Το αίνιγμα είναι ο ΠΑΟ, όχι ο Μπενίτεθ…

• Ποιος άλλαξε και τι
• Ένα πραγματικό χάος
• Ποιος είναι ο στόχος;
• Λέτο και Μαρτίνς

Αυτό που συμβαίνει στον Παναθηναϊκό με τον Ράφα Μπενίτεθ είναι και λίγο η απόδειξη ότι στην ποδοσφαιρική Ελλάδα δεν πλήττεις ποτέ. Αλλά και ότι είναι πολύ δύσκολο να γίνει οποιαδήποτε εκτίμηση για το τι θα συμβεί με οποιοδήποτε προπονητή αναλάβει μια ομάδα όποιο κι αν είναι το βιογραφικό του, το όνομα του, το status του. Αλλά ας τα πάρουμε με την σειρά.

Όταν ήρθε ο Μπενίτεθ στην Ελλάδα νόμιζα πως η αποστολή του ήταν σχετικά απλή. Αρχικά έπρεπε να σώσει οτιδήποτε μπορούσε να σωθεί, να βοηθήσει πχ τον ΠΑΟ να πάει όσο καλύτερα γίνεται στην Ευρώπη, να διεκδικήσει το κύπελλο Ελλάδος, αλλά κυρίως να κάνει δυο πράγματα που δεν είχαν σχέση με αποτελέσματα: να αναστήσει κάποιους ποδοσφαιριστές που έδειχναν δυσκολίες στο να προσφέρουν και να βάλει τις βάσεις για να δημιουργήσει ένα Παναθηναϊκό ικανό να διεκδικήσει το πρωτάθλημα του χρόνου – το εφετινό ήταν ήδη χαμένο. Περίμενα επίσης ότι στον Μπενίτεθ θα δινόταν ο χρόνος για να καταλάβει που βρίσκεται, ποιες είναι οι ιδιαιτερότητες του πρωταθλήματος μας, τι χρειάζεται για να φτιάξει μια ομάδα για να το κατακτήσει κτλ. Δεν πιστεύω προσωπικά πως στο ποδόσφαιρο του καιρού μας οι προπονητές κερδίζουν ή χάνουν τίτλους: πιστεύω πως η ευθύνη τους αφορά κυρίως την συμμετοχή τους στη δημιουργία ενός τεχνικού σχεδίου (το πως δηλαδή θα προκύψει μια ομάδα ικανή να φτάσει στο στόχο της) αλλά και το ίδιο το παιγνίδι (το πως δηλαδή μια ομάδα θα αγωνίζεται). Και ειλικρινά δεν περίμενα πως θα προέκυπταν συζητήσεις για την επάρκεια του Μπενίτεθ τόσο γρήγορα και πως τόσο γρήγορα θα συζητούσαμε και για ανάγκη του ΠΑΟ να απαλλαγεί από αυτόν.

Ποιος άλλαξε και τι

Όταν ήρθε ο Μπενίτεθ πολλοί με ρωτούσαν αν θα πετύχει στον ΠΑΟ. Είχα γράψει τότε εδώ (εν μέσω μάλιστα ενός κλίματος γενικού ενθουσιασμού) πως για αυτή την ερώτηση δεν έχω απάντηση για ένα λόγο: γιατί δυσκολεύομαι να καταλάβω για ποιον προπονητή είναι κατάλληλος ο Παναθηναϊκός του καιρού μας. Υπενθύμιζα τότε πως στον ΠΑΟ έχουν αποτύχει και όσοι ποντάρουν στην εσωτερική ηρεμία της ομάδας όπως ο Βιτόρια πχ, και όσοι ήθελαν την ομάδα να την ξυπνήσουν αναστατώνοντάς την όπως ο Τερίμ και όσοι ακολούθησαν την πεπατημένη όπως ο Αλονσο, και όσοι ήθελαν απλά καλά αποδυτήρια όπως ο Χρήστος Κόντης πχ και σημείωνα που ακόμα κι αυτός, αν είχε κερδίσει τον Ολυμπιακό και τον Άρη, μπορεί να είχε στον ΠΑΟ περισσότερο χρόνο. Έγραφα τότε ότι περίμενα να δω τι μπορεί να αλλάξει στον Παναθηναϊκό ο Μπενίτεθ, ελπίζοντας για το καλό του Παναθηναϊκού να μην αλλάξει ο Παναθηναϊκός τον Μπενιτεθ. Και κάπου συνέβησαν και τα δυο: ούτε ο ΠΑΟ άλλαξε, ούτε ο Μπενίτεθ. Αλλά το πρώτο είναι πιο ανησυχητικό από το δεύτερο.

