Η αυτοκινητοβιομηχανία σνομπάρει τις γυναίκες στις θέσεις ευθύνης

• Audi, BMW, Mercedes: πίσω ολοταχώς
• Ο «κύκλος των Τόμας»
• Η ισότητα δεν είναι «πολυτέλεια», είναι ανταγωνιστικό πλεονέκτημα
• Υπάρχουν και φωτεινές εξαιρέσεις

Η εικόνα θυμίζει άλλες δεκαετίες: αίθουσες συνεδριάσεων γεμάτες άνδρες, αποφάσεις που λαμβάνονται από ανθρώπους με παρόμοιες διαδρομές και κοινό τρόπο σκέψης, και ελάχιστες –αν όχι καμία– γυναίκες στο τραπέζι. Το 2025, η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία φαίνεται να έχει γυρίσει πίσω στο παρελθόν.

Σύμφωνα με τη νέα έκθεση του Ιδρύματος AllBright, ο αριθμός των γυναικών στα διοικητικά συμβούλια των 160 εισηγμένων γερμανικών εταιρειών παραμένει κολλημένος στο 20%, ενώ στα νεοδιορισμένα στελέχη το ποσοστό γυναικών έπεσε στο 20% από 37% πέρυσι. Και πού είναι το πρόβλημα πιο έντονο; Στην καρδιά της γερμανικής βιομηχανικής υπερηφάνειας: στα αυτοκίνητα.

Audi, BMW, Mercedes: πίσω ολοταχώς

Η Audi είναι πλέον χωρίς καμία γυναίκα στο διοικητικό της συμβούλιο. Η αποχώρηση της Ρενάτε Φαχενάουερ, υπεύθυνης προμηθειών, τον Οκτώβριο του 2025, άφησε το κορυφαίο όργανο διοίκησης της εταιρείας αμιγώς ανδρικό. Στη θέση της τοποθετήθηκε ο Βέλγος Ντίτερ Ντεχούρν, με εμπειρία από τη Volvo – μια ειρωνεία, αν σκεφτεί κανείς ότι η Volvo είναι εδώ και χρόνια παράδειγμα ισότητας στις επιχειρηματικές της δομές.

Η Mercedes-Benz ακολούθησε τον ίδιο δρόμο. Το 2024 αντικατέστησε δύο γυναίκες στο διοικητικό συμβούλιο με δύο άνδρες, εξηγώντας πως πρόκειται για «συνέχιση του εταιρικού μετασχηματισμού». Η BMW και η Volkswagen, μαζί με τις θυγατρικές της Porsche και Skoda, διατηρούν απλώς τη μία γυναίκα που προβλέπει ο νόμος - και τίποτε παραπάνω.

Πρόκειται για έναν συνδυασμό στασιμότητας και οπισθοδρόμησης. Σε έναν κλάδο που μιλά καθημερινά για «μετασχηματισμό», «καινοτομία» και «νέα εποχή», οι άνθρωποι που κρατούν το τιμόνι του παραμένουν σχεδόν αποκλειστικά άνδρες, μέσης ηλικίας, μηχανικοί ή οικονομολόγοι.

Ο «κύκλος των Τόμας»

Το AllBright ονομάζει αυτό το φαινόμενο «Thomas-Kreislauf», δηλαδή «κύκλο των Τόμας»: οι διευθύνοντες σύμβουλοι περιστοιχίζονται από στελέχη που είναι νεότερες εκδοχές του εαυτού τους - άνδρες, γύρω στα πενήντα, Γερμανοί, με σπουδές μηχανικής ή οικονομικών. Στον DAX, τον βασικό χρηματιστηριακό δείκτη της Γερμανίας, το πιο συχνό όνομα μέλους διοικητικού συμβουλίου παραμένει… Thomas.

Όπως σημειώνει η έκθεση, «η επιστροφή σε παλιά πρότυπα κατά την επιλογή ηγετικών στελεχών είναι αντανακλαστική αντίδραση στην αβεβαιότητα, όχι στρατηγική για το μέλλον». Η συνδιευθύντρια του Ιδρύματος, Βίμπκε Άνκερσεν, το συνοψίζει εύστοχα: «Οι εταιρείες χρειάζονται τώρα τα καλύτερα μυαλά στην κορυφή – και αυτά είναι κατά το ήμισυ γυναίκες».

Η ισότητα δεν είναι «πολυτέλεια», είναι ανταγωνιστικό πλεονέκτημα

Στην αυτοκινητοβιομηχανία, όπου οι προκλήσεις της ηλεκτροκίνησης, της τεχνητής νοημοσύνης και της βιωσιμότητας απαιτούν νέους τρόπους σκέψης, η απουσία γυναικών από τα ανώτερα κλιμάκια δεν είναι απλώς θέμα δικαιοσύνης· είναι θέμα αποτελεσματικότητας. Οι μελέτες δείχνουν πως οι εταιρείες με πολυμορφικές διοικήσεις λαμβάνουν καλύτερες αποφάσεις, καινοτομούν περισσότερο και έχουν υψηλότερη κερδοφορία.

Η έλλειψη αυτή, όμως, επιμένει. Από τις 160 μεγάλες εισηγμένες εταιρείες, μόνο 99 έχουν γυναίκες στο Δ.Σ., και 72 από αυτές έχουν μόλις μία. Ακόμα χειρότερα, 61 εταιρείες δεν έχουν καμία γυναίκα στο διοικητικό τους συμβούλιο.

Υπάρχουν και φωτεινές εξαιρέσεις

Υπάρχουν, βέβαια, παραδείγματα που δείχνουν πως μπορεί να υπάρξει και άλλος δρόμος: Η Commerzbank, η Daimler Truck, η Merck και η Fresenius Medical Care έχουν γυναίκα CEO, ενώ επτά εταιρείες του DAX διαθέτουν ισορροπημένες διοικήσεις.

Αυτές, ωστόσο, παραμένουν η εξαίρεση. Και όσο οι μεγάλες αυτοκινητοβιομηχανίες συνεχίζουν να ανακυκλώνουν τα ίδια πρόσωπα και το ίδιο μοντέλο ηγεσίας, η «μετάβασή» τους σε μια νέα εποχή μοιάζει ελλιπής - γιατί καμία πραγματική αλλαγή δεν μπορεί να έρθει χωρίς να ακουστούν όλες οι φωνές στο τραπέζι.