Ψυχώ: Τραύμα ανοιχτό (vid & pics)

Τα τραύματα στο σώμα και την ψυχή αποδεικνύουν ότι είμαστε ζωντανοί και πως το τέλειο είναι στην ουσία ανέφικτο. Κι αν τα τραύματα στο σώμα περνούν, αυτά στην ψυχή μένουν και στιγματίζουν για πάντα τη ζωή. Τότε, όχι μόνο ακυρώνεται η πορεία προς το τέλειο, αλλά η κατεύθυνση χάνεται και η επιστροφή στην αρχή καθίσταται επιτακτική για να επιβιώσεις. Αρχή, σημαίνει να διαγράψεις ό,τι σε έχει πληγώσει και να πορευτείς ήρεμος και ατάραχος σε δρόμο δίχως τέλος, τέλος με την έννοια της εκπλήρωσης στόχου.

Απλά να δέχεσαι ό,τι έρχεται, να το αφομοιώνεις ή να το απορρίπτεις και όταν έρθει το οριστικό τέλος, να είσαι σίγουρος ότι το σώμα της ψυχής έχει γιατρευτεί. Δύσκολο, επίπονο και όχι πάντα υλοποιήσιμο. Όταν η ψυχική διαταραχή μείνει ως έχει, τότε προχωρά ανεμπόδιστη στην επικράτηση επί του μυαλού και κατ' επέκταση του σώματος. Τότε, ο άνθρωπος βιώνει έναν ιδιαίτερο δυϊσμό.

Πλέον, το πνεύμα δεν συμπληρώνει την ύλη, αλλά το πνεύμα “συμβιώνει” με ένα άλλο πνεύμα και το άτομο χάνει τον προσανατολισμό του, τον έλεγχο του και είναι ικανό για όλα. Η μανία εναλλάσσεται με την κατάθλιψη και στη μέση μια αγάπη νοσηρή που ακυρώνει κάθε ελπίδα για απόδραση. Το άτομο χάνει την αρχική του ταυτότητα και τότε... Το Ψυχώ είναι η 34η ταινία που σας παρουσιάζει το G-Weekend Journal.

Μια κραυγή τρόμου

Το όνομα και μόνο αρκεί για να καταλάβει και ο ελάχιστα ενημερωμένος με το σινεμά για τι μιλάμε. Ή καλύτερα για ποιον. Άλφρεντ Χίτσκοκ ο “μετρ της αγωνίας” και μόνο να υποκλιθείς μπορείς μπροστά του. Τι έκανε, λοιπόν, στο Ψυχώ; Πήρε το Οιδιπόδειο σύμπλεγμα και τη διπολική διαταραχή και τα έβαλε απέναντι στην “ανεξαρτησία” του ατόμου, απέναντι στη μόνιμη τάση της φυγής από την ασφυκτική πραγματικότητα.

Ο άνθρωπος στήνει παγίδες και πέφτει μέσα για να δοκιμάσει τα όρια του. Δεν ξέρει όμως τα όρια του, υπερεκτιμά τις δυνάμεις του και σε κάποιες περιπτώσεις ο εγκλωβισμός μπορεί να έχει άσχημο τέλος. Ο Χίτσκοκ, στη μία πλευρά, αυτή του υγιούς ανθρώπου βάζει μια γυναίκα που αρπάζει την ευκαιρία για να ξεφύγει από την άσκοπη και μάταιη καθημερινότητα.

Σαν τον πουλί θέλει να πετάξει για να βρει τον αγαπημένο της και να ζήσουν μακριά από την καταπίεση της ρουτίνας. Δεν γνωρίζει όμως ότι τα χρόνια που έχουν περάσει από πάνω της, την έχουν νεκρώσει και δεν είναι παρά ένα βαλσαμωμένο πουλί που σκέφτεται αλλά στην ουσία δεν πράττει. Όταν θα βρεθεί μπροστά στον διαταραγμένο άντρα θα επιβεβαιωθεί η απέλπιδα προσπάθεια της με τρόπο οδυνηρό, αιχμηρό, αιματηρό. Το μόνο που θα ακουστεί θα είναι μια κραυγή τρόμου και τίποτε άλλο.

