Δέκα χρόνια χωρίς τον Γιόχαν Κρόιφ: Ένας «επαναστάτης» του ποδοσφαίρου με το 14 στην πλάτη
Για πολλούς είναι ο κορυφαίος ποδοσφαιριστής που πέρασε από τα ευρωπαϊκά και παγκόσμια γήπεδα. Ακόμα περισσότερους είναι ο κορυφαίος Ολλανδός στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Σίγουρα εκεί που συμφωνούν όλοι είναι ότι ο Γιόχαν Κρόιφ αποτέλεσε «σταθμό» στην αλλαγή του αθλήματος τόσο ως ποδοσφαιριστής όσο και ως προπονητής.
Ο εμπνευστής του «Total Football», ο «Πυθαγόρας» του ποδοσφαίρου, ο εγκέφαλος που δεν έβαλε το ταλέντο κάτω από το μυαλό αλλά το συνδύασε. Το νούμερο «14» που έμεινε για πάντα χαραγμένο στο βιβλίο της ιστορίας και γενιά με τη γενιά παραμένει ανεξίτηλο στον κόσμο του αθλήματος.
Ήταν 24 Μαρτίου του 2016. Δέκα χρόνια πριν, όταν ο Κρόιφ άφησε για πάντα τον κόσμο μας σε ηλικία 68 ετών και σκόρπισε τη θλίψη στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο. Κράτησε στα χέρια του τρεις φορές τη Χρυσή Μπάλα, οδήγησε τον Άγιαξ στην κατάκτηση τριών Champions League, πανηγύρισε το πρωτάθλημα Ολλανδίας οκτώ φορές και άλλες πέντε το κύπελλο Ολλανδίας με τον Αίαντα, αναδείχθηκε πρωταθλητής με την Μπαρτσελόνα και έκανε το νταμπλ με τη Φέγενορντ για να δείξει ότι «είχε και άλλα να δώσει».
Wat een geweldige première van CRUIJFF de documentaire. Ga dat zien mensen! Vanaf morgen elke zondag de komende 4 weken @NPO1 om 21.00 uur. #Cruijff #Ajax pic.twitter.com/GaiQp5UFqe
— Fabian Nagtzaam (@FabianNagtzaam) March 21, 2026
Ως προπονητής μετέφερε τη φιλοσοφία του μόνο από τον πάγκο του Άγιαξ και της Μπαρτσελόνα, βάζοντας το ποδόσφαιρο σε νέες ράγες στο κομμάτι του παιχνιδιού. Σε αντίθεση με την καριέρα του ως ποδοσφαιριστής, ο Κρόιφ οδήγησε αυτή τη φορά στους «μπλαουγκράνα» σε μεγάλες δόξες αφού κατέκτησε το Champions League, τέσσερα πρωταθλήματα Ισπανίας, ένα κύπελλο και ένα Κύπελλο Κυπελλούχων (και ένα ακόμα με τον Άγιαξ). Ο Αμπελάρδο είχε μοιραστεί στο Gazzetta τον τρόπο που έκανε προπόνηση ο Ολλανδός θρύλος αλλά και τον χαρακτήρα του.
Οι ιδέες του πέρασαν στην αιωνιότητα και το Gazzetta επέλεξε συγκεκριμένα κομμάτια της ζωής του για να τιμήσει τη μνήμη του. Παιδικά χρόνια, το φόντο πίσω από το «14», ο άνθρωπος που τον ανακάλυψε, οι ατάκες που έμειναν στην ιστορία, τα συγκινητικά λόγια του Τζον Φαντ Σχιπ στο Gazzetta για τα όσα έζησε μαζί του και οι αναμνήσεις του Κώστα Ελευθεράκη από τον τελικό του Παναθηναϊκού στο Γουέμπλεϊ.
