Η Γεωργία Καλτσή δεν αντιμετώπισε τον πρώτο της Μαραθώνιο της Αθήνας ως απλή αθλητική πρόκληση. Αντίθετα, τον μετέτρεψε σε μια πρωτοβουλία ζωής, επιλέγοντας να στηρίξει μέσα από αυτή την υπερπροσπάθεια την Κλινική Επανορθωτικής Χειρουργικής των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στο Αμμάν της Ιορδανίας. Μαζί με τον συνοδοιπόρο της στον δρόμο και στη δράση, Γιώργο Δημουλά, τερμάτισαν στον 41ο Αυθεντικό Μαραθώνιο της Αθήνας τον περασμένο Νοέμβριο συγκεντρώνοντας πόρους και ελπίδα για ανθρώπους που έχουν υποστεί σωματικά και ψυχικά τραύματα σε εμπόλεμες ζώνες.
Το ταξίδι της, όμως, δεν τελείωσε στο Καλλιμάρμαρο. Λίγους μήνες μετά, η Καλτσή ταξίδεψε στην Ιορδανία για να δει από κοντά το έργο που υποστήριξε. Μοιράστηκε στιγμές και μαρτυρίες με ανθρώπους που έχουν βιώσει τον πόλεμο και έχτισε νέες γέφυρες αλληλεγγύης μέσα από τις εμπειρίες της στην κλινική του Αμμάν.
Η Κλινική Επανορθωτικής Χειρουργικής των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στο Αμμάν της Ιορδανίας, με 148 κλίνες και χειρουργικές αίθουσες, λειτουργεί από το 2006 προσφέροντας εξειδικευμένη φροντίδα σε τραυματίες πολέμου και θύματα βίας από τη Μέση Ανατολή, κυρίως από Συρία, Υεμένη, Ιράκ και Παλαιστίνη. Μέχρι σήμερα έχουν νοσηλευτεί 8.410 ασθενείς και πραγματοποιήθηκαν 18.400 επεμβάσεις, με έμφαση στην ορθοπεδική, πλαστική και γναθοπροσωπική χειρουργική. Το 50% των ασθενών φέρει λοιμώξεις, συχνά πολυανθεκτικές, με 90% ποσοστά ίασης. Το πρόγραμμα εφαρμόζει καινοτόμες πρακτικές όπως 3D printing και Antibiogo, και προσφέρει ολιστική φροντίδα που περιλαμβάνει φυσικοθεραπεία και ψυχοκοινωνική υποστήριξη. Το 2024 πραγματοποιήθηκαν 832 χειρουργεία και η μέση νοσηλεία ήταν 91 ημέρες. Το νοσοκομείο αποτελεί πρότυπο μοντέλο φροντίδας για ασθενείς με πολύπλοκα τραύματα, προσφέροντας ένα ασφαλές καταφύγιο και υψηλού επιπέδου ιατρική περίθαλψη.
Η Γεωργία Καλτσή περιγράφει το ταξίδι αυτό όχι απλά ως αποστολή αλλά ως ένα συγκλονιστικό «σχολείο ζωής», όπως δήλωσε η ίδια μιλώντας στο gWomen, δίνοντας μια προσωπική και συγκινητική μαρτυρία από τη δράση που ενώνει τον αθλητισμό, τον ανθρωπισμό και την ελπίδα. Από τις εικόνες και τις ιστορίες που θα μείνουν χαραγμένες μέσα της για πάντα ως τις σκέψεις και τα συναισθήματα που ένα τέτοιο ταξίδι μπορεί να προκαλέσει αλλά και τη δύναμη που πήρε η ίδια.
