ΔΕΙΤΕ ΤΑ LIVE

Οι νεοναζί στο ρωσικό ποδόσφαιρο και το κερδισμένο «στοίχημα» του Μουντιάλ

Οι νεοναζί στο ρωσικό ποδόσφαιρο και το κερδισμένο «στοίχημα» του Μουντιάλ

Ο κατά το ήμισυ Κογκολέζος Ερβινγκ Μποτάκα-Γιαμπόμα αποπέμφθηκε από τη ρωσική Τορπέντο, κατ’ απαίτηση των ρατσιστών οπαδών της, λίγες μέρες μετά το τέλος του Παγκοσμίου Κυπέλλου, που έκρυψε επιμελώς το μέγα πρόβλημα στις κερκίδες της χώρας: την κυριαρχία νεοναζιστικών φασιστικών στοιχείων. Γράφει ο Δημήτρης Ρούσσος.

Καλοκαίρι 2016. To EURO της Γαλλίας άνοιγε τις «πύλες» του σε οπαδούς απ΄όλη τη Γηραιά Ήπειρο, ενδεχομένως κι άλλες γωνιές του κόσμου, σε μια ποδοσφαιρική ζωή που όλοι περιμένουν εναγωνίως. Φίλαθλοι και οπαδοί. Δυστυχώς και χούλιγκαν. Ακόμη δυστυχέστερα, χούλιγκαν της ζωής και απόβλητα της ιστορίας. Νεοναζιστές νταήδες, φουσκωμένοι μπράβοι και κοινοί εγκληματίες παρατάσσονται ένθεν κι ένθεν, έτοιμοι για τη μάχη.

Παιχνίδι από παντού στη Novibet με κινητό και τάμπλετ.

Ο ΤΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ

Στη Μασσαλία έφτασαν στις 10 Ιουνίου περίπου 150 Ρώσοι, δήθεν για να υποστηρίξουν την Εθνική τους. Σίγουρα για να προκαλέσουν τρόμο. Κινούμενοι σε φάλαγγες στρατιωτικού τύπου, άλωσαν το κέντρο της πόλης, δάρθηκαν με Άγγλους και Γάλλους και στιγμάτισαν τη διοργάνωση. Το ίδιο έκαναν και μέσα στο ανακατασκευασμένο Βελοντρόμ, μετά τη λήξη του αγώνα της ομάδας του Λεονίντ Σλούτσκι με τα «τρία λιοντάρια». Όλοι πια κοιτούσαν τη Ρωσία σαν άντρο φασιστών κακοποιών, που κυριαρχούσαν στις κερκίδες, όμως δεν ανακάλυπταν κάτι νεότερο.

Ανέκαθεν ήταν γνωστές οι σχέσεις των σκληροπυρηνικών κλαμπ των οπαδών των συλλόγων της «αρκούδας», όμως πλέον οι προβολείς φώτιζαν το πρόβλημα και το αναδείκνυαν. Στη Γαλλία, με δυο Βρετανούς να πέφτουν σε κώμα, έναν αποκομίζει ολική παράλυση στην αριστερή του πλευρά, πόδι και χέρι κι έναν ακόμα να μπαίνει στην εντατική με καρφωμένο ένα γυάλινο μπουκάλι στο λαιμό του, υπήρξε η πιστοποίηση και παράλληλα ο τρόμος για όσα θα ακολουθούσαν δυο χρόνια αργότερα, όταν η Ρωσία θα αναλάμβανε τη διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου.

Εύλογος ο φόβος, αφού η «απόβαση» στη Μασσαλία μαρτύρησε εξαρχής άγριες διαθέσεις, για ξύλο μέχρι θανάτου κυριολεκτικά. Οργανωμένοι, αποτελεσματικοί και ατρόμητοι, οι Ρώσοι έκαναν πολλούς να αναρωτιούνται πως θα συμπεριφέρονταν σε φιλοξενούμενους από την Αφρική, τη Νότια Αμερική, ακόμα και την Ευρώπη ως οικοδεσπότες. Το ποιόν των περισσότερων είχε ήδη διαφανεί, πολύ πριν από την περίπτωση του Έρβινγκ Μποτάκα-Γιαμπόμα.