Γύμνια σωμάτων και ψυχών

Η Μάριον Κρέιν αναζητά διέξοδο στην προσωπική της ζωής. Σχετίζεται ερωτικά με τον Σαμ Λούμις, αλλά δεν μπορούν να παντρευτούν. Αυτός πληρώνει διατροφή στην πρώην γυναίκα του και τα έξοδα ενός γάμου πολλά. Η Κρέιν εργάζεται σε μεσιτικό γραφείο και την Παρασκευή το αφεντικό της κλείνει μια αρκετά προσοδοφόρα δουλειά. Ο αγοραστής θα περάσει από το γραφείο και θα αφήσει 40 χιλιάδες δολάρια, μετρητά. Ο προϊστάμενος όμως της Κρέιν δεν τα θέλει εκεί. Έτσι ζητά από την Κρέιν να τα πάει αμέσως στην τράπεζα και μετά της δίνει άδεια να πάει σπίτι να ξεκουραστεί, αφού του έχει πει πως πονάει το κεφάλι της. Από ξεκινά η αγωνία και οι ανατροπές διαδέχονται η μία την άλλη. Η Κρέιν θα κλέψει τα χρήματα και θα φύγει από την πόλη, το Φοίνιξ. Το αφεντικό της θα την δει όμως στο αυτοκίνητο και τότε θα αποφασίσει πως πρέπει να αλλάξει όχημα. Θα το κάνει, καθώς την ακολουθεί και περιπολικό. Η συμπεριφορά της ύποπτη. Σε μια αγορά μεταχειρισμένων αυτοκινήτων θα κάνει την αλλαγή και θα συνεχίσει την πορεία της. Το βράδυ όμως θα ξεσπάσει μπόρα, θα χάσει τον προσανατολισμό της και χωρίς να το καταλάβει θα βρεθεί στο μοτέλ του Νόρμαν Μπέητς. Σε αυτό το σημείο αρχίζει να ξετυλίγεται το κουβάρι της φρίκης που θα καταλήξει στην απόλυτη γύμνια. Γύμνια σωμάτων και ψυχών με τη δολοφονία να μεσολαβεί.

Η άδεια ψυχή του Νόρμαν Μπέητς

Ο Νόρμπαν Μπέητς είναι ο χαρακτήρας που “κουβαλά” όλη την ταινία. Ζει απομονωμένος, ζει με τη νεκρή μητέρα του, ζει μέσα από τη μητέρα του, δολοφονεί φορώντας τα ρούχα και την... παρουσία της! Η μητέρα του έχει πεθάνει εδώ και δέκα χρόνια, τη δολοφόνησε ο ίδιος μαζί με τον εραστή της. Δεν μπορούσε να δεχτεί άλλο άνδρα στη ζωή της μετά τον θάνατο του πατέρα του. Την ήθελε δικιά του. Δεν επέτρεψε όμως να θαφτεί, αλλά κράτησε το νεκρό σώμα της, το διατήρησε και έκανε δική του την προσωπικότητα της, τη φωνή της, τη συμπεριφορά της, την ψυχή της, τα πάντα. Ο Νόρμαν Μπέητς και η μητέρα του ήταν πλέον ένα πρόσωπο σε δύο σώματα. Η γνωριμία με τη Μάριον Κρέιν “ξυπνά” τη μητέρα που θέλει τον γιο γι' αυτήν, να την υπηρετεί. Η μάνα είναι που εξωθεί τον Νόρμαν στον φόνο. Αυτή είναι που κυριαρχεί στις σκέψεις του και αυτή που στο τέλος θα αφήσει άπαντες να δουν το διεστραμμένο πρόσωπο της, του γιου της. Η νεκρή μάνα “γεμίζει” την άδεια ψυχή του Νόρμαν και είναι αυτή που μετατρέπει άβουλο και χαμένο ον σε δολοφονική μηχανή.