🇳🇱👑 Remembering the legendary Johan Cruyff, who sadly passed away 10 years ago today. 🙏❤️ pic.twitter.com/n4tbd4MQmk
— EuroFoot (@eurofootcom) March 24, 2026
«Όταν η μητέρα μου σταμάτησε το ξενοδούλι και έγινε η "μητέρα του Γιόχαν Κρόιφ"»
Τα παιδικά του χρόνια μόνο εύκολα δεν ήταν όπως είχε παραδεχθεί ο ίδιος σε μία από τις λίγες συνεντεύξεις που μιλούσε για τη ζωή του. Έχασε τον πατέρα του σε νεαρή ηλικία και συγκεκριμένα όταν ήταν 12 ετών, με αποτέλεσμα η μητέρα του να φορτωθεί τόσο το οικονομικό σκέλος όσο και το να μεγαλώσει δύο παιδιά μόνη της.
Ο μπαμπάς Κρόιφ ήταν μανάβης και μετά τον θάνατο του, η μητέρα μου χρειάστηκε να πουλήσουν το μαγαζί που είχαν για να καταφέρει να ξεχρεώσει τους εμπόρους και να κάνει μία καινούργια αρχή. Η νέα της δουλειά ήταν να γίνει καθαρίστρια στα γραφεία του Άγιαξ και να πλένει τις φανέλες και τα ρούχα των ποδοσφαιριστών της ομάδας.
Ωστόσο αυτή ήταν η αφορμή για να αρχίσει την μπάλα ο μικρός Γιόχαν. Έχοντας τον μαζί της κάθε φορά, ο ίδιος άρχισε να έρχεται πιο κοντά στο ποδόσφαιρο και μόλις έφτασε η στιγμή να υπογράψει το πρώτο του συμβόλαιο σε ηλικία 17 ετών, όλα άλλαξαν για εκείνη.
Αναλυτικά η συνέντευξη που είχε δώσει...
«Ήταν δύσκολες και σκληρές οι ημέρες για μένα, όταν ήμουν παιδί. Ο πατέρας μου ήταν μανάβης και πέθανε όταν ακόμη εγώ ήμουν 12 χρονών. Έμεινα εγώ με τη μητέρα μου και το μικρό μου αδερφάκι.
Η μητέρα μου πούλησε το μαγαζάκι μας για να ξεχρεώσει τους εμπόρους και κι έπιασε δουλειά σαν παραδουλεύτρα και καθαρίστρια των γραφείων του Άγιαξ, ενώ έπλενε τις φανέλες και τα σωβρακάκια των παικτών εκείνης της εποχής.
Μαζί της καθημερινά, αναγκαστικά βρισκόμουν στο γήπεδο από το πρωί μέχρι το βράδυ. Εκεί άρχισα να δίνω τις πρώτες κλωτσιές στην μπάλα κι εκεί πρωτάρχισα να μαθαίνω τα μυστικά του ποδοσφαίρου.
Στα 17 μου χρόνια υπέγραψα το πρώτο επαγγελματικό μου συμβόλαιο. Η μητέρα σταμάτησε το ξενοδούλι κι έγινε η μητέρα του Γιόχαν Κρόιφ, όπως δεν είχαν συνηθίσει να τη φωνάζουν ή να την ξέρουν».
Γιατί πήρε το «14» και ο άνθρωπος που τον ανακάλυψε έχει ελληνικό άρωμα στο βιογραφικό του
Ο αριθμός «14» καθιερώθηκε δίπλα στο όνομα του Γιόχαν Κρόιφ. Σε μία εποχή όπου οι βασικοί παίκτες έπαιρναν από το 1 έως το 11, ο Ολλανδός ποδοσφαιριστής έμεινε στην ιστορία με το συγκεκριμένο νούμερο και η ιστορία είναι η εξής.
Αν και ξεκινήσει με το «9», μία συγκυρία με τον Γκέρι Μιούρεν άλλαξε για πάντα τη ρότα της ιστορίας. Ο συμπαίκτης είχε χάσει τη φανέλα που θα φορούσε (7) και έτσι πήρε του Κρόιφ με τον «Ιπτάμενο Ολλανδό» να διαλέγει να αγωνιστεί με το «14» καθώς ήταν μία εφεδρική που υπήρχε για έναν αγώνα του 1970.
