Ναι, αυτός ο Ολυμπιονίκης είναι Ηρωας!

Η τελετή λήξης των 31ων Ολυμπιακών Αγώνων βρίσκει την ελληνική αθλητική – και όχι μόνο – κοινωνία να συζητά πάνω στα ερεθίσματα που δέχθηκε και τους προβληματισμούς που ανέπτυξε παρακολουθώντας τις προσπάθειες των Ελλήνων και των Ελληνίδων που κατάφεραν να φτάσουν μέχρι τους αγώνες του Ρίο και, αρκετοί, να διακριθούν.

Κουβεντιάζουμε για την υπεραξία αυτών των μεταλλίων, που μας φαίνονται πιο γνήσια συγκριτικά με πολλά από τα προηγούμενα, αλλά και πολύ βαρύτερα επειδή οι δοκιμασίες αυτών των αθλητών, που κάνουν πρωταθλητισμό στην Ελλάδα της χρεοκοπίας, είναι δυσκολότερες από αυτές των προηγούμενων. Και αναρωτιόμαστε αν πρέπει να καμαρώνει και η Ελλάδα για αυτούς, τους Ολυμπιονίκες, ή μπορούμε μόνο να τους θαυμάζουμε, επειδή στην πραγματικότητα πάλεψαν μόνοι ή περίπου μόνοι, με την βοήθεια λίγων και συνεπώς η επιτυχία τους ανήκει αποκλειστικά και ουδείς έχει δικαίωμα να την καρπωθεί και πολύ περισσότερο να την εκμεταλλευτεί προκειμένου να δημιουργήσει την ψευδαίσθηση ότι ο ελληνικός υψηλός αθλητισμός λειτουργεί καλά επειδή οι ομοσπονδίες, ή η ΕΟΕ, ή το Κράτος κάνει καλή δουλειά.

Σαν να το χρειαζόμασταν το μάθημα, προκειμένου να βάλουμε τον προβληματισμό στην πραγματική διάσταση, αυτή που του πρέπει να έχει και όχι αυτή που δημιουργείται εσχάτως επειδή διάφοροι επιχειρούν να εκμεταλλευτούν αυτή την συζήτηση για πολιτικό ή άλλο όφελος, ήρθε η ιστορία του μεγαλείου του Φεΐσα Λιλέσα, του αργυρού Ολυμπιονίκη του Μαραθωνίου για να μας βοηθήσει να μπούμε στη θέση μας.

Η επικεφαλίδα της ιστορίας είναι σε όλους μας γνωστή: κατά τον τερματισμό του, ο 26χρονος μαραθωνοδρόμος σχημάτισε το Χ με τα χέρια του, το σύμβολο αντίστασης των Ορόμο, της μεγαλύτερης εθνότητας στην Αιθιοπία, οι οποίοι από τον περασμένο Νοέμβριο διώκονται άγρια από την κυβέρνηση της Αιθιοπίας, η οποία θέλει να χρησιμοποιήσει ένα κομμάτι γης των Ορόμο στα περίχωρα της Αντίς Αμπέμπα για βιομηχανική ανάπτυξη.

Η πρώτη “ελληνική”, πονηρή σκέψη, αυτή που κυριάρχησε σε σχόλια και κείμενα της ίδιας και της επόμενης ημέρας του Μαραθωνίου ήταν το “έλα μωρέ, ακόμη ένας που βρήκε μια ευκαιρία για να ζητήσει άσυλο”. Στην πραγματική ιστορία, ο Λιλέσα είχε εδώ και χρόνια εξασφαλίσει μια άνετη ζωή για τον ίδιο και την οικογένειά του, όπως συμβαίνει με όλους τους μαραθωνοδρόμους που διακρίνονται. Οχι, δεν έκανε τη “ζωάρα” του μεγάλου Χάιλε Γκεμπρεσελασιέ, που εξελίχθηκε σε μια από τις πιο προβεβλημένες προσωπικότητες της χώρας και απολαμβάνει πολύ μεγάλα προνόμια, αλλά από το 2009 που άρχισε να κερδίζει διακρίσεις άρχισε να ζει πολύ καλά στην Αιθιοπία. Και φυσικά όχι, δεν ήταν αυτή η πρώτη φορά που έφευγε από την πατρίδα του, ούτε και η καλύτερη ευκαιρία του. Στη διάρκεια των τελευταίων ετών ταξίδεψε πολλές φορές στις ΗΠΑ, για να τρέξει σε μαραθώνιους και ημιμαραθώνιους, ενώ έκανε κι ένα σωρό ταξίδια στην Ευρώπη. Με απλά λόγια, είχε πάρα πολλές ευκαιρίες να φύγει από την Αιθιοπία, και φυσικά να πάρει όλο του το σόι από εκεί προκειμένου να ζήσει αλλού καλύτερα και ασφαλέστερα. Η επιλογή μιας “μεταγραφής”, για να τρέξει με άλλη σημαία, θα ήταν μια πολύ ανθρώπινη επιλογή, την οποία έχουν κάνει πολλοί για παρόμοιους λόγους.