Ένα πραγματικό χάος

Θέλω να είμαι ακριβοδίκαιος. Ο Μπενίτεθ δεν άλλαξε τον ΠΑΟ προς το καλύτερο. Μετά από έξι μήνες δουλειάς, και με μια μεταγραφική περίοδο στο ενδιάμεσο στην οποία μάλιστα ξοδεύτηκαν αρκετά χρήματα, ο ΠΑΟ δεν παίζει καλύτερο ποδόσφαιρο. Σε ένα προηγούμενο κομμάτι μου για την δουλειά του Ισπανού αναρωτιόμουν και αν αυτός που ήρθε στην Ελλάδα είναι πραγματικά ο Μπενίτεθ που έκανε σπουδαία πράγματα στην Ιταλία, στην Ισπανία και στην Αγγλία. Μου έκανε εντύπωση επίσης το πόσα πολλά δέχτηκε στην μεταγραφική περίοδο: οι πιο πολλοί από τους παίκτες που αποκτήθηκαν δεν ήταν δικές του επιλογές και δεν ξέρω πόσο δικές του ήταν και οι εισηγήσεις για όσους έφυγαν. Αλλά αυτό είναι η μια όψη του νομίσματος γιατί υπάρχει και μια άλλη που αφορά τον ΠΑΟ και όχι τον προπονητή του. Αν σήμερα ο Παναθηναϊκός είναι μια ομάδα που ενώ έχει 30 παίκτες μοιάζει να χρειάζεται κι άλλους για αυτό δεν φταίει μόνο ο Μπενίτεθ: φταίει ότι φανερά απουσιάζει αυτό το τεχνικό σχέδιο που σε κάθε ομάδα είναι απαραίτητο. Όπως το βλέπω εγώ μοιάζει να έχει συμβεί το εξής: οι πολλοί που στην ομάδα υπάρχουν κάνουν τις δικές τους προσθήκες πείθοντας τον Γιάννη Αλαφούζο για την αναγκαιότητα τους. Κάπως έτσι ο ΠΑΟ έχει τέσσερα φορ (τον Τετέη, τον Σφιντέρσκι, τον Πάντοβιτς και τον Ντέσερς), τέσσερις αμυντικούς χαφ (τον Σιώπη, τον Τσιριβέγια, τον Κοντούρη και τον Τσέριν), τρία «οκτάρια» (τον Σάντσες, τον Σισοκό, τον Βιλένα) και παίζει στο τέλος ο Μπακασέτας, και τέσσερα - πέντε εξτρέμ (Πελίστρι, Αντίνο, Παντελίδη, Τζούρισιτς, Ζαρουρί), τέσσερα πέντε στόπερ – και συγνώμη αν ξεχνάω κανένα. Σε όλο αυτό ο Μπενίτεθ προσπάθησε να βάλει μια τάξη. Αλλά πρόκειται για χάος.

Ποιος είναι ο στόχος;