Η νίκη σε εκείνον τον αγώνα, έκανε τον προληπτικό, Κρόιφ να μονιμοποιήσει το «14» σε όλους τους αγώνες ως... γούρι. Ένας ασήμαντος αριθμός που απέκτησε ξεχωριστή θέση στο πάνθεον του αθλήματος.
Κούμπωσε με την αλλαγή σελίδας του Ολλανδού ποδοσφαιριστή, έγινε ένας θρυλικός αριθμός για ολόκληρο το ποδόσφαιρο και ακολουθεί τον Γιόχαν μέχρι και σήμερα. Ωστόσο το όνομα του Βικ Μπάκιγχαμ βρίσκεται πίσω από την ανακάλυψη αυτού του ολλανδικού θησαυρού.
Ο Άγγλος προπονητής είχε δει πρώτη φορά τον Κρόιφ σε ηλικία 12 ετών και πίστεψε αμέσως στο σπουδαίο ταλέντο που είχε. «Άγγιξε αμέσως μια ευαίσθητη χορδή μου, σαν να ήταν γιος μου. Ήταν ξεχωριστός και μας έδειχνε πώς έπρεπε να παίξουμε. Ήταν ένα δώρο του Θεού στην ανθρωπότητα», είχε παραδεχθεί όταν μίλησε για τον Ολλανδό θρύλο.
Ανέλαβε τον Άγιαξ το καλοκαίρι του 1959 ερχόμενος από την Αγγλία και την επιτυχημένη εξαετία με τη Γουέστ Μπρομ. Αν και ο Κρόιφ έπαιξε σε μόλις τέσσερα παιχνίδια υπό τις οδηγίες του, ήταν εκείνος που με τις ευλογίες του πήρε την ευκαιρία στην πρώτη ομάδα (Νοέμβρης του 1964 σε ηλικία 17 ετών).
Πρόκειται για μία μορφή που ήταν γνωστή στα ελληνικά γήπεδα αφού το καλοκαίρι του 1968 ανέλαβε τον Εθνικό Πειραιώς πριν μετακομίσει στην... Μπαρτσελόνα λίγους μήνες μετά ενώ το καλοκαίρι του 1975 πήρε τα ηνία του Ολυμπιακού όπου έμεινε επίσης για λίγους μήνες πριν πάει στη Ρόδο το 1979 και έπειτα στην Κύπρο.
By the 1960s, another Englishman, Vic Buckingham, arrived at Ajax, bringing a vision of possession and flexibility that caught the eye of a skinny, sharp-minded teenager named Johan Cruyff. pic.twitter.com/QJzyDSepTn
— Olt Sports (@oltsport_) March 13, 2025
Τελικά, το Total Football υπάρχει ακόμα στο σύγχρονο ποδόσφαιρο;
Ο Γιόχαν Κρόιφ έκανε την αρχή ως ποδοσφαιριστή αλλά ολοκλήρωσε την... επανάσταση στο ποδόσφαιρο ως προπονητής. Δύο ομάδες είχε στην καριέρα του. Τον Άγιαξ και την Μπαρτσελόνα.
Από τα χέρια του πέρασαν σπουδαίοι ποδοσφαιριστές που αυτή τη στιγμή είναι στην ελίτ της προπονητικής. Αυτά που άφησε πίσω του ο Ολλανδός αποτέλεσαν το δικό τους... Ευαγγέλιο για να φτάσουν στην κορυφή.
Και η ερώτηση αιωρείται. Το «Total Football» παρέμεινε ζωντανό μέχρι σήμερα; Η απάντηση είναι μέσα στους αγωνιστικούς χώρους των κορυφαίων αγώνων του πλανήτη. Όμως η δική του... νίκη δεν είναι ότι αυτό τον τρόπο παιχνιδιού τον υιοθέτησαν μόνο μεγάλα κλαμπ αλλά διδάσκεται από ακαδημίες μέχρι ομάδες τοπικού.
