλε το «San José» στον βυθό.