Όπως παρουσίασε χθες το FourFourTwo του gazzetta.gr, ο ποδοσφαιριστής, μισός Κογκολέζος και γεννημένος στη Μόσχα, δεν έγινε αποδεκτός, λόγω ριζών και χρώματος από τους ultras της Τορμπέντο. Οι «Zapad-5 Ultras», μερίδα οπαδών, έστειλε επιστολή στη διοίκηση, λίγο μετά την απόκτησή του και ζήτησε να μην αγωνιστεί με τα χρώματά της. «Το μαύρο χρώμα μπορεί να υπάρχει στην εμφάνισή της ομάδας, αλλά στην εξέδρα είμαστε όλοι λευκοί», υποστήριξαν, πετυχαίνοντας την επικράτηση της μισαλλοδοξίας, αφού ο σύλλογος τον έδιωξε.

ΣΟΒΙΕΤΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΓΡΙΟΤΗΤΕΣ

Σίγουρα πάντως δεν ήταν πρωτοφανής η αντίδραση των οπαδών, ούτε πρωτάκουστο ένα τέτοιο κρούσμα χουλιγκανισμού σε ρωσικό σύλλογο. Στη χώρα, ήδη από τις αρχές των ’90s, τα νεοναζί στοιχεία πληθαίνουν, αντιγράφοντας τους «σκληρούς» των αγγλικών γηπέδων του παρελθόντος. Γεννούν κόντρες, ντύνονται στρατιωτικά και υιοθετούν πρακτικές ομάδων κρούσης και ακροδεξιά συνθήματα. Αμέσως μετά μάλιστα την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, πολλοί νεαροί φάνηκαν να έχουν ανάγκη αυτή την εθνικιστική «έκρηξη», προς επιβεβαίωση κι επίρρωση των πατριωτικών τους αντανακλαστικών. Εξάλλου, εκεί βρήκαν ταυτότητα και άνθρωποι που την έψαχναν. Στην κερκίδα, με την ομάδα, με τους φίλους, τους συμμαχητές στο πεδίο κι απέναντι σε όποιον προσβάλλει τα ιδανικά: όποια κι αν είναι αυτά.

Η Δεξιά ως πολιτική «οικογένεια» είχε πολλούς λόγους να υποστηρίξει το αναδυόμενο κίνημα, όπως κι έκανε. Από τη μια αποκήρυσσε εμφατικά το παρελθόν κι απ’ την άλλη συγκροτούσε μια μεγάλη δεξαμενή ψηφοφόρων. Οι επιφανείς των χούλιγκαν έβρισκαν δουλειές ως μπράβοι, σωματοφύλακες, δημόσιοι υπάλληλοι σε σώματα ασφαλείας κι ένιωθαν αποδεκτοί από την εκάστοτε πολιτική ηγεσία, που άλλωστε παρασάγγας απείχε από τα ως τότε «σοσιαλιστικά» πρότυπα. Ο ίδιος ο Πούτιν δεν δίστασε να αστειευτεί σχετικά με τα επεισόδια στη Γαλλία, σε οικονομικό φόρουμ στην Αγία Πετρούπολη λίγο μετά το EURO, λέγοντας χαμογελώντας και προκαλώντας χαχανητά: «Μου προκαλεί ειλικρινή εντύπωση πως λιγότεροι από 200 Ρώσοι μπορούν να πλακώσουν στο ξύλο εκατοντάδες Βρετανούς». Από τη δική του πλευρά, ο Ιγκόρ Λεμπέντεφ, αντιπρόεδρος στη Δούμα, είχε γράψει στο Twitter: «9/10 φορές που οπαδοί πάνε στο γήπεδο, θα υπάρξουν επεισόδια. Δεν είναι περίεργο, ούτε κακό».