A true legend’s wisdom
— Blessing Fáṣìpẹ̀ 🇳🇬 (@Blessingfash) March 24, 2026
Johan Cruyff showed that real technique isn’t flashy tricks, but precision, timing, and teamwork.
Football lost a genius, but his legacy lives on. pic.twitter.com/djhBO2U9lx
Από το γνωστό «τίκι-τάκα» μέχρι τη δημιουργία «τριγώνου». Δηλαδή την αυτόματη κίνηση ενός ποδοσφαιριστή για να δώσει έξτρα λύση στον συμπαίκτη του και να συνεργαστούν σε κλειστούς χώρους. Το τέλος του αναρχικού ποδοσφαίρου και η αντικατάσταση του με ένα μοντέρνο πλάνο με στόχο και εικόνα που αρέσει στο μάτι.
Ήταν τόσο μπροστά από την εποχή του, που αυτή τη στιγμή, εν έτη 2026, κάθε είδους παραλλαγή έχει ως βάση του αυτό. Άλλωστε ουκ ολίγοι προπονητές το έχουν παραδεχθεί όπως ο Πεπ Γκουαρντιόλα.
«Θα χρειαζόμουν μια εγκυκλοπαίδεια για να εξηγήσω τη φιλοσοφία του. Κανείς δεν έχει δει ή δεν βλέπει αυτό που είδε αυτός. Είναι η πιο επιδραστική προσωπικότητα στο ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο τα τελευταία σαράντα ή πενήντα χρόνια».
The roots of Tiki-Taka go back long before its golden era.
— El Partido (@el_partido_es) March 10, 2026
The blueprint came from Total Football, developed in the Netherlands and embodied by Johan Cruyff.
Cruyff’s belief was simple:
💪🏻 Control space.
⚽ Move the ball quickly.
♻️ Everyone participates in possession.
When… pic.twitter.com/t56KtOKCSp
Οι ατάκες που έγραψαν ιστορία...
Η φράση «ήταν μπροστά από την εποχή του» είναι κλασική. Γνωστή και επαληθευμένη. Όμως ο Κρόιφ φρόντισε, άθελά του ή μη, να το δείχνει ξανά και ξανά. Δεν ήταν μόνο αυτά που έδειχνε στον αγωνιστικό χώρο, ούτε αυτά που έκανε με τις ομάδες του ως προπονητής.
Το πέτυχε και μέσα από τις ατάκες του. Λόγια που χρησιμοποιούνται με την πρώτη ευκαιρία μέχρι και σήμερα και είναι 100% to the point.
14.#JohanCruyff pic.twitter.com/I22JkLKGgN
— Notis Chalaris (@ChalNotis) March 20, 2026
Ας θυμηθούμε μερικές από αυτές...
- «Παίζεις ποδόσφαιρο με το μυαλό σου. Τα πόδια σου είναι εκεί απλά για να σε βοηθήσουν».
- «Γιατί να μην μπορείς να νικήσεις έναν πλουσιότερο σύλλογο; Δεν έχω δει ποτέ ένα τσουβάλι με λεφτά να βάζει γκολ...»
- «Τεχνική δεν είναι να μπορέσεις να κάνεις τσαλιμάκια με τη μπάλα 1000 φορές. Ο καθένας μπορεί να το κάνει αυτό αν εξασκηθεί αρκετά. Και τότε μπορεί να πάει να δουλέψει σε τσίρκο. Τεχνική είναι να μπορέσεις να δώσεις την πάσα με ένα άγγιγμα, τη σωστή ταχύτητα και να τη στείλεις στο σωστό πόδι του συμπαίκτη σου».
- «Διάλεξε τον καλύτερο παίχτη για κάθε θέση και θα καταλήξεις όχι με μία δυνατή ενδεκάδα αλλά με έντεκα δυνατές μονάδες».