«Μίλησα με παιδιά που είχαν χάσει τα πάντα, γυρνώντας δεν ήμουν η ίδια πια»
Ένα ταξίδι ξεκίνησε πριν τον Μαραθώνιο της Αθήνας και ολοκληρώθηκε με μία επίσκεψη στην Ιορδανία, όπου είδες από κοντά τους καρπούς της προσπάθειάς σου και των Γιατρών Χωρίς Σύνορα. Ποιο είναι το συναίσθημα που κυριαρχεί μέσα σου μετά από όλο αυτό;
«Νομίζω το πρώτο πράγμα που ένιωσα ήταν συγκίνηση, βαθιά συγκίνηση. Αυτό το ταξίδι δεν ήταν ένα ταξίδι αναψυχής ή απλώς μία διαδρομή από τη γραμμή εκκίνησης του Μαραθωνίου μέχρι μια απομακρυσμένη κλινική στο Αμμάν της Ιορδανίας. Ήταν ένα διαφορετικό ταξίδι, μία εμπειρία που άλλαξε κι άλλο τη ματιά μου προς τον κόσμο μας. Το να δω με τα μάτια μου πού και πώς φτάνει η βοήθεια, να ακούσω τις ιστορίες ανθρώπων που παλεύουν καθημερινά για την επιβίωση… ήταν συγκλονιστικό. Νιώθω ευγνωμοσύνη που υπάρχουν τέτοιες οργανώσεις και παίρνω δύναμη βλέποντας την ανθρώπινη προσπάθεια ενωμένη από κάθε γωνιά του κόσμου. Μόνο ωραία συναισθήματα είχα και έχω για αυτές τις ανθρώπινες προσπάθειες κι ελπίζω ο κόσμος να συνεχίσει να υποστηρίζει το έργο τους γιατί όσο υπάρχει πόλεμος εκεί έξω, η βοήθεια δεν είναι ποτέ αρκετή»!
Περίγραψε μου λίγο το ταξίδι σας, ποιες ήταν οι σκέψεις σου όταν ξεκίνησε και πώς εξελίχθηκε μέρα με τη μέρα;
«Λίγους μήνες μετά επιτέλους ήρθε η ώρα και ταξιδέψαμε στην Ιορδανία για να επισκεφθώ τη κλινική των Γιατρών Χωρίς Σύνορα που επέλεξα να στηρίξω . Εκεί, οι εμπειρίες απέκτησαν σάρκα και οστά. Συνάντησα ανθρώπους που έχουν βιώσει πολέμους, απώλειες, προσφυγιά, και όμως χαμογελούσαν. Είδα γιατρούς να προσφέρουν χωρίς αντάλλαγμα και συνειδητοποίησα πως κάθε ευρώ, κάθε τσούλημα στο μαραθώνιο, κάθε βήμα του Simpleg1, κάθε ιστορία που μοιράστηκα, είχε κάποιο αντίκτυπο κι αυτό με χαροποίησε ιδιαίτερα!
Ξεκινήσαμε με πολλή ανυπομονησία, προσμονή και λίγο άγχος γιατί δεν ξέραμε τί να περιμένουμε. Η Ιορδανία και ειδικά το Αμμάν όπου βρίσκεται αυτή η κλινική των Γιατρών Χωρίς Σύνορα, είναι ένας τόπος με πολύπλοκες αντιθέσεις, σκληρές πραγματικότητες και ταυτόχρονα απίστευτη ανθρωπιά. Κάθε μέρα μάθαινα κάτι νέο για τη δουλειά των Γιατρών, για τους ασθενείς, για τις δυσκολίες αλλά και για τις νίκες τους.
Μίλησα με παιδιά που είχαν χάσει τα πάντα, τα πάντα! Γυναίκες που είχαν περάσει ανείπωτα, και όμως στήριζαν η μία την άλλη και εκπαιδεύονταν για να ξαναβγούν στη κοινωνία ως επαγγελματίες για να συνεχίζουν να ζουν όσο πιο ανθρώπινα τους επιτρέπει ο τόπος που γεννήθηκαν. Κι εκεί κατάλαβα πως η ανθρωπιά δεν έχει σύνορα και η αλληλεγγύη όσο μικρή κι αν φαίνεται, μπορεί να σώσει ζωές. Γυρνώντας, δεν ήμουν πια η ίδια! Κάθε ταξίδι, κάθε εμπειρία έχει ένα αντίκτυπο στη ζωή μου κι αυτό ήταν το μακρύ ταξίδι μας!
