Οδύσσεια η αποτέφρωση των νεκρών (pics)

Η αποτέφρωση των νεκρών απασχολεί την ελληνική πολιτεία και κοινωνία τουλάχιστον από το 1960 μετά τον θάνατο του διαπρεπούς Eλληνα μαέστρου και συνθέτη Δημήτρη Μητρόπουλου, για να επανεμφανιστεί στο προσκήνιο, 55 χρόνια μετά, με τον πρόσφατο θάνατο του μεγάλου ηθοποιού Μηνά Χατζησάββα.

Οδύσσεια η αποτέφρωση των νεκρών (pics)

Παρά τις θυελλώδεις αντιδράσεις που προκαλεί κάθε φορά η αποτέφρωση, οι υπέρμαχοί της υποστηρίζουν ότι αφενός είναι θεσπισμένη με νόμο από την ελληνική πολιτεία και αφετέρου δεν αντίκειται στο χριστιανικό δόγμα, σύμφωνα με παραδοχή της Εκκλησίας, αλλά στην παράδοσή της.

Σήμερα το 99% των περιπτώσεων αποτέφρωσης -3.500 με 4.000 περιπτώσεις ετησίως- πραγματοποιούνται, λόγω εγγύτητας, στη Βουλγαρία. Και ενώ ο πόνος για την απώλεια ενός αγαπημένου είναι ανείπωτος, το κόστος για την τέλεση της διαδικασίας -εξόδιος ακολουθία στην Ελλάδα και αποτέφρωση στη Βουλγαρία- κυμαίνεται από 6.000 έως τουλάχιστον 9.000 ευρώ, εκ των οποίων μόνο τα 780 περίπου ευρώ αντιστοιχούν στην ίδια τη διαδικασία.

Οδύσσεια η αποτέφρωση των νεκρών

«Το θέμα ανακινήθηκε το 1984, όταν, λόγω του καύσωνα εκείνης της χρονιάς και των δεκάδων νεκρών που άφησε πίσω του, ο Μιλτιάδης Εβερτ εισηγήθηκε στην ελληνική Εκκλησία να επιτραπεί η καύση τους για λόγους οικονομίας χρόνου και υγιεινής», αναφέρει στο «Εθνος» το ιδρυτικό μέλος της Επιτροπής για τη Θεσμοθέτηση της Καύσης των Νεκρών, Ιωάννης Ρέγκας. Φυσικά η Εκκλησία το αρνήθηκε, ωστόσο υπήρξε θετικό το γεγονός ότι είχε ήδη αποσαφηνίσει τα θεολογικά της θέματα και «δεν έθετε θέμα δόγματος, αλλά παράδοσης». Τότε ιδρύθηκε και η πρώτη κίνηση με καταστατικό για το δικαίωμα της αποτέφρωσης, ονόματι «Οδύσσεια», στην οποία ο κ. Ρέγκας διετέλεσε αντιπρόεδρος.

Και ήταν πραγματικά μία οδύσσεια, αφού ύστερα από τρεις τροπολογίες (το 1998, το 2004 και το 2006), δύο νόμους (τον 3448/2006 και τον 4277/2014) και ένα Προεδρικό Διάταγμα (2010) η αποτέφρωση δεν έχει υλοποιηθεί. Ο νυν πρόεδρός της, Αντώνιος Αλακιώτης, αναφέρει ότι η λειτουργία των Κέντρων Αποτέφρωσης Νεκρών (ΚΑΝ) επιτρέπεται σε εκτάσεις ιδιοκτησίας των ΟΤΑ α΄ βαθμού, ή σε Νομικά τους Πρόσωπα με τις κατάλληλες άδειες, ενώ τα προβλήματα που παρουσιάζονται αφορούν νομικές και χωροθετικές εκκρεμότητες των δήμων, την άρνησή τους να εντάξουν αποτεφρωτήριο στον αστικό ιστό και το θολό ιδιοκτησιακό καθεστώς.

Οι Ι. Ρέγκας και Αντ. Αλακιώτης είναι από τους προτεργάτες της κίνησης για την αποτέφρωση των νεκρών
Οι Ι. Ρέγκας και Αντ. Αλακιώτης είναι από τους προτεργάτες της κίνησης για την αποτέφρωση των νεκρών
 

Ο κ. Αλακιώτης υπογραμμίζει ότι το ζήτημα πρέπει να διευθετηθεί, αν μη τι άλλο, και ως συμβολή στην οικονομική κατάσταση των δήμων. Ειδικά στον Δήμο Αθηναίων, το 2010, καταρτίστηκε σχέδιο, βάσει του οποίου εκτιμάται ότι οι 1.000 αποτεφρώσεις -με κόστος 500 ευρώ καθεμία και λειτουργικά έξοδα της τάξης των 485.000 ευρώ- θα αποφέρουν κέρδη της τάξης των 15.000 ευρώ.