- «Στις ομάδες μου ο τερματοφύλακας είναι ο πρώτος που επιτίθεται και ο επιθετικός ο πρώτος που αμύνεται».
- «Πάντα έστελνα τη μπάλα μπροστά, γιατί αν αυτή επέστρεφε σε μένα πάει να πει ότι θα ήμουν ο μόνος αμαρκάριστος».
- «Είμαι πρώην παίκτης, πρώην τεχνικός διευθυντής, πρώην προπονητής, πρώην μάνατζερ, πρώην επίτιμος πρόεδρος. Μια όμορφή λίστα που δείχνει ότι όλα έχουν ένα τέλος».
- «Οι παίκτες που δεν είναι πραγματικοί ηγέτες αλλά προσπαθούν να είναι ρίχνουν φταίξιμο στους άλλους παίκτες όταν κάνουν λάθος. Οι πραγματικοί ηγέτες στο γήπεδο ξέρουν ήδη ότι οι παίκτες κάνουν λάθη».
- «Τι είναι η ταχύτητα; Τα αθλητικά μέσα συχνά μπερδεύουν την ταχύτητα με τη διορατικότητα. Αν όμως αρχίσω να τρέχω λίγο πιο πριν από τον άλλον μοιάζω πιο γρήγορος».
- «Υπάρχει μόνο μία στιγμή κατά την οποία είσαι στην ώρα σου. Αν δεν είσαι εκεί, πάει να πει ότι πήγε ή πολύ νωρίς ή πολύ αργά».
- «Πριν κάνω ένα λάθος, δεν κάνω αυτό το λάθος».
- «Όταν παίζεις σε ένα αγώνα είναι στατιστικά αποδεδειγμένο ότι θα έχει τη μπάλα στα πόδια σου για περίπου τρία λεπτά κατά μέσο όρο. Το σημαντικό λοιπόν είναι τι κάνεις τα υπόλοιπα 87 λεπτά. Αυτό που καθορίζει το αν είσαι καλός παίκτης ή όχι».
- «Δεν είμαι θρησκευόμενος. Στην Ισπανία και οι 22 παίκτες κάνουν το σταυρό τους πριν το ματς. Αν δούλευε αυτό όλα τα ματς θα έπρεπε να τελειώνουν ισόπαλα».
- «Πρέπει να κάνουμε σίγουρο ότι οι χειρότεροι παίκτες τους θα πάρουν τη μπάλα τις περισσότερες φορές. Έτσι θα την πάρουμε πίσω αμέσως».
- «Όταν έχεις τη μπάλα πρέπει να κάνεις τον αγωνιστικό χώρο όσο μεγαλύτερο γίνεται και όταν δεν την έχεις όσο μικρότερο γίνεται».
- «Η ποιότητα χωρίς αποτελέσματα είναι ανούσια, τα αποτελέσματα χωρίς ποιότητα είναι βαρετά».
- «Οι παίκτες σήμερα σουτάρουν μόνο με τα κορδόνια. Μπορούσα να σουτάρω με το εσωτερικό, τα κορδόνια και το εξωτερικό και των δύο ποδιών. Ήμουν έξι φορές καλύτερος από τους σημερινούς παίκτες».
- «Υπάρχουν λίγοι παίκτες που ξέρουν τι να κάνουν όταν δεν τους μαρκάρουν. Έτσι καμιά φορά λες σε ένα παίκτη: Αυτός ο επιθετικός είναι πολύ καλός, αλλά μην τον μαρκάρεις».
- «Νιώθω άθλια όταν πραγματικά ταλέντα απορρίπτονται λόγω στατιστικών. Με βάση τα σημερινά κριτήρια του Άγιαξ θα με είχαν απορρίψει. Όταν ήμουν 15 δεν μπορούσα να κλοτσήσω τη μπάλα πάνω από 15 μέτρα με το αριστερό μου πόδι και 20 με το δεξί. Η τεχνική και το όραμα μου δεν είναι ανιχνεύσιμα από τους υπολογιστές».