Σε αντίθεση ωστόσο από το αγγλικό πρότυπο των μέθυσων οπαδών, που παραφέρονταν εκτός κι εντός γηπέδων, οι Ρώσοι ακολούθησαν έναν άλλο «δρόμο». Εκπαιδεύτηκαν στη μάχη, έφτιαξαν ομάδες κρούσης, γέμισαν τα γυμναστήρια κι οργάνωναν μέχρι και τις περίφημες συγκρούσεις σε εξοχές και δάση, με την αγριότητα των συμπλοκών που έχουν δει το φως της δημοσιότητας να σοκάρουν. Χωρίς αφορμή, σε άσχετες ημερομηνίες, ανεξάρτητα μικρής ή μεγάλης οπαδικής κόντρας, μεταξύ μικρών ή μεγάλων ομάδων, κατόπιν συνεννόησης, το «ξύλο» οργανωνόταν κι οργανώνεται για σύσφιξη των σχέσεων των εκάστοτε πλευρών. Τον Νοέμβριο του 2017 μάλιστα, σε σύγκρουση ανάμεσα σε χούλιγκαν της Σιμπίρ Νοβοσίμπιρσκ και της Γιενισέι Κράσνογιαρσκ, ένας 30χρονος βρήκε το θάνατο, όταν βρέθηκε με σπασμένο λαιμό

ΛΕΥΚΗ ΥΠΕΡΗΦΑΝΙΑ ΣΤΙΣ ΚΕΡΚΙΔΕΣ,

ΤΣΣΚΑ, Σπαρτάκ, Ντιναμό & Λοκομοτίβ Μόσχας, Ζενίτ Αγίας Πετρούπολης, λιγότερο ή περισσότερο, έχουν να επιδείξουν ακροδεξιές καφρίλες στην κερκίδα τους κατά το παρελθόν. Χαρακτηριστικό κι ενδεικτικό απλά παράδειγμα είναι η τιμωρία της πρώτης από τον «μπαμπούλα» της πολύ ευαίσθητης σε αυτά τα θέματα UEFA, όταν στο παιχνίδι με τη Μάντσεστερ Σίτι στη Ρωσία το 2013 είχαν κάνει ήχους πιθήκων με στόχο τον Γιάγια Τουρέ. Η ευρωπαϊκή συνομοσπονδία είχε επιβάλει πρόστιμο 50.000 ευρώ και το κλείσιμο μέρους της κερκίδας για το επόμενο παιχνίδι, εξαντλώντας την αυστηρότητά της, με βάση τα στάνταρ της για τέτοιες περιπτώσεις.

Αντίστοιχα, στη βαριά εντός έδρας ήττα από τη Ρόμα (1-5) τον Σεπτέμβριο του 2014, οι οπαδοί της «ομάδας του στρατού» προκάλεσαν επεισόδια με την αστυνομία, τραγουδώντας ρατσιστικά συνθήματα και χαιρετώντας ναζιστικά μαζικά. Τον περασμένο Μάρτιο, στο παιχνίδι της Ζενίτ με τη Λειψία, οι χούλιγκαν της πρώτης έκαναν ήχους πιθήκων προς τον Ναμπί Κεϊτά, με την UEFA να τους τιμωρεί με 70.000 ευρώ. Αντίστοιχα είχαν πράξει οπαδοί της Σπαρτάκ σε παιχνίδι με την ομάδα Νέων της Λίβερπουλ, με θύμα μαύρο παίκτη των «reds».

