Αυτοί που είδαν την πόρτα της εξόδου

Με αφορμή τον κίνδυνο αποβολής της Ρωσίας από το Euro, ο Δημοσθένης Γεωργακόπουλος γυρίζει το χρόνο πίσω και θυμίζει περιπτώσεις που εθνικές ομάδες αποκλείστηκαν από μεγάλες διοργανώσεις για εξωαγωνιστικούς λόγους.

Από όσα έχουν γίνει τις τελευταίες ημέρες στους δρόμους των γαλλικών πόλεων από τους χούλιγκαν, οδηγούν τους υγιείς φιλάθλους στο εξής συμπέρασμα: Η βλακεία είναι ανίκητη και φυσικά δεν έχει εθνικότητα. Η μεγαλύτερη ποδοσφαιρική γιορτή της Ευρώπης είναι σε εξέλιξη και αντί άπαντες να ασχολούνται με το θέαμα εντός αγωνιστικού χώρου (λέμε τώρα) η προσοχή είναι στραμμένη σε μερικούς δεκάδες «μπαχαλάκηδες», που πήγαν στην Γαλλία για... πόλεμο.

Τα φαινόμενα βίας στη Μασσαλία και τα επεισόδια μέσα στο Βελοντρόμ, μετά το παιχνίδι με την Αγγλία, έχουν φέρει με την πλάτη στον τοίχο τους Ρώσους, οι οποίοι στο επόμενο... τσαφ θα αποχαιρετίσουν πρόωρα το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα (αν και αγωνιστικά πιθανότατα την ίδια κατάληξη θα έχουν). Αν γίνει κάτι τέτοιο, θα είναι η πρώτη φορά στην ιστορία του παγκοσμίου ποδοσφαίρου, που μία εθνική ομάδα θα αποκλειστεί για εξωαγωνιστικούς λόγους, κατά τη διάρκεια της τελικής φάσης μιας μεγάλης διοργάνωσης. Τις προηγούμενες φορές, η «καμπάνα» είχε έρθει στην προκριματική φάση. Όχι για επεισόδια, αλλά για λάθη, παραλείψεις και... εξυπνάδες.

Χιλή (Μουντιάλ 1990, 1994)
Ίσως η πιο «μαύρη» σελίδα στην ποδοσφαιρική ιστορία της χώρας. Στις 3 Σεπτεμβρίου 1989, στο τελευταίο παιχνίδι των προκριματικών του Μουντιάλ του ’90, η Βραζιλία υποδεχόταν στο Μαρακανά την Χιλή και μέχρι το 67ο λεπτό προηγούταν με 1-0, ένα αποτέλεσμα που έστελνε τη «σελεσάο» στο Παγκόσμιο Κύπελλο και άφηνε τους «Ρόχας» εκτός. Εκείνη τη στιγμή, ένα καπνογόνο έπεσε στον αγωνιστικό χώρο, δίπλα από τον τερματοφύλακα των φιλοξενούμενων, Ρομπέρτο Ρόχας. Άρχισαν να τρέχουν αίματα από το πρόσωπό του και άπαντες πίστεψαν πως κάτι σοβαρό είχε συμβεί. Οι παίκτες της Χιλής έφυγαν για τα αποδυτήρια και αρνούνταν να συνεχίσουν το παιχνίδι, με την Βραζιλία να κινδυνεύει με βαριά «καμπάνα».

Η αλήθεια, όμως, αποκαλύφθηκε από τον τηλεοπτικό φακό. Ο Ρόχας είχε πάρει ένα ξυράφι, που είχε κρύψει μέσα στα γάντια του και χάραξε το πρόσωπό του, προκειμένου να προσποιηθεί σοβαρό τραυματισμό και να κερδίσει η ομάδα του το παιχνίδι στα χαρτιά. Τελικά, το... κόλπο δεν έπιασε και η Βραζιλία κέρδισε το παιχνίδι και ταυτόχρονα το εισιτήριο για το Παγκόσμιο Κύπελλο της Ιταλίας. Αντίθετα, η Χιλή όχι μόνο δεν κατάφερε με την «εξυπνάδα» του τερματοφύλακά της να προκριθεί, αλλά αποκλείστηκε και από την προκριματική φάση του επόμενου Μουντιάλ, στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όσο για τον Ρόχας, τιμωρήθηκε με ισόβιο αποκλεισμό από τα γήπεδα (αν και το 2001 ήρθη η ποινή του). Αυτό το... κάζο της Χιλής έμεινε στην ιστορία ως ‘‘Maracanazo’’.

