Κυνηγώντας το ανέφικτο

Τι είναι εφικτό και τι όχι; Ποιο είναι αυτό το κεκαλυμμένο όριο ανάμεσα στο ανθρώπινα δυνατό και στο υπερφυσικό; Αν η επιστημονική θεωρία που υπαγορεύει ότι ο άνθρωπος χρησιμοποιεί μόλις το 10% του εγκεφάλου του, με το υπόλοιπο δυσθεώρητο ποσοστό να αναμένει την εκμετάλλευσή του, μας εξηγούσε παράλληλα και τη θεωρία της αξιοποίησης του άλλου 90% τότε πού θα μπορούσαμε να φτάσουμε;

Στον αθλητισμό όλα ξεκινούν από το μυαλό. Αθλητής που δεν γνωρίζει τον τρόπο να αξιοποιήσει κατά τη διάρκεια του αγώνα το μυαλό του δεν θα μείνει ποτέ στην Ιστορία. Τα όρια του εφικτού αρχίζουν να διαβρώνονται ακριβώς εκεί που ο εγκέφαλος διαγράφει την ύπαρξη της ίδιας της λέξης του ανέφικτου. Στο σημείο όπου τα όρια σπάνε. Εκεί που το χτες αποτελεί μακρινή ανάμνηση του σήμερα. Όταν δηλαδή καταφέρνεις να ξεπεράσεις αυτό που ήξερες πως ήταν ο εαυτός σου, για να προχωρήσεις σε μια νέα γνωριμία με την ίδια σου τη φύση. Να φτάσεις ένα μόλις βήμα πιο μακριά από αυτό που ήξερες μέχρι χτες. Όταν το κάνεις, τα κατάφερες. Ανήκεις στον μαγικό κόσμο του αθλητισμού.

Όταν ο Τζίμι Χάινς κάλυπτε την απόσταση των 100μ σε λιγότερο από δέκα δευτερόλεπτα το 1968 και γινόταν ο πρώτος αθλητής στην Ιστορία που κατάφερε κάτι ανάλογο, η παγκόσμια αθλητική κοινή γνώμη δεν θα μπορούσε να φανταστεί πως κάποιος Τζαμαϊκανός ονόματι Γιουσέιν Μπολτ, σχεδόν μισό αιώνα αργότερα θα μπορούσε να φτάσει την επίδοση στο ανατριχιαστικό μισό δευτερόλεπτο λιγότερο. Είναι σαν να έρθει σήμερα κάποιος και να πει πως κάποια μέρα θα γεννηθεί ένας αθλητής που κόβοντας το νήμα της κούρσας της μιας ανάσας, ο χρόνος θα γράφει στο πρώτο ψηφίο το οκτώ...

Κι όταν πια αγγίζεις το υπεράνθρωπο, το υπερφυσικό και το προς θαυμασμό δοσμένο στα δισεκατομμύρια του κόσμου ανά την υφήλιο, μεμιάς αποκτάς μια ελευθερία παντοδυναμίας που πηγάζει από την πίστη πως είσαι ικανός για τα πάντα. Πως είσαι το τέλειο. Το «κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν». Εκεί τώρα, μπορείς να χάσεις το παιχνίδι ή απλά μπορείς να αγγίξεις όντως την υποκειμενική σου τελειότητα με τα όριά της να συνεχίζουν να είναι δυσδιάκριτα.

Ο Μπολτ έμοιαζε και ήταν ανίκητος στα 100μ. Ναι, ήταν ανίκητος. Μπορεί να πήγε στην Νταεγού για το Παγκόσμιο Στίβου χωρίς να έχει την καλύτερη φετινή επίδοση, αλλά όλοι ήξεραν πως δεν έχει αντίπαλο. Το ήξεραν και οι Πάουελ-Γκέι που δεν βρέθηκαν τελικά στην Κορέα. Το ήξερε και ο Μπλέικ, ο συμπατριώτης του που τελικά ανέβηκε στο πιο ψηλό σκαλί του βάθρου. Το ήξερε και ο ίδιος. Μονάχα ο ίδιος του ο εαυτός μπορούσε να τον νικήσει - και τον νίκησε! Η ακύρωσή του λόγω αντικανονικής εκκίνησης από το αυτόματο μηχάνημα του βατήρα στον τελικό των 100μ ήταν από τις ιστορικότερες ακυρώσεις αθλητών στον Στίβο.

Ο αφέτης έδωσε το σύνθημα, αλλά ο Μπολτ που κυνηγούσε το ρεκόρ, που αναζητούσε το τέλειο, το εφικτά ανέφικτο του εαυτού του, ξεπέρασε τα όρια που τέθηκαν. Η άκυρη εκκίνηση του Μπολτ ήταν αντιληπτή με γυμνό μάτι. Αντιληπτή έγινε άμεσα και από τον ίδιο που έδειξε να παγώνει. Έπρεπε να αποχωρήσει αμέσως από τον αγωνιστικό χώρο, καθώς δεν επιτρέπεται η παραμονή εκεί για όποιον έχει ακυρωθεί. Τι ταπείνωση, θα έλεγε κανείς... Λίγες ώρες αργότερα ο Τζαμαϊκανός ο οποίος λίγα δευτερόλεπτα πριν από την εκκίνηση έπαιζε με τον φακό λοιδορώντας τον ανταγωνισμό που θα συναντούσε στο 100άρι, σχολίασε: «Περιμένατε να με δείτε να κλάψω; Όχι! Είμαι εντάξει, έχω άλλες δύο κούρσες μπροστά μου, είμαι εντάξει!»...