- «Το να παίζεις ποδόσφαιρο είναι πολύ απλό, το να παίζεις απλό ποδόσφαιρο είναι το πιο δύσκολο πράγμα».
- «Αν ήθελα να καταλάβεις, θα στο είχα εξηγήσει καλύτερα».
Μία πόλη που αναπνέει για τον Γιόχαν Κρόιφ
Το Gazzetta βρέθηκε κατά τη διάρκεια της φετινής σεζόν στο Άμστερνταμ της Ολλανδίας, περιηγήθηκε στο «Johan Cruyff Arena», έδρα του Άγιαξ και αντιλήφθηκε το έντονο στοιχείο που έχει αφήσει ο Γιόχαν Κρόιφ. Το αποτύπωμα του είναι παντού είτε με τη φανέλα του Άιαντα, είτε με τη φανέλα της Ολλανδίας.
Το «14» παραμένει αθάνατο. Το συναντάς σε διάφορα μέρη της πόλης. Από γκράφιτι σε τοίχους μέχρι σε... παπάκια σουβενίρ. Το Άμστερνταμ αναπνέει με εκείνον. Όπου υπάρχει ποδόσφαιρο, υπάρχει και το όνομα του Γιόχαν Κρόιφ με αποκορύφωμα στο στάδιο του Άγιαξ που από το 2018 φέρει και το όνομα του.
14. pic.twitter.com/fIBumSpBVp
— Notis Chalaris (@ChalNotis) March 21, 2026
Γύρω από το γήπεδο, μέσα σε αυτό, στους τοίχους, στις θέσεις, στο μουσείο. Το θρυλικό «14» υπάρχει σε κάθε γωνιά του «Johan Cruyff Arena» με αποκορύφωμα την εντυπωσιακή είσοδο από όπου ξεκινάει το tour του γηπέδου.
Το κεφάλι του σε άγαλμα και στο πλάι μία τεράστια τοιχογραφία με τον ίδιο αλλά και τον αγαπημένο του αριθμό. Αυτή είναι απλώς αρχή για να καταλάβεις κάποιος πόσα σημαίνουν για τον Άγιαξ και το ολλανδικό ποδόσφαιρο ο συγκεκριμένος άνθρωπος. Ακόμα και οι ταμπέλες για το που να πάει ο επισκέπτης ήταν με τη μορφή του (!).
14. pic.twitter.com/AQeEM2vqEo
— Notis Chalaris (@ChalNotis) March 21, 2026
Επίσης ένα ολόσωμο άγαλμα του ίδιου ακριβώς έξω από το γήπεδο και πάμε στο εσωτερικό του. Κάθε γωνιά είχε την θρυλική μορφή του Κρόιφ όπου είναι πλάτη και δείχνει κάτι κοιτώντας ευθείας. Η, επίσης τεράστια τοιχογραφία έξω από μουσείο, και η φανέλα που δεσπόζει στο κέντρο ανάμεσα στους τίτλους και τις διακρίσεις, δείχνοντας τις καλύτερες στιγμές του στα πλάγια της εμφανίσεις.
Φυσικά δεν γινόταν να λείπει από την ολλανδική έκδοση του Madame Tussaud's με τα κέρινα ομοιώματα όπου έχει μία γωνιά μόνο για εκείνον ενώ ουκ ολίγα μαγαζιά είχαν ντυθεί με τα αξεσουάρ και πράγματα του θρυλικού Ολλανδού ποδοσφαιριστή.
#14#JohanCruyff pic.twitter.com/5FKNXIavhv
— Notis Chalaris (@ChalNotis) March 20, 2026
Τζον Φαντ Σχιπ στο Gazzetta: «Όταν χτύπησα στην πλάτη και έμεινα 10 μήνες εκτός με πήγαινε παντού με το αμάξι. Αυτός ήταν ο Γιόχαν Κρόιφ»
Από τους ανθρώπους που έζησαν περισσότερο. Ο Τζον Φαν'τ Σχιπ είναι γνωστός στο ελληνικό κοινό καθώς διετέλεσε προπονητής της Εθνικής Ελλάδος, όμως ως ποδοσφαιριστής έκανε τα πρώτα βήματα υπό τις οδηγίες του Γιόχαν Κρόιφ.