Ωστόσο, το έργο δεν έχει προχωρήσει. Συνομιλητές του δημάρχου Αθηναίων, Γιώργου Καμίνη, εκτιμούν ότι, εάν η αναζήτηση έκτασης περιοριστεί αποκλειστικά και μόνο στην ακίνητη περιουσία εντός του δήμου, η προσπάθεια θα αποτύχει. Επομένως, εξετάζουν εναλλακτικές λύσεις, οι οποίες όμως δεν θα μπορούν επ’ ουδενί να προσβληθούν και δεν θα προσκρούσουν σε αντιδράσεις και νομικά ή άλλου τύπου προβλήματα.

 Ο εργολάβος κηδειών Κωνσταντίνος Σιάτρας
Ο εργολάβος κηδειών Κωνσταντίνος Σιάτρας

Οι ισχυρότερες, ωστόσο, αντιδράσεις προέρχονται από την Εκκλησία που τηρεί στάση περισσότερο τιμωρητική, παρά συμπονετική και παρηγορητική, ως όφειλε, και επισημαίνει ότι «η νεκρώσιμος ακολουθία προσφέρεται τελικά για την παρηγορία του συγγενικού περιβάλλοντος του νεκρού». Από την πλευρά της, η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ελλάδος προβάλλει ως αντίλογο στην αποτέφρωση των νεκρών τρία βασικά ζητήματα: το θεολογικό, το ανθρωπιστικό και το περιβαλλοντικό. «Κατ’ αρχάς, πρόκειται για την καταστρατήγηση μίας από τις βασικές αρχές της ορθόδοξης πίστης», δήλωσε στο «Εθνος» ο μητροπολίτης Ναυπάκτου, Ιερόθεος, «την μετά θάνατον ζωή και την ανάσταση νεκρών».

Η Ιερά Σύνοδος
Εξάλλου, σε εγκύκλιο της 30ής Νοεμβρίου 2015, η Διαρκής Ιερά Σύνοδος αναφέρει ότι «η Εκκλησία δεν δέχεται για τα μέλη Της την αποτέφρωση του σώματος, διότι τούτο είναι ναός του Αγίου Πνεύματος» και διευκρινίζει ότι για όσους την επιλέξουν, δεν τελείται νεκρώσιμος ακολουθία και το ιερό μνημόσυνο.

  Μάριος Βουτσινάς Καλλιτέχνης

Μάριος Βουτσινάς Καλλιτέχνης
 

Επιπλέον, «η λειτουργία που προηγείται της ταφής του θανόντος έχει στόχο τη στήριξη εκείνων που χάνουν το αγαπημένο τους πρόσωπο, ενώ η ύπαρξη του μνήματος προσφέρει ‘θεραπεία’ στη θλίψη τους και βοηθά στην ωρίμανσή τους ως προς την αντιμετώπιση του πόνου». Ο κ. Ιερόθεος υπογράμμισε ότι «δεν μιλούμε για απλή καύση του νεκρού, αλλά για την αποτέφρωσή του σε ειδικές συνθήκες, στις οποίες οφείλεται και ο θρυμματισμός των οστών, με συνέπειες τη μόλυνση του περιβάλλοντος». Δεν παρέλειψε, ωστόσο, να διευκρινίσει ότι είναι στη διακριτική ευχέρεια του μητροπολίτη της περιοχής να τελέσει ένα απλό τρισάγιο για τους συγγενείς του νεκρού.

Κ. ΣΙΑΤΡΑΣ
Αυξητική τάση στις αποτεφρώσεις

Γιώργος Μοσχίδης Ηθοποιός
Γιώργος Μοσχίδης Ηθοποιός

Δύο κατηγορίες ανθρώπων που επιλέγουν την αποτέφρωση διακρίνει ο εργολάβος κηδειών Κωνσταντίνος Σιάτρας, ο οποίος αναλαμβάνει την πραγματοποίηση της καύσης νεκρών στο εξωτερικό. «Πρόκειται είτε για υπηκόους τρίτων χωρών, οι οποίοι ζουν μόνιμα στην Ελλάδα και διαθέτουν ήδη την κουλτούρα της αποτέφρωσης, είτε για ανθρώπους οι οποίοι απέχουν από τα χριστιανικά πρότυπα και δηλώνουν την αποτέφρωση ως τελευταία τους επιθυμία, προκειμένου να μην υποβάλουν τους αγαπημένους τους στη διαδικασία της ταφής, αλλά και στην οδυνηρότατη και μακάβρια πράξη της εκταφής».

Νέα τάση
Σύμφωνα με τον κ. Σιάτρα, οι αποτεφρώσεις αποτελούν μία σχετικά νέα τάση και σημειώνουν αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια. Μάλιστα, για φέτος επισημαίνει ότι τρεις στις δέκα τελετές που ανέλαβε αφορούσαν καύση νεκρού, τη στιγμή που το 2010 δεν είχε αναλάβει καμία.