Το πόσο «εντάξει» ήταν είναι άλλο θέμα. Το αν θα τα κατάφερνε να απαντήσει θα το έκρινε η ίδια η Ιστορία. Λίγα βράδια αργότερα, πήρε θέση στον τελικό των 200μ δίπλα στον Βάλτερ Ντιξ και τον Λεμέτρ που κυνηγούσε το μετάλλιο που δεν μπόρεσε να πάρει στα εκατό του λειψού ανταγωνισμού. Μπορεί κάποιος να πίστεψε πως ο Μπολτ θα παρουσιαζόταν λιγάκι πιο ταπεινός στο φακό της εκκίνησης κατά την παρουσίαση μαθαίνοντας από την αλαζονεία του, αλλά θα έκανε λάθος! Ο μεγάλος αυτός σπρίντερ έκανε πάλι τα δικά του... κόλπα, δίνοντάς σου την εντύπωση πως σε λίγα δευτερόλεπτα θα έβλεπε... ταινία με φίλους και όχι πως θα έτρεχε σε εξωπραγματικά επίπεδα.

Η ταπεινότητά του φάνηκε όμως αλλού. Σε έναν παραδειγματικό διαχωρισμό του «είναι-φαίνεσθαι» έσκυψε το κεφάλι στην κούρσα και τα έδωσε πραγματικά όλα. Το 200άρι αυτό του Μπολτ ήταν ίσως ό,τι καλύτερο μπορούσε να κάνει. Το 19.19 που είχε πετύχει στο παρελθόν έμοιαζε μακρινό για την τωρινή κατάστασή του, αλλά ο ίδιος παρά τους τραυματισμούς που τον ταλαιπώρησαν πίστευε πως μπορεί να το ξεπεράσει. Αφού «κατάπιε» τον απίστευτο Ντιξ και τον αξιοθαύμαστο Λεμέτερ στο βιράζ, έτρεξε την κούρσα της ζωής του στα τελευταία μέτρα.

Ο Μπολτ τερματίζοντας έριξε με δύναμη το σώμα του μπροστά, με στόχο να πετύχει το καλύτερο φώτο φίνις. Το έκανε για πρώτη φορά. Στο Βερολίνο και στο Πεκίνο αρνιόταν πεισματικά να μην «περπατήσει» τα τελευταία μονοψήφια μέτρα. Εδώ, στη Χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου το έκανε. Και το έκανε μοιράζοντας απαντήσεις σε όσους βιάστηκαν να τον κρίνουν.

Υπάρχει όμως και άλλη μια ανατριχιαστική στιγμή. Καθώς ρίχνει σώμα και αφού έχει τερματίσει, συνεχίζοντας με τη φόρα που έχει, στρίβει αριστερά το κεφάλι στον πίνακα του ηλεκτρονικού χρονομέτρου. Η ένδειξη αναφέρει 19.40. Είναι μία από τις μεγαλύτερες επιδόσεις όλων των εποχών. Είναι πραγματικά απίθανη. Όμως, για όσους δουν προσεκτικά το βίντεο για μερικά κλάσματα του δευτερολέπτου αφού δει το χρόνο του ο Μπολτ μοιάζει απογοητευμένος. Ήθελε να καταρρίψει το δικό του παγκόσμιο ρεκόρ και για απειροελάχιστο χρόνο δεν συγχωρεί τον εαυτό του για αυτή του την «αποτυχία». Είναι παγκόσμιος πρωταθλητής και πάλι, αλλά μοιάζει για μια στιγμή απογοητευμένος! Αμέσως μετά, αρχίζει να πανηγυρίζει δειλά για τα δεδομένα του κι έπειτα αφήνεται στη δίνη του παγκόσμιου πρωταθλητή. Ήθελε να σπάσει όλα τα ρεκόρ. Να μην αφήσει κανέναν να μιλάει και να γράψει ενδοξότερη ιστορία πάνω στα δικά του χρυσά γράμματα. Δεν είχε πει όμως ακόμα την τελευταία του λέξη...

Η τελευταία κούρσα που του απέμενε ήταν τα 4χ100μ της σκυταλοδρομίας, η οποία και θα έκλεινε το πρόγραμμα ενός παγκόσμιου πρωταθλήματος που δεν είχε ούτε ένα παγκόσμιο ρεκόρ! Αν και η κλασική τακτική των ομάδων είναι να τοποθετούν τον μεγάλο σπρίντερ στην 3η σκυτάλη, ο Μπολτ έκαστε στο τελευταίο 100άρι. Το ρεκόρ ήταν δικό τους με 37'10'' και η ομάδα της Τζαμάικας παρά την απουσία του Πάουελ μπορούσε να τα καταφέρει.

Ο Μπολτ πήρε τη σκυτάλη και μπροστά του ανοίγονταν εκατό μέτρα κούρσας. Η σκυτάλη είχε μόλις πέσει στους Αμερικανούς και αντίπαλος ήταν μόνο το χρονόμετρο. Ο Μπολτ το ξανάκανε. Έριξε και πάλι το σώμα του στο νήμα και αυτή τη φορά με το 37.04 πανηγύρισε τη συντριβή του παγκοσμίου ρεκόρ. Ήταν και πάλι υπεράνθρωπος. Είχε και πάλι ικανοποιήσει τη μοναδική του δίψα να αγγίξει το υπερφυσικό. Για μια στιγμή σήκωσε το βλέμμα του ψηλά στον ουρανό. Φάνηκε να αναρωτιέται για τον κάτοχο των ηνίων του κόσμου. Φάνηκε να τα διεκδικεί. Γρήγορα όμως χαμήλωσε το βλέμμα. Είχε πάρει το μάθημά του· ένας τεράστιος αθλητής που φάνταζε αλαζόνας, είχε κάνει τις πιο ταπεινές κούρσες. Ένας μοναδικός σπρίντερ είχε πάρει το μάθημά του... Μένει να δούμε μέχρι πού μπορεί να φτάσει...