Άλλωστε, η «λευκή φυλή» δεν είναι μόνο άποψη ή τρόπος σκέψης, αλλά και κανονική γκρούπα ακροδεξιών. Η «White Rex» ιδρύθηκε το 2008 και εισχώρησε σε τάξεις οπαδών του ποδοσφαίρου ή αθλημάτων όπως το ΜΜΑ. Έφτιαχνε μπλουζάκια, παντελόνια, μπότες, αθλητικά είδη, καπέλα, εμβλήματα και σύμβολα φασιστικά ή νεοναζιστικά. Δεν έλειπαν οι σβάστιγκες ή ο μαύρος ήλιος, ενώ τα συνθήματα που τα κοσμούσαν ήταν μερικά σαν «Μηδενική ανοχή», «Θυμωμένοι Ευρωπαίοι», «Η Λευκή Φυλή ενάντια στην ανοχή», όπως φυσικά και το «88» και το «Heil Hitler».

ΤΟ «ΣΤΟΙΧΗΜΑ» ΤΟΥ ΠΟΥΤΙΝ

Το Παγκόσμιο Κύπελλο οργανώθηκε άρτια και ουδείς ασχολήθηκε με έκτροπα, εντός ή εκτός των ολοκαίνουργιων και πανάκριβων γηπέδων. Από το 2016 ως το 2018 όμως οι ζυμώσεις στο ανώτατο κυβερνητικό επίπεδο υπήρξαν έντονες. Το 2017 το BBC πρόβαλε ένα ντοκιμαντέρ με τίτλο «Ο στρατός των Ρώσων χούλιγκαν», με τον περίφημο αρχηγό των «σκληρών» της Σπαρτάκ, Βασίλι Στεπάνοφ, ή αλλιώς «The Killer», να φαίνεται σε κρυφά μαγνητοσκοπημένο βίντεο να ομολογεί πως οι χούλιγκαν των ομάδων της Μόσχας αποτελούν τον «στρατό» ασφαλείας του Βλάντιμιρ Πούτιν. Στη Ρωσία οι αποκαλύψεις περιγράφησαν ως «μια βόμβα που μόλις εξερράγη» και πλέον στόχος ήταν η απρόσκοπτη διοργάνωση του Μουντιάλ.

Η ρωσική αστυνομία κάλεσε όλους όσοι αποτυπώθηκαν στο ντοκιμαντέρ να κάνουν καταγγελία πως το BBC τους ανάγκασε να πουν ψέματα, ενώ οι οπαδοί της Σπαρτάκ σε παιχνίδι εντός έδρας έκαναν λογοπαίγνιο με το όνομα της βρετανικής τηλεόρασης, αποκαλώντας το «Blah Blah Channel». Το Κρεμλίνο, καταλαβαίνοντας πως τα πράγματα δεν ήθελαν πολύ για να εκτραχυνθούν, προσέλαβε τα «κεφάλια» των οργανωμένων από κάθε ομάδα και τους ανέθεσε τον έλεγχο της κερκίδας, ώστε ουδείς να παραστρατήσει ενόψει της «γιορτής» που θα φιλοξενούσε η χώρα. Τον έλεγχο ανέλαβε η FSB, η πρώην θρυλική υπηρεσία πληροφοριών KGB, χρησιμοποιώντας μεθόδους άκρως επαγγελματικές.

Το Κύπελλο Συνομοσπονδιών του 2017 αποτέλεσε μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να τεσταριστούν οι αντοχές του κράτους και όποιος δεν ήθελε να συνεργαστεί, απειλούταν με «ξεκουκούλωμα» της δράσης του τα προηγούμενα χρόνια και σκληρές ποινές φυλάκισης. Συνολικά, με το διακύβευμα των τεράστιων κερδών και των εντυπώσεων να έρχεται στο προσκήνιο, η κυβέρνηση σταμάτησε να τους στηρίζει, κάτι που οι «στρατοί» εξέλαβαν ως προδοσία. Περίπου 1800 σεσημασμένοι χούλιγκαν μπήκαν στη λίστα των «ανεπιθύμητων» του Μουντιάλ, με την εντολή του Πούτιν να περιλαμβάνει μέχρι και… ταξίδια εκτός χώρας κατά τη διάρκεια της διοργάνωσης, προκειμένου να εξασφαλιστεί πως θα μείνουν εκτός «δράσης».