Υπάρχει επίσης και μια άλλη διάσταση της ιστορίας αυτής που με προβληματίζει και που έχει να κάνει με την συνέχεια. Ας πούμε ότι φεύγει ο Μπενίτεθ. Αν φεύγει γιατί δεν παρουσίασε σε χρόνο ρεκόρ ένα ελκυστικό Παναθηναϊκό να το δεχτώ, μολονότι πιστεύω πως κανείς προπονητής στις δεδομένες συνθήκες δεν θα μπορούσε να παρουσιάσει μια ομάδα που να έπαιζε πολύ καλύτερο ποδόσφαιρο. Αλλά αν φεύγει γιατί όπως διαβάζω το ζήτημα είναι η διαφορά φιλοσοφίας τότε φοβάμαι πως το μπλέξιμο είναι λίγο πιο μεγάλο για δυο λόγους: πρώτον γιατί στον ΠΑΟ υπάρχουν αυτοί την στιγμή που έχουν λόγο για τα της ομάδας (Κοτσόλης, Κορόνα, Μπουτσικάρης, Μπαλντίνι κτλ) και δεν μου μοιάζει απλό να έχουν όλοι την ίδια φιλοσοφία. Και δεύτερον γιατί στα μάτια μου τουλάχιστον ο σκοπός του ΠΑΟ θα έπρεπε να είναι ένας και μόνος, δηλαδή η δημιουργία μιας ομάδας ικανής να κερδίσει το πρωτάθλημα. Όλα τα άλλα, όσο σημαντικά κι αν είναι, θα πρεπε να είναι δευτερεύοντα κι αν δεν είναι το μπλέξιμο καραδοκεί. Αν πχ ο στόχος του ΠΑΟ έχει γίνει η ανάδειξη μικρών σε ηλικία ποδοσφαιριστών με σκοπό την μεταπώλησή τους το πράγμα για τον επόμενο προπονητή γίνεται πιο δύσκολο. Ο Μπενίτεθ καθιερώνοντας τον Κάτρη, δίνοντας χρόνο στον Κοντούρη και βγάζοντας από την ναφθαλίνη τον Ταμπόρδα έδειξε να το καταλαβαίνει. Αλλά αν, όπως μαθαίνω, ισχυρίζεται ότι ο πρωταθλητισμός θέλει έμπειρους παίκτες δεν του δίνω κι άδικο. Και σε όποιον ισχυρίζεται ότι ο ΠΑΟ ξόδεψε πολλά για να φέρει τον Αντίνο, τον Παντελίδη, τον Γιάγκουσιτς κτλ – και δεν μπορεί να μην βλέπει την αξιοποίησή τους – κάνω μια απλή ερώτηση: είμαστε βέβαιοι ότι αυτούς τους έφερε και τους ήθελε ο Μπενίτεθ;

Λέτο και Μαρτίνς

Στο τέλος της σεζόν του ΠΑΟ υπάρχει η ίδια συζήτηση που υπήρχε και στην αρχή της σεζόν – κι αυτό είναι το απολύτως ανησυχητικό. Ακουω πχ ότι αρέσουν ο Λέτο και ο Πέδρο Μαρτίνς – δεν ξέρω σε ποιους αλλά αυτά τα ονόματα κυκλοφορούν. Καλοί και οι δυο. Αλλά ο Λέτο δυσκολεύτηκε φέτος με το στρες που του προκαλούσε η Κηφισιά και ο Μαρτίνς την πρώτη χρονιά που ήρθε στον Ολυμπιακό είπε ότι δεν μπορεί να εγγυηθεί σχεδόν τίποτα: στο κύπελλο πχ ο Ολυμπιακός αποκλείστηκε από την Λαμία. Εβαλε βάσεις, έβγαλε παίκτες, βρήκε το σκαρί που έδωσε στον Ολυμπιακό πρωταθλήματα. Αλλά έχοντας ένα χρόνο για να μάθει. Και δεν ξέρω αν στον ΠΑΟ υπάρχει αυτή η πολυτέλεια.

Υπάρχει κατάλληλος προπονητής για τον ΠΑΟ; Η δική μου απάντηση μετά και τα όσα είδα να συμβαίνουν με τον Μπενίτεθ είναι απλή: υπάρχει απλά η κατάλληλη στήριξη ενός προπονητή – τίποτα άλλο. Επιλέγεις κάποιον γιατί σου αρέσει το ποδόσφαιρο που οι ομάδες του παίζουν κι αφού έχεις μάθει τα πάντα για τον χαρακτήρα και τις απαιτήσεις του. Δημιουργείς γύρω του ένα μικρό τημ που να δουλεύει με αυτόν και για αυτόν. Απομακρύνεις όποιον έχει τις αμφιβολίες του, όπως και να λέγεται. Τον στηρίζεις δηλαδή δεν του χρεώνεις ήττες – τουλάχιστον αρχικά. Εξηγείς στον κόσμο τι θέλει και τι κάνει. Κι ελπίζεις γιατί ποτέ δεν μπορείς να είσαι βέβαιος. Όλα αυτά τελευταία φορά έγιναν με και για τον Ιβάν Γιοβάνοβιτς, ο ΠΑΟ του οποίου την πρώτη χρονιά δεν κέρδιζε εκτός έδρας μέχρι τον Φεβρουάριο αλλά δεν ακουγόταν το παραμικρό. Με τον Μπενίτεθ η γκρίνια ξεκίνησε από το τρίτο ματς. Πως να αντέξει…