Σεσίλια Πέιν: Η γυναίκα που «διάβασε» τα άστρα

Μια από τις πιο εμβληματικές μορφές της αστροφυσικής, η Cecilia Payne-Gaposchkin, τιμήθηκε με την «μπλε πλακέτα» στο σπίτι όπου πέρασε τα νεανικά της χρόνια, στην περιοχή του Notting Hill στο Λονδίνο. Η πρωτοβουλία ανήκει στον οργανισμό English Heritage, που αναγνωρίζει προσωπικότητες με καθοριστική συμβολή στην επιστήμη και τον πολιτισμό.

Η Payne-Gaposchkin, η οποία γεννήθηκε το 1900 και έφυγε από τη ζωή το 1979, άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα στην επιστημονική κοινότητα. Υπήρξε η πρώτη γυναίκα που απέκτησε διδακτορικό στην αστρονομία από το Harvard University, ενώ στη συνέχεια έγινε και η πρώτη γυναίκα καθηγήτρια στη Σχολή Τεχνών και Επιστημών του ίδιου ιδρύματος.

Τομή στην καριέρα της αποτέλεσε η διδακτορική της διατριβή το 1925. Σε μια περίοδο όπου οι επιστημονικές αντιλήψεις για τη σύσταση των άστρων παρέμεναν συγκεχυμένες, η ίδια υποστήριξε ότι αποτελούνται κυρίως από υδρογόνο και ήλιο. Η θέση αυτή αμφισβητήθηκε αρχικά, ωστόσο αργότερα επιβεβαιώθηκε πλήρως, αλλάζοντας ριζικά την κατανόηση για τη δομή του σύμπαντος.

Η ερευνητική της πορεία δεν περιορίστηκε εκεί. Με εκατοντάδες δημοσιεύσεις και σημαντικές μελέτες πάνω στις αστρικές ατμόσφαιρες και τους μεταβλητούς αστέρες, κατέκτησε μια θέση ανάμεσα στους κορυφαίους αστρονόμους του 20ού αιώνα.

Η «μπλε πλακέτα» τοποθετήθηκε στο σπίτι όπου, ως μαθήτρια ακόμη, ανέπτυξε το ενδιαφέρον της για την επιστήμη, πριν εξασφαλίσει υποτροφία για το Newnham College του University of Cambridge.

Όπως επισημαίνουν οι υπεύθυνοι του οργανισμού, η διάκριση αυτή δεν αφορά μόνο τις επιστημονικές της επιτυχίες, αλλά και την επιμονή που επέδειξε σε μια εποχή όπου οι γυναίκες βρίσκονταν στο περιθώριο της ακαδημαϊκής ζωής. Η ιστορία της Payne-Gaposchkin λειτουργεί σήμερα ως υπενθύμιση ότι η επιστημονική πρόοδος συχνά απαιτεί όχι μόνο γνώση, αλλά και αντοχή απέναντι στις προκαταλήψεις.

ΤΙ ΔΙΑΒΑΖΕΤΑΙ

• Απρόκλητη επίθεση: Άνδρας των ΜΑΤ κλώτσησε κοπέλα και την έριξε με το κεφάλι σε ζαρντινιέρα (vid)
• Η Τουρκία εξετάζει το ενδεχόμενο κατασκευής μιας νέας διώρυγας που θα της επιτρέψει να χρεώνει διόδια
• Βρήκε μεταλλικό σωλήνα κολλημένο σε δέντρο και αποδείχθηκε πως είναι ένα ιστορικό τεχνούργημα αξίας 75.000 ευρώ