Bιβλία από το κομοδίνο

Ο Αντώνης Πανούτσος διαβάζει πριν τις γιορτές Waugh και James και μετά τις γιορτές Bury και Καλύβα. Ο Bury  παραμένει αξεπέραστος, ο James είναι πεπερασμένος, το βιβλίο του Καλύβα όπως κάποια κρασιά ταξιδεύει δύσκολα και o Waugh ήταν ότι πλησιέστερο σε έναν literary W.C Fields.

Εχω την συνήθεια να διαβάζω δύο βιβλία ταυτόχρονα. Διαφορετικά όχι απαραίτητα στο γενικό αλλά στο ειδικό αντικείμενο και στο στιλ της γραφής. Πριν τις γιορτές το ντουέτο των βιβλίων στο κομοδίνο ήταν το RAJ The Making and Unmaking of British India του Lawrence James και το Evelyn Waugh and His World (Edited by David Pryce Jones).

Το Raj αναφέρεται στην βρετανική παρουσία στις Ινδίες από την εποχή της Εταιρίας των Ανατολικών Ινδιών μέχρι την ανάληψη της εξουσίας από το βρετανικό κράτος, μετά το sepoy mutiny του 1857. Με 700+ σελίδες το θέμα το καλύπτει. Το πρόβλημα του είναι ότι δεν μπορεί να ζωντανέψει την εποχή. Σε περίπτωση που σας ενδιαφέρει το θέμα απείρως καλύτερη η τριλογία του Jan Morris. Η οποία είναι ένα από τα πιο καλογραμμένα ιστορικά βιβλία και έχει την μοναδικότητα τα δύο πρώτα βιβλία να είναι υπογραμμένα από τον James Morris και το τρίτο από την Jan Morris, αφού στο μεταξύ ο συγγραφέας άλλαξε φύλλο.

Το  Evelyn Waugh and His World είναι μια βιογραφία του συγγραφέα γραμμένη σε κεφάλαια, το κάθε ένα από άλλον φίλο που τον γνώρισε σε διαφορετική φάση της ζωής του. Ο Evelyn Waugh έχει περάσει στην ιστορία της αγγλικής λογοτεχνίας από το Brideshead Revisited, που έχει γίνει ταινία και τηλεοπτικό σίριαλ. Ο Evelyn Waugh, κάτι ανάλογο του W.C Fields στην λογοτεχνία ήταν το ίδιο μισάνθρωπος αλλά περισσότερο σνομπ. Όπως ο Fields είχε κηρύξει τον πόλεμο στα Χριστούγεννα και τα παιδιά. Ακόμα και τα δικά του. «Maria Teresa and Bron have arrived. He is ingratiating, she covered with little medals and badges, neurotically voluble with the vocabulary of the lower-middle class — “serviette”, “spare room’’ » γράφει στο ημερολόγιο του για τον γιο και την κόρη του που είναι εσωτερικοί σε public school και τονεπισκέπτονται για τα Χριστούγεννα του 1945. Κάθε συγγραφέας που δεν βρίσκει το λεξιλόγιο των παιδιών του «χαριτωμένο» ή «παράθυρο σε μια άλλη γενιά», αξίζει μια βιογραφία γραμμένη από τους φίλους του και το Evelyn Waugh and His World είναι μια προσωπογραφία ενός συγγραφέα που δεν βρήκε ποτέ τον λόγο γιατί οι άνθρωποι πρέπει να είναι συμπαθείς.

Τα δύο βιβλία που βρίσκονται στο κομοδίνο μετά τις γιορτές είναι το Καταστροφές και Θρίαμβοι του Στάθη Ν. Καλύβα και το The Cambridge Medieval History : The Christian Roman Empire and the Teutonic Kingdoms, του J.C Bury. Για την ακρίβεια μόνο το δεύτερο αφού το βιβλίο του Καλύβα ήταν δουλειά 48 ωρών.

Το Καταστροφές και Θρίαμβοι, που αρχικά είχε γραφτεί στα αγγλικά σαν Modern Greece : What Everyone Needs to Know πάσχει ότι γράφτηκε για ξένους που θα ήθελαν να μάθουν σε 300 σελίδες την ιστορία της νεώτερης Ελλάδας. Προφανώς ο τίτλος Καταστροφές και Θρίαμβοι θεωρήθηκε πιο πιασιάρικος για την Ελλάδα αλλά το βιβλίο παραμένει αυτό που ήταν όταν εκδόθηκε από το Oxford University Press. Εισαγωγικό, συνοπτικό βιβλίο της νέας ελληνικής ιστορίας με την αίσθηση βιβλίου ιστορίας του Λυκείου, μέχρι και τα αχρείαστα ερωτηματικά στους τίτλους των κεφαλαίων όπως το «Πως το ΠΑΣΟΚ άλλαξε την Ελλάδα ;» που διαβάζεις τον τίτλο και νομίζεις ότι θα ακολουθήσει ομιλία στην Βουλή των Εφήβων. Ένα καλό βιβλίο ιστορίας για το σχολείο αλλά ούτε είμαι στην ηλικία, ούτε έχω σκοπό να ξαναπάω.

Το να κάνω κριτική στο The Cambridge Medieval History : The Christian Roman Empire and the Teutonic Kingdoms, του J.C Bury είναι αντίστοιχο με το να κάνει κριτική στις 10 Εντολές ο Αγιος Φανούρης. ΟJ.C Bury είναι ο σημαντικότερο ελληνιστής, δάσκαλος του Sir Steven Runciman. Ο Runciman ήταν ο πρώτος και μοναδικός μαθητής του Bury στο Cambridge. Τον έπεισε να αναλάβει επειδή μιλούσε ρωσικά, μια γλώσσα που αγνοούσε ο Bury. Το βιβλίο έχει 450 σελίδες ξεκινάει από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο, τελειώνει πριν τον Ιουστινιανό και είναι από αυτά που να ναυαγούσες θα ευχόσουνα να το έχεις μαζί μέχρι να σε βρουν μετά από ένα, δύο χρόνια.

Υ.Γ Κάθε φορά που αναφέρομαι στον Evelyn Waugh μου έρχεται στο μυαλό ο Σ. Κασιμάτης. Αν ο πελαργός  είχε καλύτερο allocation program στην παράδοση μωρών θα είχε γεννηθεί στην Βρετανία του μεσοπολέμου. Σαν μέλος της Waugh family χωρίς να απογοητεύσει τον Evelyn με ένα μικροαστικό λεξιλόγιο αποκαλώντας το  napkin του – God forbids – serviette.