Ο Φεΐσα Λιλέσα δεν έχει ξαναμιλήσει μετά από τη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε τον τερματισμό του, στην οποία έκανε ξανά το Χ. Ουδείς λοιπόν μπορεί να ξέρει αν αυτό το παιδί είχε προαποφασίσει τη στάση του στον τερματισμό σε περίπτωση μιας επιτυχίας που θα τραβούσε πάνω του την προσοχή του πλανήτη. Ενας αθλητής όμως που έχει συνηθίσει σε επιτυχίες από τα 19 του χρόνια, ο οποίος εδώ και τέσσερα χρόνια είχε μπει στο τοπ 10 των καλύτερων μαραθωνοδρόμων όλων των εποχών, προφανώς είχε την εμπειρία και τις παραστάσεις για να συμπεριφερθεί και να διαχειριστεί την επιτυχία του. Ακόμη και αν το σκέφτηκε εκείνη τη στιγμή, ο Λιλέσα το έκανε με την καρδιά του. Και σήμερα χάνει την ησυχία του, ψάχνει χώρα για να εγκατασταθεί και την ίδια στιγμή ανησυχεί για την τύχη και τη ζωή των δικών του ανθρώπων, που είναι πίσω, στην Αιθιοπία.

Το έκανε γιατί, όπως “διαβάζεις” στο βίντεο των δηλώσεών του, δεν μπορούσε να κάτσει φρόνιμα μπροστά σε αυτό που συμβαίνει στους ανθρώπους του, δεν μπορούσε να κλείσει τα μάτια σε 400 δολοφονίες από τον περασμένο Νοέμβριο μέχρι σήμερα. Χάρη στη στάση του εγώ κι εσείς, όπως όλος ο πλανήτης, βρήκαμε νόημα να διαβάσουμε την ιστορία του και να μάθουμε τι συμβαίνει στην πατρίδα του, τι συμβαίνει στην φυλή του. Αρκεί ένα γκουκλάρισμα για να διαπιστώσεις ότι η ιστορία του Λιλέσα, μαζί με όλα τα πώς και τα γιατί, δηλαδή με όλο αυτό που συμβαίνει σήμερα στην Αιθιοπία, είναι στα media όλου του πλανήτη. Τα βλέπεις, τα σκέφτεσαι όλα αυτά και υποκλίνεσαι στο μεγαλείο της ψυχής ενός ανθρώπου που έβαλε το “εγώ” του κάτω από το “εμείς” της φυλής του, και πήρε το ρίσκο ακόμη και να θυσιαστεί ή να θυσιάσει μέλος/μέλη της οικογένειάς του προκειμένου να βοηθήσει τα 38 εκατομμύρια των Ορόμο στον αγώνα τους.

Αντί της εύκολης επιλογής, της σιωπής, που του εξασφάλιζε μια άνετη και πλούσια ζωή στην Αιθιοπία μαζί με την οικογένειά του, αυτό το παιδί επέλεξε να φωνάξει τόσο δυνατά που σήμερα παραμένει στη Βραζιλία εξετάζοντας τις επιλογές μετανάστευσης, ψάχνει τρόπο να προστατέψει από μακριά την οικογένειά του και υποστηρίζεται μαζικά από Αιθίοπες της διασποράς και ανθρώπους που συγκινούνται από την πράξη του και αποφασίζουν να στηρίξουν οικονομικά την προσπάθειά του να ζήσει μακριά από την Αιθιοπία, με μια συλλογή δωρεών που έχει συγκεντρώσει περί τα 87.000 δολάρια μέσα σε λίγες ώρες.

Διαβάζεις αυτή την ιστορία και επιστρέφεις έπειτα στην ελληνική πραγματικότητα. Και ναι, παραμένουν παιδιά που τα καμαρώνεις οι Ελληνες και οι Ελληνίδες που έφεραν μετάλλια ή πέτυχαν διακρίσεις, ή απλώς κατάφεραν να φτάσουν μέχρι τους Ολυμπιακούς Αγώνες, αλλά μέχρις εκεί. Ναι, παραμένεις συγκινημένος από τις προσπάθειές τους, και παραμένουν πρότυπα για τα παιδιά σου, προκειμένου αυτά να γίνουν πρωταθλητές της ζωής ή έστω αγωνιστές της ζωής, αλλά αρχίζεις να γίνεσαι πιο προσεκτικός με τις λέξεις και τις διατυπώσεις. Λιγότερο γενναιόδωρος και υπερβολικός. Αν είναι ήρωες αυτά τα παιδιά, ο Φεΐσα Λιλέσα τι είναι;

Εχει άπειρα προβλήματα ο ελληνικός αθλητισμός, γι' αυτό και πρέπει να είναι θερμότερο το χειροκρότημα προς τους σημερινούς Ολυμπιονίκες. Αλλά μέχρις εκεί. Ναι, να κυνηγάμε πάντοτε την κάθε κυβέρνηση που – ποτέ – δεν δίνει σημασία στον αθλητισμό, αλλά το αν η σημερινή Ελλάδα δίνει ή όχι καλές συνθήκες και αρκετά κίνητρα για υψηλό αθλητισμό και πρωταθλητισμό είναι ένα πολύ μικρότερο πρόβλημα από τα μεγάλα της σημερινής Ελλάδας. Ας μη χανόμαστε σε αυτή την κουβέντα. Ολη αυτή η ιστορία για το “τι τραβάνε τα δικά μας τα παιδιά για να κάνουν πρωταθλητισμό” αποκτά άλλη αξία και άλλη βαρύτητα όταν διαβάζεις την ιστορία του Λιλέσα ή μαθαίνεις τις ιστορίες των μελών της “Εθνικής Προσφύγων”, μιας ομάδας 10 αθλητών που εκπροσώπησε τα 60 εκατομμύρια προσφύγων ανά τον πλανήτη. Δεν συμφωνείτε;