Μεξικό (Μουντιάλ 1990)
Πρόκειται για το σκάνδαλο, που έμεινε στην ιστορία με το όνομα ‘‘Cachirules’’. Τι έκανε, λοιπόν, το Μεξικό; Τίποτα. Για την ακρίβεια δεν ευθύνεται σε τίποτα η εθνική ομάδα των ανδρών. Σε παράπτωμα έπεσε το 1988 η U-20, η οποία στα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου Νέων του 1989 χρησιμοποίησε τέσσερις ποδοσφαιριστές, που βρίσκονταν πάνω από το επιτρεπόμενο όριο ηλικίας. Συγκεκριμένα, οι Χεράρδο Χιμένες και Χοσέ Ντε Λα Φουέντε ήταν δύο χρόνια μεγαλύτεροι, ο Χοσέ Λουίς Μάτα τρία χρόνια και ο Αουρέλιο Ριβέρα τέσσερα χρόνια πάνω από το όριο.

Αν και η αρχική σκέψη της παγκόσμιας ποδοσφαιρικής ομοσπονδίας ήταν να τιμωρήσει μόνο την ομάδα των νέων της χώρας, τελικά επέβαλλε ποινή δύο ετών (1988-1990) σε όλα τα κλιμάκια των εθνικών ομάδων του Μεξικού. Κι αυτό, γιατί νωρίτερα είχε προειδοποιήσει τις ποδοσφαιρικές ομοσπονδίες να μην υποπέσουν σε τέτοιο παράπτωμα. Αυτή η «καμπάνα» είχε ως αποτέλεσμα την απουσία των «σομπρέρος» από τα προκριματικά του Μουντιάλ του 1990 και κατά συνέπεια από την τελική φάση στα γήπεδα της Ιταλίας. Για την ιστορία, εκείνη η εθνική U-20 του Μεξικού – που τα προκάλεσε όλα - είχε πάρει την πρόκριση για το Παγκόσμιο Κύπελλο Νέων του 1989.

Συρία – Πράσινο Ακρωτήρι (Μουντιάλ 2014)
Πρόκειται για δύο εθνικές ομάδες, που έκαναν ακριβώς το ίδιο λάθος, στην ίδια φάση της διοργάνωσης. Στα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2014. Και τα δύο αντιπροσωπευτικά συγκροτήματα χρησιμοποίησαν ποδοσφαιριστές, που δεν είχαν δικαίωμα συμμετοχής, με αποτέλεσμα να αποκλειστούν από τη συνέχεια.

Στην προκριματική φάση της ασιατικής ηπείρου, η Συρία είχε περάσει απευθείας στο δεύτερο γύρο, όπου κλήθηκε να αντιμετωπίσει το Τατζικιστάν. Το έργο της ήταν εύκολο, αφού επικράτησε και στα δύο παιχνίδια (2-1, 4-0), όμως ο Σύριος Τζορτζ Μουράντ – που είχε σκοράρει κιόλας – δεν είχε δικαίωμα συμμετοχής, αφού παλαιότερα είχε αγωνιστεί με τη φανέλα της εθνικής Σουηδίας. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα η Συρία να χάσει στα χαρτιά και τα δύο παιχνίδια με σκορ 3-0 και να πει πρόωρο αντίο στα προκριματικά.

Ακριβώς έτσι την «πάτησε» και το Πράσινο Ακρωτήρι στην προκριματική φάση της ζώνης της Αφρικής. Στην τελευταία αγωνιστική των ομίλων, Τυνησία και Πράσινο Ακρωτήρι διεκδικούσαν την πρόκριση στα μπαράζ, με τους Τυνήσιους να έχουν προβάδισμα δύο πόντων και να υποδέχονται τους αντιπάλους τους. Οι φιλοξενούμενοι, ωστόσο, πήραν την εκτός έδρας νίκη με 2-0 και – θεωρητικά – το εισιτήριο για την επόμενη φάση. Ο κεντρικός αμυντικός τους, όμως, Φερνάντο Βαρέλα είχε φάει «καμπάνα» τεσσάρων αγωνιστικών από ένα παιχνίδι κόντρα στην Ισημερινή Γουϊνέα και μέχρι το ματς με την Τυνησία δεν είχε εκτίσει την ποινή του. Έτσι, το Πράσινο Ακρωτήρι έχασε το παιχνίδι στα χαρτιά με 3-0 και γνώρισε τον αποκλεισμό.