Ξάνθη: η αποθέωση του αυτονόητου

Μια από τις βασικές αρχές του scouting αναφέρει ότι μετά από τέσσερις αγώνες, δύο εντός και δύο εκτός έδρας, ο παρατηρητής μπορεί να εκτιμήσει ότι έχει δει τα βασικά στοιχεία της αγωνιστικής ταυτότητας μιας ομάδας. Κι είναι κάπως έτσι ακόμη και για το γυμνό μάτι. Μετά από 4-5 παιχνίδια μπορείς να φτάσεις, ως θεατής, σε βασικές διαπιστώσεις για τον τρόπο παιχνιδιού μιας ομάδας και τα βασικά στοιχεία, την κεντρική ιδέα του προπονητή της. Δεν χρειάζεται να δεις περισσότερα για να κατανοήσεις το είδος του παιχνιδιού που υπηρετεί η Ξάνθη του Ραζβάν Λοτσέσκου. Διότι αυτή είναι μια χαρακτηριστική περίπτωση ομάδας του προπονητή της. Μια περίπτωση στην οποία εύχεσαι να έχει διάρκεια, μήπως και επιτέλους λειτουργήσει ως επιβεβαίωση του αυτονόητου, που τόσο την έχει ανάγκη το ελληνικό ποδόσφαιρο που αλλάζει προπονητή ανά τρίμηνο και έχει κάνει τους προπονητές να αισθάνονται πιο αναλώσιμοι και πιο ανασφαλείς από οποιοδήποτε άλλο μέρος στον πλανήτη ποδόσφαιρο.

Στην Ξάνθη πράγματι μέχρι στιγμής συμβαίνει απλώς το αυτονόητο: ωριμάζει και δείχνει την ωριμότητά της η δουλειά ενός προπονητή που έχει συμπληρώσει διετία στον πάγκο του. Ωριμάζει και δείχνει την ωρίμανσή του ένα σχέδιο, πάνω στο οποίο συνεργάζονται ένας τεχνικός διευθυντής, ο Γιάννης Παπαδημητρίου με έναν προπονητή. Δύο άνθρωποι του ποδοσφαίρου, οι οποίοι συντονίστηκαν, εμπιστεύθηκαν ο ένας τον άλλο, συνεργάζονται, επικοινωνούν, κάνουν ο καθένας τη δουλειά του δίχως να σκέφτονται να φάει ο ένας τη δουλειά του άλλου, να υποτιμήσει ο ένας τη δουλειά του άλλου. Δύο ειδικοί, των οποίων την αυθεντία αναγνωρίζει ένας μεγαλομέτοχος, ο οποίος τους αφήνει να δουλέψουν. Τα βασικά.

Η Ξάνθη έκανε το περασμένο καλοκαίρι τη δουλειά με τρόπο απολύτως φυσιολογικό. Δύο άνθρωποι που έχουν την ευθύνη και είναι σχετικοί, αντάλλαξαν απόψεις σε σχέση με την οικοδόμηση του ρόστερ, σε συνέχεια των προηγούμενων συζητήσεων και κινήσεων που είχαν κάνει στις τελευταίες μεταγραφικές περιόδους. Ο τεχνικός διευθυντής εμπιστεύθηκε τον προπονητή σε περιπτώσεις παικτών για τους οποίους ο Λουτσέσκου επέμεινε και ανέλαβε την ευθύνη, ο προπονητής εμπιστεύθηκε τον τεχνικό διευθυντή στις περιπτώσεις που ο Παπαδημητρίου επέμεινε και ανέλαβε την ευθύνη. Λογικά πράγματα. Φυσιολογικά. Ποδοσφαιρικά. Τα αυτονόητα.

Αυτονόητη είναι και η εξέλιξη του αγωνιστικού σχεδίου της Ξάνθης, το οποίο είναι μια συνέχεια – βελτίωση του περσινού αγωνιστικού σχεδίου: μια ομάδα που υπηρετεί την ιδέα του προπονητή της για τον τρόπο με τον οποίο θα επιδιώκει να παίρνει τη μπάλα στα πόδια της και τον τρόπο που θα εκμεταλλεύεται την μικρότερη συγκριτικά με τον εκάστοτε αντίπαλο κατοχή της μπάλας.

“Η Ξάνθη παίζει απλώς καλή άμυνα” είναι η πρώτη κουβέντα που ακούς για αυτήν, ειδικά από ανθρώπους που δεν κάνουν δεύτερη ανάγνωση στο παιχνίδι της. Ναι, η ιδέα του Λουτσέσκου, όπως εκφράζεται στο παιχνίδι της Ξάνθης, είναι να αφήνει το μεγαλύτερο μέρος της κατοχής της μπάλας στον αντίπαλό της, διότι αυτή είναι η ιδέα του για την επίθεση: γυρεύει να την εκδηλώσει σε ανοιχτούς χώρους που δημιουργούνται από το μεσαίο τρίτο του αγωνιστικού χώρου και επιδιώκει να το κάνει συντονισμένα και συγχρονισμένα με την κάθετη κίνηση τουλάχιστον τριών ποδοσφαιριστών προκειμένου να δώσουν επιλογές στον κάτοχο της μπάλας για να επιδιώξει την άμεση μεταφορά της στο επιθετικό τρίτο του τερέν. Δεν έχει όμως μόνο αυτή τη διάσταση το επιθετικό μέρος του παιχνιδιού της Ξάνθης. Κερδίζει γκολ από τις στατικές φάσεις, και τελευταία το ρεπερτόριό της εμπλουτίζεται και από την επιλογή του επιθετικού πρέσινγκ στην αντίπαλη άμυνα. Στα τελευταία της παιχνίδια βλέπεις έξι ποδοσφαιριστές να μένουν στο αντίπαλο μισό του τερέν όταν χάνουν την μπάλα και να ξεκινούν μαζικά το επιθετικό πρέσινγκ στον αντίπαλο για να κλέψουν την μπάλα και να εκδηλώσουν επίθεση απέναντι σε μια ανοργάνωτη άμυνα.