ΤΟ ΜΟΥΝΤΙΑΛ ΠΕΡΑΣΕ, ΤΟ ΜΟΥΝΤΙΑΛ ΠΑΕΙ

Στο ντοκιμαντέρ υπήρξαν πάντως ξεκάθαρες μαρτυρίες από τους πρωταγωνιστές του χάους της βίας που ταλάνιζε το ρωσικό ποδόσφαιρο, μέχρι να πέσουν πάνω τους τα φώτα. Πολλοί επιφανείς χούλιγκαν ομολογούσαν πως οι σχέσεις με την ακροδεξιά και τη ναζιστική ιδεολογία ήταν παραπάνω από υπαρκτές. «Μεγάλος αριθμών μελών των συνδέσμων συμπαθούν το νεοναζισμό και χαρακτηρίζονται από ρατσιστικές απόψεις, που εφαρμόζουν και ως πολίτες, όχι μόνο ως οπαδοί. Οι δε νεότεροι προσυλητίζονταν άμεσα και σε ηλικία 13 ή 15 ετών, δεν είχαν και πολλά περιθώρια αντίδρασης ή εναλλακτικής σκέψης», παραδέχθηκε σε συνέντευξη στον Guardian ο Αλεξάντερ Σπρίγκιν, Ρώσος χούλιγκαν της Ντιναμό Μόσχας, που παλαιότερα είχε καταγραφεί από τον φακό να χαιρετά ναζιστικά και να υμνεί την ανωτερότητα της «λευκής/σλάβικης φυλής».

Στη συνέχεια, εξηγεί πως πολλοί «εχθροί» στις μάχες των συνδέσμων γίνονται «σύντροφοι» στον ακροδεξιό ακτιβισμό εκτός αυτών, όπως στις ομάδες κρούσης που τραμπούκιζαν κάθε μη Σλάβο στους δρόμους των πόλεων, που έκαναν δολοφονικές επιθέσεις στους μετανάστες και αναπόφευκτα υμνούσαν κάθε ναζιστικό απομεινάρι του παρελθόντος. «Χουλιγκανισμός και ναζισμός πάνε μαζί. Δεν γίνεται να είσαι μάχιμος ultra, χωρίς να ασπαστείς τις θέσεις όσων σε βάζουν στον χορό». Φυσικά, όλοι αυτοί υπάρχουν ακόμα. Ούτε εξαφανίστηκαν, ούτε «εξαγνίστηκαν», ούτε αλλαξοπίστησαν.

Το Μουντιάλ πλέον ανήκει στο παρελθόν και η ποδοσφαιρική κανονικότητα είναι προ των πυλών στη Ρωσία. Ο Πούτιν, του οποίου τις καλές προθέσεις ουδείς έχει λόγο να πιστέψει, καταπολέμησε  τα συμπτώματα της αρρώστιας και όχι τον ίδιο τον ιο. Άλλωστε, αυτή ήταν και η πρόθεσή του, αφού σκοπός δεν ήταν η εξάλειψη της βίας και της ναζιστικής σιχαμάρας, αλλά το «φαίνεσθαι». Με τις «εξετάσεις» να έχουν ολοκληρωθεί, μένει να φανεί αν και πόσο γρήγορα θα επιστρέψουν οι παλιές κακές συνήθειες, αυτές που καθιστούν τη Ρωσία «κόλαση» για κάθε μαύρο, μουσουλμάνο, γκέι ή πολιτικά αντίθετο ποδοσφαιριστή και ξεχειλίζει από τις εξέδρες φασιστικό δηλητήριο.

Follow me: @roussosdimitris