Πότε γεννήθηκε πραγματικά ο Ιησούς; Οι ιστορικές εκδοχές πίσω από την πιο διάσημη ημερομηνία στον κόσμο
- Τι λένε τα Ευαγγέλια: Δύο εκδοχές που δεν «κουμπώνουν»
- Ποια εκδοχή θεωρείται πιο πιθανή σήμερα
- Γιατί λοιπόν μετράμε τα χρόνια… λάθος;
- Η 25η Δεκεμβρίου - μια επιλογή κατά πάσα πιθανότητα συμβολική
Η γέννηση του Ιησού αποτελεί ένα από τα γεγονότα με τη μεγαλύτερη επίδραση στην παγκόσμια ιστορία. Στον δυτικό κόσμο, η 25η Δεκεμβρίου έχει καθιερωθεί ως ημέρα εορτασμού εδώ και αιώνες. Παρότι συνδέεται πλέον με ισχυρή θρησκευτική και πολιτιστική παράδοση, η ημερομηνία αυτή δεν τεκμηριώνεται από τις πρώτες χριστιανικές πηγές.
Τι λένε τα Ευαγγέλια: Δύο εκδοχές που δεν «κουμπώνουν»
Οι βασικές μαρτυρίες για τη γέννηση του Ιησού προέρχονται από τα Ευαγγέλια του Ματθαίου και του Λουκά - όμως διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους.
Το Ευαγγέλιο του Ματθαίου τοποθετεί τη γέννηση στα χρόνια του βασιλιά Ηρώδη του Μεγάλου, ο οποίος κυβέρνησε ως υποτελής της Ρώμης από το 37 έως το 4 π.Χ. Με βάση αυτό, η γέννηση του Ιησού θα πρέπει να συνέβη γύρω στο 5 ή 6 π.Χ.
Το Ευαγγέλιο του Λουκά, αντίθετα, συνδέει το γεγονός με μια απογραφή που διατάχθηκε από τον αυτοκράτορα Αύγουστο και υλοποιήθηκε στη Συρία από τον πολιτικό αξιωματούχο Πόπλιο Σουλπίκιο Κυρήνιο. Ο Ιουδαίος ιστορικός Φλάβιος Ιώσηπος τοποθετεί την απογραφή αυτή περίπου το 6 ή 7 μ.Χ.
Το αποτέλεσμα; Ένα εντυπωσιακό χρονικό χάσμα σχεδόν δέκα ετών ανάμεσα στις δύο πιθανές χρονολογίες.
Ποια εκδοχή θεωρείται πιο πιθανή σήμερα
Η σύγχρονη ιστορική έρευνα τείνει να δώσει μεγαλύτερο βάρος στην πληροφορία που αφορά τον Ηρώδη, επειδή τεκμηριώνεται με ακρίβεια στα ρωμαϊκά αρχεία. Έτσι, αρκετοί ειδικοί εκτιμούν ότι η πιο ρεαλιστική χρονολόγηση είναι γύρω στο 6 π.Χ., δηλαδή αρκετά πριν από αυτό που ορίζουμε σήμερα ως «έτος 1».
Γιατί λοιπόν μετράμε τα χρόνια… λάθος;
Η τωρινή χρονολογική μέτρηση δεν βασίζεται σε ακριβές ιστορικό υπολογισμό. Καθιερώθηκε τον 6ο αιώνα από έναν Βυζαντινό μοναχό, τον Διονύσιο τον Έξοχο, ο οποίος επιδίωξε να διαχωρίσει την παγανιστική εποχή από τη χριστιανική. Έτσι γεννήθηκε το σύστημα Anno Domini - «έτος του Κυρίου» - αντικαθιστώντας τη ρωμαϊκή μέτρηση ab Urbe condita («από την ίδρυση της Ρώμης»).
Η 25η Δεκεμβρίου - μια επιλογή κατά πάσα πιθανότητα συμβολική
Παρά την παγκόσμια σημασία της, η ημερομηνία 25 Δεκεμβρίου δεν αναφέρεται σε καμία πρωτογενή χριστιανική πηγή. Η επιλογή της φαίνεται να συνδέεται περισσότερο με ρωμαϊκές εορτές του χειμερινού ηλιοστασίου, παρά με πραγματικά ιστορικά δεδομένα. Στα πρώτα χριστιανικά χρόνια, μάλιστα, ο εορτασμός της γέννησης δεν θεωρούνταν σημαντικός σε σχέση με τη σταύρωση και την ανάσταση.