Από τον Μαραθώνα στην Ιορδανία, από το προσωπικό στο συλλογικό, από την ελπίδα στην πράξη».
«Σκεφτείτε να έχετε επιζήσει μετά βίας από μία βομβιστική επίθεση, να σας στοιβάζουν ανάμεσα σε νεκρούς και να μην έχετε τη δύναμη να βοηθήσετε τον εαυτό σας»
Φτάνοντας στην Κλινική, τι ήταν αυτό που σου έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση;
«Η ηρεμία. Δεν ήταν μία ησυχία απουσίας, η κλινική ήταν γεμάτη ανθρώπους που ζούσαν μια ήρεμη καθημερινότητα με ασφάλεια που ήταν πολύ σημαντικό για όλους εκείνους του επέζησαν ή βίωσαν ακραίες καταστάσεις πολέμου. Οι ματιές, τα βλέμματα, οι μικρές κινήσεις μεταξύ των ανθρώπων έλεγαν περισσότερα από λόγια. Επίσης με συγκλόνισε η αφοσίωση των γιατρών, του προσωπικού, είναι μια οικογένεια πια. Δεν ήταν απλώς επαγγελματίες, ήταν εκεί από επιλογή γιατί πιστεύουν ότι κάθε άνθρωπος αξίζει φροντίδα και αξιοπρέπεια, ανεξάρτητα από το πού γεννήθηκε ή ποιος έτυχε να είναι! Υπήρχαν άνθρωποι που δούλευαν εκεί επειδή ήταν οι ίδιοι επιζώντες που σώθηκαν από την ομάδα των Γιατρών Χωρίς Σύνορα.
Προσφέρουν peer to peer υποστήριξη στους ασθενείς μέσω της προσωπικής τους εμπειρίας και της εικόνας τους στο ό,τι μπορούν να εξελιχθούν, να σπουδάσουν και να εκπαιδευτούν εντός της κλινικής για όσο χρόνο διαρκέσει η περίθαλψη τους. Ένα ταξίδι που ξεκίνησε στην Αθήνα με ένα στόχο και ολοκληρώθηκε με ανθρώπινες ιστορίες που δύσκολα περιγράφονται με λόγια. Η επίσκεψη μου στην κλινική των Γιατρών Χωρίς Σύνορα μου έδειξε τί σημαίνει πραγματική φροντίδα, πίστη και ανθεκτικότητα στις πιο σκληρές καταστάσεις.
Από όλα αυτά, αυτό που δεν θα ξεχάσω ποτέ είναι τα παιδιά. Η εικόνα των παιδιών εκεί, η χαμένη παιδική ηλικία, η αθωότητα στα μάτια τους...να ζουν τώρα κατακρεουργημένα, τραυματισμένα σωματικά αλλά και πνευματικά για εθνικά συμφέροντα αυτό είναι που με στιγμάτισε περισσότερο. Γελούσαν και χαίρονταν απλά και μόνο με τη παρουσία μας εκεί, φανταστείτε πόσο ανεκτίμητη αξία έχει η ειρήνη για κάποιους που δεν την έχουν δεδομένη».
Από όσες ιστορίες μπορεί να έμαθες εκεί, υπάρχει κάποια που ξεχώρισες και την κρατάς;
«Η ιστορία που με σόκαρε περισσότερο ήταν αυτή του Κaram Nawjaa, 18 ετών πλέον, κι ενώ την είχα διαβάσει στο site των Γιατρών Χωρίς Σύνορα δεν το χώραγε ο νους μου ότι τον έχω μπροστά μου και μιλάμε!
