Ο γίγαντας που έπεσε στην... παγίδα του!

Ένα αποτυχημένο πραξικόπημα, μια δολοφονία ενός Πρέσβη, αρκετές τρομοκρατικές ενέργειες, συγκρούσεις με τους Κούρδους, εισβολή στη Συρία για να «καταδιώξει» το ISIS. Ο απολογισμός; Δεκάδες νεκροί, διώξεις, σε κρίση με άλλες χώρες και φυσικά πολεμική ρητορική για να φέρει τους άλλους σε δύσκολη θέση! Μέρος ενός σχεδίου όλο αυτό το σκηνικό που στήνει η Άγκυρα τους τελευταίους μήνες; Αιτία το δημοψήφισμα για συνταγματική μεταρρύθμιση στην Τουρκία; Αν περάσει αυτό τότε θα οδηγήσει στη θεσμοθέτηση της εκτελεστικής προεδρίας, ενισχύοντας τις εξουσίες του προέδρου Ταγίπ Ερντογάν! Ο... Σουλτάνος υπόσχεται επιστροφή στα χρόνια που η λίρα... έρεε άφθονη και οι επενδύσεις μετέτρεψαν την Τουρκία σε Γίγαντα! Περασμένα μεγαλεία... Η αντίστροφή μέτρηση άρχισε και το ΔΝΤ βλέπει ξανά την ευκαιρία!

Το ΔΝΤ κατέπλευσε πρώτη φορά στο Βόσπορο το 1961, εντυπωσιάστηκε από την ομορφιά του, είδε... προοπτικές κι αποφάσισε να μείνει! Την περίοδο από το 1998 ως το 2008 η Τουρκία αναδείχθηκε ο μεγαλύτερος οφειλέτης του Ταμείου, αντλώντας συνολικά ποσά της τάξεως των 47 δισ. δολαρίων!!! Τέσσερα χρόνια αργότερα, η Τουρκία ήταν στις πρώτες θέσεις της λίστας με τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες χώρες του κόσμου. Το 2012 χρωστούσε μόλις 1,3 δισ. δολάρια και τον Απρίλιο του 2013 ήρθε η αποπληρωμή. «Η Τουρκία δεν έχει ανάγκη το ΔΝΤ, αλλά το ΔΝΤ την Τουρκία» φέρεται να είπε η επικεφαλής του Ταμείου, Κριστίν Λαγκάρντ, μετά τη συνάντησή της με τον Τούρκο Πρωθυπουργό Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Μία δεκαετία μετά την κρίση του 2001, πολλά είχαν αλλάξει στην Τουρκία, βέβαια οι αριθμοί δε λένε πάντα την αλήθεια, αφού οι φτωχοί… έμειναν φτωχοί! Η πολιτική οικονομικής λιτότητας που υπαγορεύτηκε από το ΔΝΤ είχε θετικό αποτέλεσμα στην τουρκική οικονομία γενικότερα, αλλά αρνητική επίδραση για τη ζωή των εργαζομένων στην Τουρκία. Το πρόγραμμα αυτό πήρε από τους φτωχούς για να δώσει στους πλούσιους. Μπορεί το κατά κεφαλήν εισόδημα αυξήθηκε στο τριπλάσιο τα τελευταία δέκα χρόνια, αλλά αυτό έδειχνε μόνο την τάση των μέσων όρων. Ο αριθμός των απολύτως φτωχών στην Τουρκία, εκείνων που ζουν με μόλις 1 δολάριο την ημέρα, τριπλασιάστηκε και η κοινωνική ανισότητα τετραπλασιάστηκε την ίδια χρονική περίοδο.

Στον αντίποδα, το πρόγραμμα βοήθησε την Τουρκία να αναστηλώσει το τραπεζικό της σύστημα και να αποκαταστήσει τους οικονομικούς της ισολογισμούς». Το 2012 το Bloomberg είχε στείλει μήνυμα στην Ελλάδα «να μάθει από την αυστηρότητα του ΔΝΤ στην Τουρκία». Το δημόσιο χρέος της χώρας, από το 74% του ΑΕΠ που βρισκόταν το 2002, έπεσε στο 40%, η αύξηση της παραγωγικότητας υπολογίστηκε σε 3,5% ανά άτομο, το ΑΕΠ της υπερδιπλασιάστηκε και οι ρυθμοί ανάπτυξης παρουσίασαν εντυπωσιακά νούμερα: 9% το 2010, 8,5% το 2001 και 3,2% το β΄ τρίμηνο του 2012. Η Τουρκία σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, ήταν το 2012 στη 15η θέση των μεγαλύτερων οικονομιών παγκοσμίως και στην αντίστοιχη 6η της Ευρώπης!

Το νέο έτος μπήκε με το... αριστερό για τους Τούρκους, με τον οίκο Fitch να υποβαθμίζει το χρέος της γείτονος στο επίπεδο των ομολόγων «σκουπιδιών» και η Standard & Poor’s την προοπτική της Τουρκίας σε «αρνητική» από «σταθερή»! Η τουρκική οικονομία έχει περιέλθει σε δεινή θέση εν μέσω διαδοχικών τρομοκρατικών επιθέσεων και παρατεταμένης πολιτικής κρίσης. Μαζική φυγή του ξένου κεφαλαίου, από το οποίο είναι σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένη η τουρκική οικονομία για την κάλυψη των ελλειμμάτων της. Το... οικονομικό θαύμα έγινε «φούσκα» και το ΑΕΠ της συρρικνώθηκε 1.8%. Η τουρκική λίρα έχει πάρει την κατηφόρα, το 2016 έχασε το 17% της αξίας της, ενώ στο 2017 κατέγραψε διπλάσια ποσοστιαία πτώση ακόμη και από το πέσο του Μεξικού!