78 φιλμ για την πιο διάσημη σκηνή

Η ταινία περιέχει την πιο διάσημη ίσως σκηνή στην ιστορία του κινηματογράφου. Αυτήν της δολοφονίας της Μάριον Κρέιν στο ντους από τον Νόρμαν Μπέητς. Ο Χίτσκοκ είχε δηλώσει εντυπωσιασμένος για το πόσο γρήγορα συνέβησαν όλα και ότι υπήρξαν 78 διαφορετικά φιλμ για τη σκηνή. Στην αρχή δεν ήταν ενθουσιασμένος. Θεωρούσε ότι η σκηνή και το φιλμ δεν θα είχαν επιτυχία. Άλλαξε γνώμη μόνο όταν προστέθηκε η μουσική του Μπέρναρντ Χέρμαν. Η σκηνή γυρίστηκε από τις 17 Δεκεμβρίου 1959 μέχρι και τις 23 του μήνα! Για το αίμα που λερώνει την μπανιέρα χρησιμοποιήθηκε σιρόπι σοκολάτας. Ήταν τέτοιος ο τρόμος των θεατών, που πολλοί ορκίζονταν ότι είχαν δει το κόκκινο χρώμα του αίματος, αν και η ταινία ήταν ασπρόμαυρη! Η πρωταγωνίστρια Τζάνετ Λι επηρεάστηκε τόσο πολύ από τη σκηνή που δήλωσε ότι έπαψε να κάνει ντους και επέλεγε να γεμίζει τη μπανιέρα. Ακόμα και τότε όμως δεν τραβούσε την κουρτίνα για να μπορεί πάντα να βλέπει την πόρτα του μπάνιου.

Πάντα θα προκαλεί τρόμο, πάντα...

Η σκηνοθεσία του Χίτσκοκ είναι αψεγάδιαστη. Κάθε πλάνο είναι δομημένο με γεωμετρική ακρίβεια. Ο φακός εστιάζει στα μύχια της ψυχής των ηρώων και στα σημεία που εγκλωβίζεται η δράση και το οπτικό ερέθισμα. Παράδειγμα η στιγμή που ο Μπέητς παρακολουθεί την Κρέιν να γδύνεται και η κάμερα κάνει κοντινό στο βλέμμα του από το πλάι. Ή όταν η Κρέιν έχει πέσει νεκρή, κάνει κοντινό στο μάτι της και μετά στρέφει την κάμερα στο νερό που έχει χρωματιστεί από το κόκκινο του αίματος. Ο ρυθμός σταθερός και όσο προχωρά κλιμακώνεται μέχρι να φτάσει στην κορύφωση, ενώ η αξιοποίηση της μουσικής επένδυσης υποδειγματική. Στα πλάνα των φόνων όχι μόνο μεταφέρει τον τρόμο, αλλά και την απόκοσμη, σκοτεινή ατμόσφαιρα με την κάμερα να εστιάζει στον ήρωα και να “απορροφά” τον περίγυρο. Η Τζάνετ Λι έχει την απαραίτητη εγκράτεια και ψυχραιμία που απαιτεί ο ρόλος για να κρύψει την ανησυχία και την αγωνία της. Ο Άντονι Πέρκινς απλά καθηλώνει με την ερμηνεία του. Ο ψυχικά διαταραγμένος κόσμος του Νόρμαν Μπέητς αποτυπώνεται όπως είναι από τον Πέρκινς. Το Ψυχώ είναι μία από τις καλύτερες ταινίες όλων των εποχών και πάντα, μα πάντα, θα προκαλεί τρόμο.

-Χρησιμοποιήθηκαν πληροφορίες από “Μηχανή του χρόνου” και “Είναι η σκηνή του ντους στο Ψυχώ η σημαντικότερη στην ιστορία του κινηματογράφου;” Lifo.