Έπαιξε σε 115 παιχνίδια σε όλες τις διοργανώσεις με τον θρυλικό Ολλανδό προπονητή στην άκρη του πάγκου φορώντας τη φανέλα του Άγιαξ μετρώντας 11 γκολ και 19 ασίστ. Ο Ολλανδός προπονητής μοιράστηκε στο Gazzetta τις εικόνες και τις αναμνήσεις που είχε με τον θρυλικό ποδοσφαιράνθρωπο με αφορμή τα δέκα χρόνια από τον θάνατο του.
Το πρώτο πράγμα που θυμάσαι από τον Γιόχαν Κρόιφ;
«Θυμάμαι που ήμουν οκτώ ετών όταν ήρθα από τον Καναδά για να μείνω στην Ολλανδία και το πρώτο παιχνίδι που είδα ήταν του Άγιαξ το 1972 και ο Κρόιφ πέτυχε δύο γκολ στη νίκη με 2-0 της ομάδας και από εκείνη τη στιγμή, ήμουν οπαδός του Άγιαξ και του Κρόιφ».
Τι σου άρεσε περισσότερο σε εκείνον;
«Δεν μπορείς να πεις ένα πράγμα. Ήταν ένα φανταστικός ποδοσφαιριστής, ένας από τους καλύτερους στον κόσμο. Ήταν ένας απίθανος προπονητής και για εμένα προσωπικά ήταν ένας υπέροχος άνθρωπος. Με βοήθησε πάρα πολύ και γενικά δημιούργησε ένα ίδρυμα για παιδιά που πλέον είναι αναγνωρισμένο σε όλο τον κόσμο».
Τι είδους άνθρωπος ήταν;
«Θα σου δώσω ένα παράδειγμα για εκείνον για να καταλάβεις. Όταν τραυματίστηκα άσχημα στην πλάτη και δεν έπαιξα για δέκα μήνες, Γιόχαν ήταν πάντα μαζί μου. Με πήγαινε με το αμάξι όπου χρειαζόταν για να με βοηθήσουν με τον τραυματισμό μου. Βοήθησε και τη μητέρα μου επίσης και τη πήγαινε στο νοσοκομείο. Αυτός ήταν ο Γιόχαν. Ήταν δίπλα σου, ζεστός άνθρωπος και λίγοι γνωρίζουν αυτές τις ιστορίες αλλά τα έκανε και με άλλους ανθρώπους. Όσο ήμουν στο νοσοκομείο, επειδή τότε δεν είχαν όλα τα δωμάτια τηλεόραση, πήγε και μου αγόρασε μία για να έχω να βλέπω στο δωμάτιο. Την ίδια στιγμή ήταν εκ των κορυφαίων ποδοσφαιριστών στον κόσμο. Ήταν απλός άνθρωπος αλλά όχι απλός στο πώς έπαιζε (γέλια)».
Ποια συμβουλή σας έδινε συνέχεια;
«Όσο ήταν προπονητής έλεγε πάντα "απολαύστε το τώρα" επειδή την εβδομάδα πριν τον αγώνα δουλεύαμε πολύ σκληρά και στο ματς έλεγε αυτό. Να βγούμε και να το απολαύσουμε. Μας έδινε τρομερή αυτοπεποίθηση και όταν βγαίναμε στο γήπεδο, ξέραμε ακριβώς τι θέλει να κάνουμε. Ήταν ξεκάθαρος σε αυτό που ήθελε».