Οι επενδυτές έχουν τραπεί σε φυγή ήδη από το 2015, η χώρα την τελευταία διετία προσείλκυσε τις λιγότερες άμεσες ξένες επενδύσεις των τελευταίων επτά ετών. Ο τουρισμός... αγνοείται κάτι που ανάγκασε τον Ερντογάν σε αναδίπλωση, ώστε να φέρει τους Ρώσους τουρίστες πίσω στη χώρα του.

Η Τουρκία μπορεί να υπερηφανεύεται για την αμυντική της βιομηχανία και τα μεγάλα άλματα που έχει κάνει στο συγκεκριμένο κομμάτι. Ωστόσο, πρέπει να κοκκινίζει από ντροπή για τον… εργατικό μεσαίωνα! Στην Τουρκία το 2016 πέθαναν τουλάχιστον 1970 εργάτες σε εργατικές δολοφονίες. Εκατοντάδες άλλοι εργάτες πέθαναν είτε από αυτοκτονίες είτε από εμφράγματα και εγκεφαλικά, από παράγοντες όπως εκφοβισμό, θηλιά των χρεών, υπερβολική και έντονη εργασία και απειλή της ανεργίας. Το 2016 τουλάχιστον 90 εργάτες αυτοκτόνησαν για λόγους όπως εκφοβισμός, χρέη και ανεργία. Κατά το 2016 Πέρσι, τουλάχιστον 217 εργάτες πέθαναν από εμφράγματα και εγκεφαλικά, οφειλόμενα σε αιτίες όπως υπερβολική και έντονη δουλειά στους χώρους εργασίας..

Ο γίγαντας είχε πήλινα πόδια και έπεσε στην παγίδα του! «Τα στοιχεία επιβεβαίωσαν ότι η απόπειρα πραξικοπήματος του Ιουλίου είχε βαρύ τίμημα για την οικονομία», δήλωσε ο Γουίλιαμ Τζάκσον της Capital Economics.

Οι δυσοίωνες προβλέψεις είναι πιθανό να αποτελέσουν πολιτική πρόκληση προς τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν! Ο ίδιος προσπαθεί να πείσει πως το νέο σύνταγμα θα φέρει ξανά την οικονομική ευημερία της χώρας 2003-2014. Γίνεται; Η σύλληψη ή κράτηση άνω των 100.000 δημοσίων υπαλλήλων, η κατάσχεση περισσότερων από 600 επιχειρήσεις με περιουσιακά στοιχεία άνω των 10 δις. Ο τουρισμός - μια σημαντική περιοχή ανάπτυξης και σημαντική πηγή ξένου συναλλάγματος - έχει επίσης χτυπηθεί από μια σειρά από τρομοκρατικές επιθέσεις του ΙSIS και του PKK. Ποιος όμως δε γνωρίζει πως η πολιτική του Ερντογάν έφερε αυτά τα άσχημα αποτελέσματα… Ακόμα και τώρα πάντως οι Τούρκοι προσπαθούν να ρίξουν τις ευθύνες στην κρίση του παγκοσμίου εμπορίου, ακόμα και στις χαμηλές βροχοπτώσεις.

Ο Ερντογάν ιδιαίτερα ενοχλείται από την πτώση της λίρας, η οποία έχει κατηγορηθεί για κερδοσκοπικό νόμισμα. Εκείνος ανταποκρίθηκε στην αδυναμία του νομίσματος πιέζοντας τους κρατικούς θεσμούς να πουλήσουν τις εκμεταλλεύσεις τους σε δολάρια και προτρέποντας τους πολίτες να κάνουν το ίδιο. Τα μέτρα σταμάτησαν προσωρινά τη μείωση της αξίας της λίρας...

Η Τουρκία παγιδεύτηκε στις Νεοοθωμανικές αυταπάτες. Με μεγάλες απαιτήσεις εξωτερικής χρηματοδότησης, και το εταιρικό χρέος άνω των $ 200 δισ σε ξένο νόμισμα, η χώρα είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη στην πτώση του νομίσματος. Η επιβράδυνση της Τουρκίας είναι μια απότομη αντιστροφή των τελευταίων ετών, όταν η εύκολη πίστωση από τους εξωτερικούς δανειστές οδήγησε σε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και βοήθησε τον Ερντογάν να προσφέρει τεράστιες βελτιώσεις σε υποδομές, αλλά και στην αύξηση των μισθών.

*ΤΟ GAZZETTA WEEKEND JOURNAL ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΙΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΓΕΙΤΟΝΙΚΗ ΧΩΡΑ, ΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΑΙΓΑΙΟ, ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΟΛΑ ΟΣΑ ΣΥΜΒΑΙΝΟΥΝ ΣΤΗΝ ΔΙΕΘΝΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΑΝΟΙΓΕΙ ΤΟ «ΦΑΚΕΛΟ ΤΟΥΡΚΙΑ» ΚΑΙ ΚΑΘΕ ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟ ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ ΤΗΣ 16ης ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΘΑ ΦΙΛΟΞΕΝΕΙ ΡΕΠΟΡΤΑΖ, ΑΠΟΨΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ!

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ταγίπ Ερντογάν: Ο άνθρωπος που θέλει να γίνει Σουλτάνος!* (pics)

Εμφύλιος, αίμα και στο βάθος... Κουρδικό Κράτος!