Αυτό το παιδί τραυματίστηκε τόσο σοβαρά όταν μια αεροπορική επιδρομή κατέρριψε το σπίτι του στη Γάζα τη 14η Φεβρουαρίου 2024. Εκτός από σοβαρά εγκαύματα στο πρόσωπο και το σώμα του, έχασε τη μητέρα του, μια αδερφή και δύο ακόμα αδέρφια γιατί εξαϋλώθηκαν εκείνη τη μέρα άλλοι γιορτάζουμε την αγάπη και τον έρωτα, τραγική ειρωνεία και σύμπτωση. Η τότε επτάχρονη αδερφή του Ghina, που την ξεχώρισα ανάμεσα σε τόσα παιδιά και ο πατέρας του Ziad επέζησαν προς έκπληξη όλων με ελαφρύτερους τραυματισμούς. Ο ξάδερφός του δεν τον αναγνώρισε, τον ανέσυρε από τα ερείπια προσπαθώντας να βοηθήσει όποιον άνθρωπο μπορούσε και στο νοσοκομείο Al-Aqsa που κατακλύζεται από θύματα μετά τον βομβαρδισμό από τις ισραηλινές δυνάμεις επιβεβαιώθηκε ο θάνατος του.
Όταν ο Κaram έφτασε στο νοσοκομείο, η ομάδα επειγόντων περιστατικών προσπάθησε να τον επαναφέρει αλλά χωρίς επιτυχία. Η τύχη όμως ήταν με το μέρος του αφού μία ώρα αργότερα, ο θείος του Κaram, ο οποίος εργαζόταν ως νοσηλευτής στο νοσοκομείο συνειδητοποίησε ότι ο ανιψιός ανάμεσα στα νεκρά θύματα, ανέπνεε ακόμα. Έσπευσε τον Κaram στο χειρουργείο, όπου το προσωπικό των Γιατρών Χωρίς Σύνορα έκανε καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση με επιτυχία και η επείγουσα χειρουργική επέμβαση, του έσωσε τη ζωή.
Σκεφτείτε να έχετε επιζήσει μετά βίας από μία βομβιστική επίθεση, να σας στοιβάζουν ανάμεσα σε νεκρούς και να μην έχετε τη δύναμη να βοηθήσετε τον εαυτό σας. Το τραγικό της υπόθεσης είναι ότι το 2025 που θεωρείται η πιο ανθρωπιστικά εξελιγμένη μας εκδοχή, βλέπουμε πίσω από μια οθόνη τέτοιες απάνθρωπες ειδήσεις και δεν είναι ταινία».
«Είμαστε απλά τυχεροί που γεννηθήκαμε λίγο πιο πέρα απ’ τη Μέση Ανατολή»
Πώς θα περιέγραφες την όλη εμπειρία και τι μήνυμα θα ήθελες να στείλεις σε όσους διαβάσουν αυτό το κείμενο;
«Κι αν απόψε μες τη νύχτα ξυπνούσες σε πόλεμο; Ακούγεται σαν εφιάλτης ή σαν πολύ κακό σενάριο για τη μικρή μας Ελλάδα αλλά δεν είναι και στο χέρι μας. Απ’ ότι φαίνεται είμαστε απλά τυχεροί που γεννηθήκαμε λίγο πιο πέρα απ’ τη Μέση Ανατολή.
Αυτή την εμπειρία θα τη περιέγραφα ως σχολείο, οτιδήποτε άλλο θα ήταν λίγο. Ήταν μία εμπειρία που με γείωσε, με φόρτισε συναισθηματικά και υπαρξιακά αλλά και μου άνοιξε τα μάτια. Αν υπάρχει κάτι που θα ήθελα να πω, είναι να μην υποτιμάτε ποτέ τη δύναμη της αλληλεγγύης. Καμία προσπάθεια δεν είναι λίγη, καμία δωρεά δεν είναι μικρή, κανένα βήμα ακόμα και στον Μαραθώνιο – δεν είναι «ασήμαντο».
Όταν κάτι μικρό για εσένα, μπορεί να βοηθήσει κάποιον άλλον, τότε αποκτά πραγματικό νόημα. Ένα χαμόγελο, ένα βλέμμα, μια λέξη όπως «ασφάλεια», αποκτούν βαρύτητα τεράστια όταν τα στερείσαι. Νιώθω μόνο ευγνωμοσύνη για την εμπειρία, για τους ανθρώπους, για την αλληλεγγύη και την ομάδα των Γιατρών Χωρίς Σύνορα της Ελλάδας που ήμασταν συνοδοιπόροι σε όλο αυτό το μακρινό ταξίδι»!