Η Βουλή των Εφήβων
Όταν το 1995 η Κυβερνηση του ΠΑΣΟΚ (διότι σ’ αυτή τη ζωή το ΠΑΣΟΚ τα έκανε όλα) εισήγαγε τον πρωτοποριακό θεσμό της «Βουλής των Εφήβων» όλοι υποδέχθηκαν την πρωτοβουλία του τότε Υπουγού Παιδείας Γιώργου Παπανδρέου με τεράστια ικανοποίηση. Σε γνήσια πασοκικά των mid 90’ς το πρόγραμμα του Υπουργείου εστίαζε στα εξής: «Σταθεροί στόχοι της πρωτοβουλίας της Βουλής των Εφήβων είναι η μύηση των νέων στους κοινοβουλευτικούς θεσμούς και η καλλιέργεια των δημοκρατικών αξιών της σύγχρονης κοινωνίας, όπως είναι το ενδιαφέρον για τα κοινά, αλλά και η συμβολή του καθενός στη διαμόρφωσή τους, ο υπεύθυνος και τεκμηριωμένος διάλογος, η συνεργασία και η αλληλοκατανόηση μέσω ενός προγράμματος προσομοίωσης της λειτουργίας του Κοινοβουλίου με συνεδριάσεις σε ομάδες διαβούλευσης, οι οποίες διαμοιράζονται σε Επιτροπές και Ολομέλεια, καθώς και στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, με κατάθεση επίκαιρων ερωτήσεων προς τον υπουργό Παιδείας.».
Το νεωτεριστικό και πρωτοποριακό του πράγματος δεν ήταν και τόσο δική μας ιδέα, αφού από το 1988 λειτουργεί το Parlement européen des jeunes, ένα είδος Ευρωβουλής των Εφήβων που ξεκίνησε από τη Γαλλία και σιγά-σιγά απλώθηκε στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Όσο η Ελλάδα ζούσε σε ρυθμούς ανάπτυξης και ευημερείας, το πρόγραμμα ήταν μια καταπληκτική ιδέα με το μέλλον της χώρας να εκφράζει απορίες, να εκθέτει ενδοσχολικές ανησυχίες στον εκάστοτε Υπουργό Παιδείας και σε ορισμένες περιπτώσεις να αγγίζει και πραγματικά προβλήματα, όπως ο ρατσισμός, το bullying και οι ταξικές διαφορές. Χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση της Βορειοηπειρώτισσας Ελεονώρας Κοκαβέση από τη Χειμάρα που το 1996 ως μέλος της Βουλής των Εφήβων είχε συγκλονίσει το πανελλήνιο με την τοποθέτησή της σχετικά με τις δυσκολίες των Βορειοηπειρωτών στην Ελλάδα και την τραγική κατάσταση των ελληνικών σχολείων στην Αλβανία.
Βίντεο Ομιλίας Κοκαβέση το 1996 για Βόρειο Ήπειρο
Προϊόντος του χρόνου, μαζί με το decadence της χώρας ακολούθησε και ο ευτελισμός του θεσμού, κάποια στιγμή όλο αυτό κόστιζε σχεδόν 400.000 ευρώ στο κράτος, με τις δεξιώσεις σε γονείς και συνοδούς των παιδιών να αποτελούν event και πασαρέλα για την περήφανη Ελληνίδα μάνα από την επαρχία που είχε την ευκαιρία να ζήσει για ένα τριήμερο το glam και να νιώσει Ντένη Μαρκορά στο περιστύλιο της Βουλής. Μέχρι που ήρθε η οικονομική κρίση και το πράγμα άρχισε να μαζεύεται. Οι μαθητές της Β’ Λυκείου που συμμετείχαν στο πρόγραμμα ξεκίνησαν να χτυπούν ευαίσθητες χορδές του συστήματος, ακουμπώντας πολλές φορές και στον ελαφρύ λαϊκισμό συνεπικουρούμενοι και από το ρεύμα της εποχής που επιζητούσε σκληρό αντιμνημονιακό αγώνα και επίρριψη ευθυνών αποκλειστικά και μόνο στους πολιτικούς.
«Δεν θα χαϊδέψω αυτιά, θα σας πω κάτι που δεν θα σας αρέσει. Αν δεν μας κρύβατε τόσα χρόνια τα οικονομικά στοιχεία δεν θα είχαμε φτάσει ως εδώ. Μαζί τα φάγαμε; Δεν νομίζω!» αναφώνησε η έφηβος Βουλευτής Μαρία Κοτίβα από τη Θεσσαλονίκη το 2011, απαντώντας ευθέως στην περίφημη τότε δήλωση Πάγκαλου εκφράζοντας την πίκρα και το γινάτι ενός ολόκληρου λαού, που πριν ξεκινήσει ο Σουλεϊμάν ο Μεγαλοπρεπής παρακολουθούσε τις ειδήσεις με την οργή συσσωρευμένη μέσα του. Η οργή μετουσιώθηκε σε Ζάππειο, το Ζάππειο σε νταούλια και ζουρνάδες και τα νταούλια έδωσαν τη θέση τους στο μικρό Αλέξη που έσπασε το αριστερό του χέρι, αλλά θα μάθει να γράφει και με το δεξί.
Φέτος, η Βουλή των Εφήβων θα ξεκινήσει με κλειστή τη Βουλή των Ενηλίκων, με την Πρόεδρο του Κοινοβουλίου Ζωή Κωνσταντοπούλου να θέτει διλήμματα «ευρώ ή δημοκρατία» και την υπηρεσιακή Υπουργό Παιδείας Φρόσω Κιάου να καλείται να απαντήσει στα πραγματικά προβλήματα των παιδιών, μέσα από μια διαδικασία που λαμβάνει χώρα εν μέσω προεκλογικής περιόδου και ενός μνημονίου 3.0 που ψάχνει εκείνον «που θα το εφαρμόσει καλύτερα» και δολοφονεί την ήδη παρηκμάζουσα δημόσια παιδεία. Το πρόβλημα της παιδείας στην Ελλάδα δεν είναι πλέον «η καλλιέργεια της θετικής στάσης των νέων, απέναντι στα κοινά και η αισθητοποίησή τους σε αρχές, κανόνες και αξίες της δημοκρατίας», αλλά η επιβίωση.
Δεν είναι αρκετός ούτε ο καταγγελτικός λόγος μερικών μαθητών, ούτε οι εκκολλαπτόμενοι Λεουτσάκοι (που όπως είπε τρέχει με το κόμμα από τα 16 του-ακριβώς την ηλικία των παιδιών που μετέχουν στο πρόγραμμα), ούτε οι κοινές διαπιστώσεις ότι η παιδεία νοσεί, η χρονιά θα ξεκινήσει με κενά άνω των 20 χιλιάδων εκπαιδευτικών στα σχολεία της χώρας, αφού τα χρήματα από το ΕΣΠΑ δεν επαρκούν για πάνω από 12 χιλιάδες προσλήψεις εκπαιδευτικού προσωπικού. Δεν είναι σαφές τι ακριβώς ζητάμε από τους μαθητές και για ποιο λόγο τα παιδιά μπαίνουν σε αυτή τη διαδικασία «πολιτικοποίησης» όταν το μόνο που μας ενδιαφέρει ως κοινωνία είναι η αποδόμηση του πολιτικού συστήματος και το ποσοστό της αποχής στους νέους την 20η Σεπτεμβρίου θα ξεπεράσει κάθε προηγούμενο. Προφανώς, στο παραπάνω ερώτημα θα απαντήσουν τα ίδια τα παιδιά και σίγουρα η Ζωή Κωνσταντοπούλου.
