Άσχημα μαντάτα για την Ισπανία και το Μαρόκο: Το μεγα-τούνελ που θα συνδέει τις δύο χώρες δεν θα είναι έτοιμο για το Παγκόσμιο Κύπελλο 2030
- Σύνδεση Ευρώπης-Αφρικής
- Γεωστρατηγικό πλήγμα
- Το Στενό, ένα κρίσιμο σημείο άμυνας
- Ένα τεχνικά δυνατό έργο, αλλά εξαρτημένο από τη γεωλογία
Το μεγα-τούνελ το οποίο θα συνδέει την Ισπανία και το Μαρόκο είναι μια υποδομή με τεράστια γεωστρατηγική και αμυντική αξία, ικανή να μεταμορφώσει τη σχέση μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής.
Ωστόσο, η μελέτη της Herrenknecht επιβεβαιώνει ότι δεν θα είναι έτοιμο εγκαίρως για το Παγκόσμιο Κύπελλο 2030. Η υλοποίησή του είναι δυνατή, αλλά εξαιρετικά πολύπλοκη, και ο πραγματικός αντίκτυπός του θα φανεί από το 2035–2040.
Σύνδεση Ευρώπης-Αφρικής
Το έργο του σιδηροδρομικού τούνελ κάτω από το Στενό του Γιβραλτάρ, που προορίζεται να γίνει η πρώτη φυσική σύνδεση μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής, συγκρούεται ξανά με την τεχνική πραγματικότητα.
Μια μελέτη που ανέθεσε η Ισπανική Εταιρεία Μελετών για τη Σταθερή Επικοινωνία μέσω του Στενού (SECEGSA) και εκπονήθηκε από τη γερμανική εταιρεία Herrenknecht, παγκόσμιο ηγέτη στις μηχανές διάνοιξης τούνελ, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η υποδομή δεν θα μπορεί να λειτουργήσει πριν το 2035 ή 2040, αποκλείοντας οποιαδήποτε πιθανότητα να τεθεί σε λειτουργία με αφορμή το Παγκόσμιο Κύπελλο 2030.
Η εταιρεία επιβεβαιώνει ότι το τούνελ είναι τεχνολογικά εφικτό, αλλά προειδοποιεί ότι η γεωλογική πολυπλοκότητα του Στενού απαιτεί φάσεις εξερεύνησης και διάνοιξης μεγαλύτερες από ό,τι είχε προβλεφθεί αρχικά.
Γεωστρατηγικό πλήγμα
Η καθυστέρηση έχει συνέπειες που υπερβαίνουν την μηχανική. Το τούνελ θεωρείται από την Ισπανία, το Μαρόκο και την Ευρωπαϊκή Ένωση ως υποδομή υψηλής γεωστρατηγικής αξίας, ικανή να μεταμορφώσει τη ροή εμπορευμάτων μεταξύ ηπείρων και να ενισχύσει τη θέση της Ευρώπης σε έναν διάδρομο όπου συγκλίνουν τα συμφέροντα παγκόσμιων δυνάμεων.
Η σταθερή σύνδεση θα επέτρεπε:
- Την ενσωμάτωση του Μαρόκου στο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο.
- Τη δημιουργία συνεχούς διαδρόμου logistics μεταξύ Μαδρίτης, Ραμπάτ και Καζαμπλάνκα.
- Την ενίσχυση του ρόλου της Ισπανίας ως πλατφόρμας μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής.
Η καθυστέρηση έως τα μέσα της επόμενης δεκαετίας σημαίνει ότι αυτά τα οφέλη δεν θα υλοποιηθούν βραχυπρόθεσμα, σε μια στιγμή που το Μαρόκο επιταχύνει τον εκσυγχρονισμό του σιδηροδρομικού του συστήματος και διευρύνει τις συμμαχίες του με χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Γαλλία και το Ισραήλ.
Το Στενό, ένα κρίσιμο σημείο άμυνας
Το Στενό του Γιβραλτάρ είναι ένα από τα πιο πολυσύχναστα και ευαίσθητα ναυτικά περάσματα στον κόσμο. Η υποδομή θα είχε προσθέσει ένα επιπλέον επίπεδο στρατηγικής συνδεσιμότητας, αλλά και συνεργασίας στον τομέα της ασφάλειας, της υποβρύχιας παρακολούθησης και της προστασίας κρίσιμων υποδομών.
Με την επιβεβαίωση της καθυστέρησης, η Ισπανία και η ΕΕ θα πρέπει να διατηρήσουν το υπάρχον σχέδιο άμυνας βασισμένο σε:
- Ναυτική και αεροπορική υπεροχή στο Στενό.
- Συντονισμό με συμμάχους του ΝΑΤΟ.
- Ενισχυμένη παρακολούθηση απέναντι σε υβριδικές απειλές και κυβερνοαπειλές.
Η απουσία μιας σταθερής σύνδεσης παρατείνει ένα σενάριο στο οποίο η στρατιωτική και υλικοτεχνική κινητικότητα μεταξύ των δύο ακτών θα συνεχίσει να εξαρτάται αποκλειστικά από τη θαλάσσια και αεροπορική μεταφορά.
Ένα τεχνικά δυνατό έργο, αλλά εξαρτημένο από τη γεωλογία
Η έκθεση της Herrenknecht επισημαίνει ότι το κύριο εμπόδιο δεν είναι τεχνολογικό, αλλά γεωλογικό. Οι σχηματισμοί flysch (γεωλογικές ακολουθίες ιζηματογενών πετρωμάτων που εναλλάσσονται με σκληρές στρώσεις (ψαμμίτες, ασβεστόλιθους) και μαλακές (μάργες, αργίλους), σχηματισμένα σε βαθιές θαλάσσιες λεκάνες μέσω συνεχούς ιζηματογένεσης), η αστάθεια του θαλάσσιου πυθμένα και το βάθος της χάραξης απαιτούν την κατασκευή πρώτου εξερευνητικού τούνελ, προηγμένες σεισμικές μελέτες και ανάπτυξη μηχανών διάνοιξης προσαρμοσμένων ειδικά στο έδαφος του Στενού.
Αν και η σύγχρονη μηχανική επιτρέπει την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, οι προθεσμίες παρατείνονται αναπόφευκτα. Το ισπανικό σκέλος του έργου ξεπερνά ήδη τα 8,5 δισεκατομμύρια ευρώ, ένα ποσό που μπορεί να αυξηθεί καθώς προχωρούν οι μελέτες και ορίζονται οι τελικές τεχνικές λύσεις. Η χρηματοδότηση θα εξαρτηθεί από ευρωπαϊκά κονδύλια, κρατικές εισφορές και πιθανά έσοδα από λογιστικές και τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες.