Ναι, η Ξάνθη σπάνια γοητεύει τον θεατή με το παιχνίδι της, ειδικά αυτόν που περιμένει να δει μεγάλο αριθμό επιθέσεων, παιχνίδι μεγάλης κατοχής της μπάλας, επιθέσεις που χτίζονται με τίκι τάκα. Δεν είναι όμως βαρετή στο μάτι αυτού που εκτιμά την καλή ομαδική λειτουργία, τις συντονισμένες και συγχρονισμένες κινήσεις με ή χωρίς τη μπάλα. Δεν είναι καθόλου βαρετός ο τρόπος που με μεγάλη ταχύτητα μεταβαίνουν ομαδικά και οργανωμένα οι ποδοσφαιριστές από την φάση της επίθεσης στη φάση της άμυνας και το αντίστροφο. Ούτε είναι βαρετή στο μάτι η αμυντική της λειτουργία, με τη στιβαρή άμυνα που σχηματίζεται από γραμμές που έχουν μικρή απόσταση μεταξύ τους και δεν αφήνουν ελεύθερο χώρο προς εκμετάλλευση στους αντιπάλους τους.

Οχι, φυσικά δεν τα κάνει όλα τέλεια η Ξάνθη. Κάνει όμως τα φυσιολογικά, και μάλιστα με αξιοπρόσεκτη αποτελεσματικότητα, η οποία φωτίζεται από την σημερινή βαθμολογική θέση της. Είναι η ομάδα με τον μεγαλύτερο συντελεστή αποτελεσματικότητας (γκολ ανά τελικές προσπάθειες: 1/5.1), η ομάδα με τα περισσότερα κλεψίματα στο πρωτάθλημα, μια ομάδα που έχει ποικιλία στον τρόπο εκδήλωσης των επιθέσεών της, με πολλά μακρινά σουτ και ισορροπία στο μοίρασμα του παιχνιδιού της από τους τρεις κάθετους άξονες του τερέν. Μια ομάδα με πολλούς πρωταγωνιστές, από τους οποίους ξεχωρίζει ο σκόρερ Γιουνές, μια “ανακάλυψη” του Λουτσέσκου, ο οποίος γνώριζε τον Τυνήσιο επιθετικό από το ρουμανικό πρωτάθλημα, και πολύ άξιους συμπαραστάτες όπως τον αναγεννημένο Βασιλακάκη, τον Ντε Λούκας, τον οποίο επίσης γνώριζε ο Λουτσέσκου, και τον τερματοφύλακα Ζίφκοβιτς. Μια ομάδα που έχει σταθερά 4-6 Ελληνες ποδοσφαιριστές στο αρχικό σχήμα, η οποία έχει μεγάλο σε αριθμό κορμό παικτών και δίνει ευκαιρίες σε Ελληνες κάτω των 25 ετών με την φιλοδοξία να αναδείξει και να μεταπωλήσει.

Ολα τα βασικά στοιχεία που βγάζει στο παιχνίδι της η Ξάνθη είναι στοιχεία που μπαίνουν στο παιχνίδι μιας ομάδας μόνο αν ένας προπονητής έχει πολύ χρόνο για να εξελίξει τη δουλειά του. Η συνοχή, οι αυτοματισμοί στις αντεπιθέσεις, οι συνδυασμοί για να απλώσει το επιθετικό παιχνίδι της σε ανοιχτούς χώρους, η εκμετάλλευση των στατικών φάσεων δεν έρχονται μόνο με τη θεωρία. Χρειάζεται προηγουμένως ένας προπονητής και ένας τεχνικός διευθυντής να έχουν βρει ποδοσφαιριστές που έχουν τα χαρακτηριστικά για να υπηρετήσουν αυτό το αγωνιστικό σχέδιο. Και έπειτα χρειάζεται χρόνος προκειμένου να ωριμάσει αυτό το παιχνίδι. Η Ξάνθη έχει τους ανθρώπους, έχει και τον χρόνο. Και κάπως έτσι διαγράφει ως στιγμής μια πορεία που φαντάζει υπερβατική για την χρηματιστηριακή αξία του ρόστερ της, η οποία στα μάτια κάποιου που παρατηρεί τα παιχνίδια της έχει ρεαλιστικά την προοπτική για ανάλογη συνέχεια επειδή βασίζεται στη δουλειά που εξελίσσεται εδώ και περίπου 27 μήνες στην Ξάνθη.