Υπάρχει ακόμα ο Γιόχαν Κρόιφ στο ποδόσφαιρο;
«Εγώ πιστεύω ότι ο Γιόχαν Κρόιφ υπάρχει ακόμα στο ποδόσφαιρο. Βλέπεις προπονητές που με κάποιον τρόπο έχουν επιρροή από τον τρόπο που έπαιζε ο Κρόιφ. Είτε είναι στην ελίτ, είτε όχι. Όλοι έχουν την ίδια φιλοσοφία που δίδαξε ο Γιόχαν. Το ποδόσφαιρο εξελίσσεται αλλά οι βάσεις από τον Κρόιφ υπάρχουν ακόμα και σήμερα. Η δημιουργία τριγώνου, το τίκι-τάκα, η ανάκτηση της κατοχής μόλις ο αντίπαλος παίρνει την μπάλα. Οι ιδέες του ζουν ακόμα, το legacy του υπάρχει ακόμα».
Τι σημαίνει ο Κρόιφ για την Ολλανδία;
«Ο Κρόιφ σημαίνει πολλά για την Ολλανδία. Άλλαξε το ποδόσφαιρο στη χώρα και το έκανε μετά και στην Μπαρτσελόνα. Είναι ένας σπουδαίο πρόσωπο σε όλη τη χώρα και όχι μόνο για το ποδόσφαιρο. Δεν ήταν μόνο αυτά που έκανε στο γήπεδο αλλά γενικά με τον τρόπο σκέψης στην κοινωνία. Ήταν ένας επαναστάτης και έβαλε το ποδόσφαιρο στον χάρτη της Ολλανδίας».
Τι θα του έλεγες τώρα αν τον έβλεπες μπροστά σου;
«Συνεχίζουμε τη δουλειά σου και τη φιλοσοφία σου»
Κώστας Ελευθεράκης στο Gazzetta: «Άλλο να βλέπεις τον Κρόιφ από τα βίντεο και άλλο μέσα στον αγωνιστικό χώρο»
Μία από τις μονάδες της χρυσής ομάδας του Παναθηναϊκού που έφτασε μέχρι το Γουέμπλεϊ της Αγγλίας για τον τελικό του Κυπέλλου Πρωταθλητριών το 1971.
Ο Κώστας Ελευθεράκης είναι από τους λίγους Έλληνες ποδοσφαιριστές που βρέθηκαν αντίπαλοι του Ολλανδού αστέρα και θυμήθηκε στο Gazzetta τι του έκανε περισσότερο εντύπωση, ότι ο Άγιαξ ήταν ένα καλοκουρδισμένο ρολόι γύρω του και τον χαρακτήρα του μετά τον τελικό.
Πώς ήταν ως χαρακτήρας;
«Δεν μιλήσαμε πολύ μαζί του. Τον είδα μετά το ματς στο δείπνο που είχαμε όπου ήταν πολύ ευδιάθετος και χαρούμενος. Μιλούσε με όλους, ήταν χαμογελαστός. Λογικό κιόλας αφού είχαν κερδίσει (γέλια)».
Τι σας έκανε μεγαλύτερη εντύπωση στον αγωνιστικό χώρο;
«Ήταν ένας τρομερός ποδοσφαιριστής. Τι να λέμε; Μπορεί όλοι να γράφουν ή να λένε για εκείνον όμως ήταν διαφορετικό να τον βλέπεις μέσα στο γήπεδο να κάνει ότι κάνει. Δεν θα ξεχάσω που τον έβλεπα να τρέχει με τη μέγιστη ταχύτητα, σταματούσε απότομα και συνέχιζε κατευθείαν στο ίδιο τέμπο. Αυτό ήταν κάτι απίστευτο που είχε».
Να φανταστώ ξεχώριζε με την τεχνική του...
«Εννοείται. Την έκρυβε την μπάλα. Ήταν εξαιρετικός τεχνίτης της μπάλας αλλά γενικά όλη η ομάδα του Άγιαξ ήταν εντυπωσιακή. Σκέψου ότι όλοι οι συμπαίκτες του λειτουργούσαν γύρω του σαν ένα καλοκουρδισμένο ρολόι».
Με μία λέξη πώς θα τον λέγατε;
«Αέρινος».