Περιγράφει, δε, το σύνολο της διαδικασίας ως αρκετά κουραστικό, καθώς οι συγγενείς του θανόντος που τον συνοδεύουν έως τη Βουλγαρία, όπου γίνεται το 99% των αποτεφρώσεων, υφίστανται -εκτός από τον προσωπικό τους πόνο από την απώλεια του αγαπημένου τους προσώπου- συνολικά 29 ώρες ταξιδιού με πολύ μικρό διάστημα για ξεκούραση. Οσο για το κόστος της διαδικασίας, αυτό ανέρχεται σε περίπου 2.000-2.200 ευρώ, από τα οποία το αποτεφρωτήριο ζητά περίπου 600 ευρώ, ενώ τα υπόλοιπα διατίθενται για τα έξοδα του ταξιδιού και άλλα διαδικαστικά ζητήματα.

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΚΥΡΙΤΣΗ

 

Παρεμβάσεις

Η απόφαση είναι θέμα ατομικής ελευθερίας
Γράφει ο Μάριος Βουτσινάς
Καλλιτέχνης

Θέμα ατομικής ελευθερίας θέτει ο Μάριος Βουτσινάς, καλλιτέχνης και μοναχογιός του αείμνηστου θεατρανθρώπου Ανδρέα Βουτσινά, ο οποίος, ύστερα από μία εξαιρετικά επίπονη και εξοργιστική προσπάθεια, κατάφερε -ανήμερα των γενεθλίων του στις 22 Αυγούστου 2010- να σκορπίσει την τέφρα του πατέρα του στην Επίδαυρο. «Πρόκειται για μία πολύ δύσκολη κατάσταση που βιώνουν οι συγγενείς εκείνων που έφυγαν», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Βουτσινάς.

Καταθέτοντας την προσωπική του μαρτυρία, ο κ. Βουτσινάς δηλώνει ότι «προσωπικά αντιμετώπισα τεράστια προβλήματα, καθώς η τελευταία επιθυμία του πατέρα μου ήταν να σκορπιστεί η τέφρα του στην Επίδαυρο... Πώς θα γινόταν κάτι τέτοιο, εφόσον δεν μπορούσα να πάρω την άδεια του υπουργείου Πολιτισμού; Αποφάσισα ότι δεν θα μπορούσα να τα καταφέρω μόνος μου, γι’ αυτό κάλεσα φίλους του πατέρα μου από την Ελλάδα και το εξωτερικό, αλλά και συνεργάτες του, ειδικά από την τελευταία παράστασή του, ώστε να σκορπιστεί η τέφρα του σε όλο τον χώρο.

Με αυτό τον τρόπο ανακουφίστηκα, καθώς κατάφερα να φέρω σε πέρας την τελευταία του επιθυμία». Και καταλήγει με μία διαπίστωση: «Με λύπη διαπιστώνω ότι η χώρα μας απέχει πόρρω από τον σεβασμό στις επιθυμίες των ανθρώπων. Η πολιτεία οφείλει να λάβει μέτρα, ώστε ο πολίτης να μπορεί να πράττει όπως επιθυμεί, τουλάχιστον στο τέλος της ζωής του»...

Στη βούληση του καθενός είναι πώς θα «ταξιδέψει»
Γράφει ο Γιώργος Μοσχίδης
Ηθοποιός

«Οι κάσες των νεκρών είναι ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα. Είναι έξω από τη θρησκεία του καθενός, τη χριστιανοσύνη ή την Ορθοδοξία. Είναι η ελεύθερη βούληση του καθενός να διαλέξει τον τρόπο που θα ταξιδεύσει. Αλλωστε η ζωή εμπεριέχει όλα τα υλικά της φύσεως. Το χώμα, το νερό, τον αέρα, τη θερμότητα.

Προσωπικά, ανήκω σε αυτούς που επιθυμούν να με σκορπίσουν στη φύση. Το πολεμώ δε και με κάθε νόμιμο τρόπο. Πέρα από κάθε φιλοσοφική θέση, είναι και θέμα υγιεινής. Μακάρι να έβλεπα τα κοιμητήρια, πάρκα, γεμάτα φωνές, γέλια, τραγούδια αυτών που ζουν τη ζωή. Αν στο πέρασμά μας αφήσουμε μια απέραντη αγάπη, τότε είμαστε θρησκευόμενοι και δικαιούμαστε να γίνουμε σύννεφο. Θέλω να πιστεύω πως κανένας εκπρόσωπος καμιάς εξουσίας δεν θα αντιδράσει αρνητικά».

Πηγή: ethnos.gr

Best of internet